تاریخ ما
گزیده‌ای از تاریخ و تمدن جهان باستان
مرور رده

تاریخ تمدن بین النهرین باستان

 

منطقه جغرافیایی بین دو رود دجله و فرات وجود دارد به نام بین‌النهرین. قسمت بیشتر این منطقه در کشور عراق قرار گرفته است . ایرانیان این منطقه را میان رودان می‌نامیدند و گرته برداری و (مزوپوتامیا) نام یونانی آن می‌باشد .میان رودان به خاطر داشتن تمدن های کهن و باستانی شهرت بالایی دارد .

پیروا، یک خدای آناتولیایی

پیروا /Pirwa/_خدای آناتولیایی نام او وابسته به ( پرو Peru) هیتیایی به معنای« صخره» است. او خدای کانش Kansh بود و در میان ساکنان مستعمرات آشوری نام این خدا وجود داشت . او با پرستشگاه‌های صخره‌ای در هوای آزاد، پیوستگی هوایی داشت و این محل ها…

پابیل ساگ، خدای سومریان

پابیل ساگ/Pabilsag/_خدای سومری او را به‌عنوان خدای لاراک Larag می‌شناختند. اما دربارۀ شخصیت او چیزی دانسته نشده است. در متون بعدی، او با نی نورتا، ازلحاظ جنبۀ جنگجویی، یکسان شناخته می‌شود. در متون ستاره شناسی، مظهر مجمع الکواکب صورت فلکی…

بعلت_ سری، الهه بابلی

بعلت_ سری/ Belet_Seri/_الهۀ بابلینام او به معنای« بانوی دشت» است. او همسر آمورو Amurru، خدای بیابان گردان بود با توجه به بابلی‌ها که دشت و جهان فرودین را باهم در ارتباط می‌دانستند این الهه نیز در رابطه با قلمرو مردگان بود که در آنجا،…

بعلت_اکالیم، الهه بابلی

بعلت_اکالیم/ Belet- ekallim/_ الهۀ بابلی نام او به‌ویژه« نین. ا. گال NIN. E.GAL» نوشته می‌شود که به معنای« بانوی خانۀ بزرگ»است. او را با توجه به نام‌های شخصی، و القابش می‌شناسند. از زمان بابلی کهن، به‌ویژه در ماری، جایی که این الهه…

بعل ( اوم) / Bellum /

به اکدی «سرور» که معادل آن En سومری است و موقعیت یک شهر_ خدا را به‌عنوان فرمانروای شهر توصیف می‌کند. این لقب را می‌توان برای خدایان کیهانی به کار برد؛ بدین ترتیب انلیل« سرور» کیهان می‌شود؛ مردوک نیز چنین بود. در این مورد، این لقب…

بعل ، لقب چندین خدای سامی غربی

بعل / Baal/(_ تصویر ۵) بعل لقب چندین خدای سامی غربی و به معنای فرمانروا است، بیشتر خدایانی که نام او را داشته‌اند مربوط به آب و هوا و دارای ویژگی‌های مشابه بودند. آن‌ها را می‌توان به‌وسیلۀ صفاتشان شناخت که به شهرها یا کوه‌ها به‌طور جدا جدا…

اساطیر بابلی

Babylonian mythology آنچه ما آن را اسطورۀ بابلی می خوانیم، شامل تعدادی متون است که در طی هزارۀ دوم پیش از میلاد به اکدی نوشته‌شده است. بعضی از آن‌ها ممکن است کهن تر باشند مثل حماسۀ ارّا Erra- Epic که از هزارۀ اول به‌جای مانده است.اما…

الهه سومری ، بابا

بابا/ Baba/ الهۀ سومری (_تصویر ۶) این الهه یکی از قدیم‌ترین الهه‌های سومر باستان است و از نامش در متون دورۀ فارا Fara به‌ویژه در نام‌های شخصی به‌کاررفته است. پادشاهان در کتیبه‌های سلطنتی خود از او نام می‌برند ( اوروای نیم گی نا، انته منا…

خدای عیلامی، اینشوشی ناک

اینشوشی ناک/Inšušinak/ _خدای عیلامی شهر _ خدای سوسا susa ( سوزیانا) نام سومری او « نین. شوشین. آک. nin. šušin.ak » به معنای« فرمانروای شوش» بود. نام او در کتیبه‌های سلطنتی از اواخر سدۀ سوم به بعد ذکرشده ولی نه به‌عنوان خدایی بسیار بلند…

اینانا و شوکاله تودا، قطعه‌ی اسطوره‌ای

اینانا و شوکاله تودا / Inanna and šukalletuda/این‌یک اسطورۀ قطعه قطعه است که باید آن را منتشر ساخت. اینانا «آسمان وزمین» را برای ملاقات کور Kur اسرارآمیز ( عموماً به معنای کوه یا سرزمین بیگانه) ترک می‌کند.  اما برای تعبیر این مفهوم، به…

خرید مجموعه کتاب های تاریخی و مذهبی

متن اینانا و بی لولو در الواح نیپور

اینانا و بی لولو/Inanna a d bilulu/ این متن که بسیار ناقص است در میان الواح نیپور یافت شد. عنوان سومری آن، عبارت از: « ادین. نا. دومو. زی. مو. edin.na. dumu.zi.mj.» است. این متن به‌صورت های مختلف تعبیر شده است، چنان‌که آن را متعلق به دورۀ…

قطعه‌ی اسطوره‌ای اینانا و اوتو

اینانا و اوتو/Inanna and utu/ این خود یک قطعۀ اسطوره مانند در یک سرود سومری است که نشان می‌دهد چگونه اینانا به‌صورت الهۀ عشق درآمد. این الهه از برادر خود به نام اوتو  تقاضا می‌کند که به او برای رفتن به سرزمین کور Kur یاری نماید که در آنجا،…

سروده طولانی اینانا و انکی

اینانا و انکی /Inanna and Enki/ این سرودۀ مفصل دارای تاریخ و اصلی مشکوک است. ( اورسوم؟) و حاکی از آن ترقی اینانا و اوروک شهر او را در سومر به‌وسیلۀ نیرنگ این الهه توصیف می‌کند. اینانا تصمیم می‌گیرد که به دیدار انکی برود که در آپسو مالک مه…

اینانا و ابیه، یک قطعه‌ی اساطیری

اینانا و ابیه/ Inanna and Ebih/( این. نین. مه. هوش. آ in . nin. me.huš.a) یک قطعۀ اساطیری در یک دوره سرود برای ایناناست که در آن، همه از این الهه تمجید می‌کنند. این سرود مانند آهنگ های انهه دوآنا Enheduanna است که ممکن است حوادث سیاسی در…

خط ما پارسی است یا عربی!؟

دکتر علی نیکویی ali.nikoei1981@gmail.com نخستین ابهامی که درباره عربی بودن خط ما بر اندیشه¬ی کنجگاوان می¬گذرد، که چگونه ایرانیان در کشور پهناور خود ، چندین گونه خط و گویش بومی داشته¬اند، یکباره خطی از بیابان¬های تفته و میان قبائل فاقد…