رمز و راز مجسمه ابوالهول

‌ی اِسفینکس یا ابوالهول غول افسانه‌های مصر باستان و اسطوره ادیپ، مخلوطی از انسان و حیوان با پیکری از شیر، مزیّن به بال‌های عقاب و دارای سری شبیه سرزنان است.

این موجود افسانه‌ای کسانی را که موفق به حل معمّای او نمی‌شدند می‌کشت و در نظر مصریان باستان مظهر آفتاب محسوب می‌شد.

اِسفینکس بزرگ که در مصر قرار دارد از صخره‌ای یکپارچه تراشیده شده‌است و ۲۰ متر ارتفاع و ۷۰ متر طول دارد. بعد از هجوم تازیان به مصرباستان و تصرف، نام اِسفینکس را نهادند. یعنی پدرِ وحشت!

مجسمه ابوالهول در مصر این گونه که حدس زده می شود باید در اصل دارای سری به شکل شیر باشد و آنگونه که زمین شناسان انگلیسی پیش بینی می کنند قدمت آن باید بیشتر از تخمین های قبلی باشد.

مصر شناسان معتقدند تندیس خارج از قاهره که دارای سر و بدنی شیر گونه است متعلق به بعد از ساخته شدن اولین هرم چیزی حدود ۴۵۰۰ سال پیش است.

رمز و راز مجسمه ابوالهول

تصویری باز سازی شده از با سر شیر گونه

رمز و راز مجسمه ابوالهول

اما کالین ریدر زمین شناس ، آثار فرسایشی در اثر باران بر روی مجسمه یافته که نشان از آن دارد که مجسمه قدمتی بیش از این دارد ، او می گوید نشانه های که در محوطه جیزه وجود دارد نشان از فعالیت های قبل از ساخته شدن هرم ها می باشد .

او می گوید به نظر مجسمه از بقیه هرم ها و آثار موجود در این جا بسیار قدیمی تر است و به نظر می رسد بر روی مجسمه دست کاری های صورت گرفته است .

توضیح : جیزه منطقه ای است در نزدیکی رود نیل و در ۲۰ کیلومتری جنوب غربی قاهره محلی است که بزرگترین هرم ها ، مجسمه ابوالهول و چند هرم دیگر در آن جای گرفته است.

محققان همچنین دریافته اند که بین بدن و سر مجسمه ابوالهول اصلآ تناسبی وجود ندارد و به نظر می رسد که سر فرعون بر روی مجسمه اصلی نیست .

رمز و راز مجسمه ابوالهول

تصویر : دکتر جاناتان فویل معمار بناهای تاریخی

دکتر جاناتان فویل که در این پروژه با اقای ریدر همکاری می کند و متخصص در زمینه معماری بناهای تاریخی هست می گوید بین بدن و سر مجسمه یک عدم تناسب عمده مشاهده می شود او می گوید دلیل ممکن برای این موضوع می تواند این باشد که سر اصلی مجسمه سر فرعون نبوده بلکه سر یک شیر بوده .

بر طبق این نظریه سر مجسمه بعدها به صورت سر خوفو تراشیده شده است در بین مصریان امروزی سر شیر گونه قدرت و عظمتی بیشتر از سر یک انسان دارد و این موضوع که بدن این مجسمه هم شیر گونه است این نظریه را تقویت می کند.به طوری که در دهه های اخیر مصر شیرهای وحشی نیز در جیزه و اطراف آن ساکن بوده اند.

بسیاری از مصر شناسان معتقد هستند که مجسمه ابوالهول شبیه به پادشاه خافرا می باشد.بعضی دیگر هم معتقد هستند دجادفرا برادر بزرگتر خافرا مجسمه ابوالهول را برای احترام به پدرشان خوفو بنا نهاد.

بر این اساس زمان ساخت مجسمه چیزی بین ۲۵۵۰ سال قبل از میلاد و ۲۴۵۰ سالقبل از میلاد تخمین زده میشود البته باید در نظر داشت که انتصاب مجسمه ابوالهول به خافرا کاملآ تصادفی و مبهم و بدون دلیل و مدرک هست

رمز و راز مجسمه ابوالهول

تصویر : رابرت اسچاچ زمین شناس

رابرت اسچاچ زمین شناس معتقد هست که زمان ساخت این مجسمه باید بسیار قدیمی تر از آن چیزی باشد که ما در تحقیقات سال ۱۹۹۰ تخمین زدیم . اسچاچ بر اساس یافته های بر روی بدن مجسمه و همین طور آب راه های کنار مجسمه که مربوط به تاثیرات آب و هوای است می گوید که این آثار بر اثر فرسایش های تدریخی آب در طول زمان های بسیار دور است آخرین دوره بارندگی در مصر به ۴۰۰۰ سال یا ۳۰۰۰ سال قبل از میلاد بر می گردد ، اسچاچ معتقد هست اثرات فرسایشی آب بر روی بدن مجسمه حداقل مربوط به ۵۰۰۰ سال تا ۶۰۰۰ سال قبل از میلاد مسیح هست چیزی حدود ۲۰۰۰ سال قبل از زمان ساخت هرم ها و همچنین ۱۵۰۰ سال قبل از اینکه مصر شروع شود ! آقای ریدر معتقد هست که این مجسمه باید صدها سال قبل از آن چیزی که ما فرض می کنیم ساخته شده باشد.

