اعتقادنامه رسولان
اعتقادنامه رسولانِ مسیحى. این بیانیه درباره ایمان فقط در كلیساى غرب استفاده مى شد و مانند دیگر اعتقادنامه هاى باستانى در سه بخش تنظیم شده است: در باره خدا، عیسى مسیح و روح القدس. اعتقادنامه رسولان با آن كه در قالب عباراتى فشرده است، از نظر الهیاتى نسبت به اعتقادنامه هاى شرق مسیحى از وضوح كمترى برخوردار است. البته اعتقادنامه رسولان مشتمل بر بندهاى متمایزى چون نزول به جهنم (Descent into Hell) و شراكت قدّیسینSaints) of (Comnunionاست. اگرچه با استفاده از شواهد عهد جدید مى توان نكات مذكور در آن را تأیید كرد، اما این دستورالعملْ مربوط به رسولانِ ]مسیح [نیست. این عنوان اولین بار در سال 390م مسیحى پیدا شد (Ep. 42.5 of st Ambrose). در آن زمان، این افسانه كه دوازده حوارى به طور مشترك آن را نگاشتند، رواج داشت. شكلِ كنونىِ اعتقادنامه رسولان، كه اولین بار توسط قدّیس پیرمینیوس (st. Pirminius) (اوایل قرن هشتم میلادى) نقل شد، تفصیلِ اعتقادنامه رومىِ قدیم (Old Roman Creed) است كه كوتاه تر بوده است. خود اعتقادنامه رومى قدیم از متون قدیمى تر و ساده تر كه مبتنى بر فرمان تعمیدى خداى سه گانه است شكل یافته بود (متى 19:28). به نظر مى رسد این شكل بسط یافته، منشأ فرانسوى ـ اسپانیایى داشته و در قلمرو حكومت شارلمان ]امپراتور فرانك ها [موقعیتى انحصارى داشته و سرانجام در روم پذیرفته شد; جایى كه اعتقادنامه رومى قدیم با شكل هاى مشابه قرن ها قبل به حیات خود ادامه داده بود. از اوایل قرون وسطى، اعتقادنامه رسولان در سراسر كلیساى غرب به هنگام مراسم تعمید مورد استفاده قرار گرفت و در بین قرون هفتم تا نهم میلادى جاى خود را در آیین هاى روزانه مستحكم كرد. BCP(كتاب دعاى همگانى) استفاده ازآن دستورالعمل را در تعمید (شكل پرسش و پاسخ) و استفاده روزانه در دعاى بامداد (Mattins)و دعاى سر شب (Evenson)را به استثناى سیزده روز در سال تجویز و پیشنهاد مى كند كه در آن به جاى Mattins، نسخه اعتقادنامه آتاناسیوسى (Athanasian)خوانده شود. استفاده و كاربرد این دستورالعمل در مراسم دعاى بامداد و شامگاه در مراسم نیایش بیشتر كلیساهاى انگلیكان باقى مانده است. در قرن بیستم اعتقادنامه رسولان در بحث هاى مربوط به كلیسا به طور روزافزونى به عنوان یك دستورالعمل و دعانامه در باب ایمان مورد توجه قرار گرفته است.
The Oxford Dictionary of the Christian Church.
شهاب الدین وحیدى