اسرارآمیز بودن ابوالهل احتمالاً در ارتباط با تعهد و ادای سوگند هنرمندان و خالقین اساطیر است که بر اساس آن موظف به حفظ اسرار و رموز عقاید و اندیشه‌های فرهنگی و عرفانی آثار خود بوده‌اند. این موجود افسانه‌ای بیش از هر پدیده دیگری در ادبیات و فرهنگ، اقتدار اسطوره‌ای خود را تثبیت نموده و به نماد اعلی و عمیق علم و دانائی و همچنین نمودی از هلاک و نیستی شهرت یافته‌است.

آن چیزی که اغلبمان با نام “مجسمه ابوالهول” می‌شناسیم، در حقیقت نمونه شاخصی از مجموعه بسیار زیاد این نوع مجسمه در مصر است که از دوران باستان به جا مانده؛ نمونه‌ای با ۱۷ متر ارتفاع و ۳۹ متر طول که تقریبا بی همتاست.

به گزارش «تابناک»، ابوالهول (به لاتین Sphinx) نام غول افسانه‌های مصر باستان است که از ترکیب پیکر شیر و سر انسان تشکیل شده است؛ مجسمه‌ای که گاه به بال پرندگانی چون عقاب هم مزین می‌شده و در مواردی کله گربه یا حیوانی شبیه به آن برایش تراشیده می‌‌شده است و برخی آن را مظهر آفتاب لقب داده‌اند و بسیاری هم به کارکرد محافظتی آن از دید گذشتگان اشاره کرده‌اند.

از نمونه‌های مشابه این مجسمه ها در کشورمان می‌توان به شیردال‌ها، هما و … اشاره کرد که که چند نمونه از آنها در تخت جمشید به چشم می‌خورند.
بسیاری از مورخان ریشه این سبک مجسمه سازی را مرتبط با تمدن بین‌النهرین خوانده‌ و فراوانی انواع آن در محدوده یونان، ایران و مصر را در همین راستا ارزیابی کرده‌اند. این در حالی است که شواهدی مانند قدمت کمتر نمونه‌های مشابه در آسیای شرقی هم موید این نظریه است.

اما شهرت ابوالهول فارغ از جثه بزرگش شاید بیشتر به این دلیل باشد که در کنار اهرام بزرگ به جای مانده از مصر باستان قرار گرفته و به نگهبانی شباهت یافته که در حال مراقبت از یکی از بزرگترین میراث تاریخی جهان است؛ این مجسمه غول پیکر در کنار دومین هرم بزرگ (با نام خِفرع) از مجموعه اهرام جیزه در حاشیه شمالی شهر امروزی قاهره قرار گرفته است.

شاید خالی از لطف نباشد که به روایت تصویر سری بزنیم به مجسمه‌ای که نگهبان تنها بازمانده عجایب هفت‌گانه جهان (هرم بزرگ خوفو) و همزادهایش است؛

رمز و راز مجسمه ابوالهول
مجسمه ابوالهول و هرم بزرگ خوفو در تصویری که فرانسیس فریت در سال ۱۸۵۸ میلادی به ثبت رسانده است.
رمز و راز مجسمه ابوالهول
این تصویر در سال ۱۸۸۰ میلادی و توسط “هنری بیچارد” گرفته شده است؛ همانگونه که دیده می‌شود، بخش بزرگی از مجسمه در زیر شن‌های بیابان محو شده است
رمز و راز مجسمه ابوالهول
تاریخ دقیق این عکس که در موزه بروکلین قرار دارد مشخص نیست اما بر اساس روش به کار رفته در عکاسی، آن را قدیمی تر از ۱۹۰۰ ارزیابی کرده‌اند. البته این تصویر بعدا رنگ آمیزی شده است.
در پشت مجسمه و در سمت چپ، هرم خفرع، دومین هرم از نظر بزرگی دیده می‌شود که سالم‌ترین شکل هرمی را در میان سه هرم جیزه حفظ کرده‌ است.
رمز و راز مجسمه ابوالهول

این تصویر هم در که در موزه عکاسی کمبریج نگهداری می‌شود، احتمالا در سال ۱۸۹۹ گرفته شده است؛ هرچند این تاریخ با زمان آغاز اکتشافات در محدوده اهرام جیزه (سال ۱۹۲۵ میلادی) همخوانی ندارد!

رمز و راز مجسمه ابوالهول

اتمام حفاری ها نشان داد که ابوالهول خیلی بزرگتر از آن چیزی بوده که تا یک قرن پیش به نظر می‌رسیده است.

رمز و راز مجسمه ابوالهول

انی کاظمی

مؤسس تاریخ ما | علاقه‌مند یا عاشق کنکاش در تواریخ ملل، ادیان و مذاهب، تاریخ و فلسفه می‌باشم | همواره این امید را داشته‌ام که بتوانم یک گام مثبت در راستای بهبود وضعیت فرهنگی کشورم، همچنین بهبود حافظه تاریخی مردم کشورم بردارم | از طریق کلیه شبکه های اجتماعی با نام‌کاربری enikazemi می‌توانید با من در ارتباط باشید.

دیدگاه بگذارید

1 دیدگاه در "رمز و راز مجسمه ابوالهول"

دنبال کردن
avatar
مرتب کردن بر اساس:   جدیدترین | قدیمی‌ترین | بیشترین رای
غلامرضاامین پور
مهمان
غلامرضاامین پور

سلام لطفا جهت جغرافیایی مجسمه ابوالهول را هم بنویسید

wpDiscuz