مرور رده

تاریخ معاصر ایران

 

تاریخ معاصر ایران با تشکیل سلسله قاجار توسط آقا محمدخان قاجار آغاز می‌شود و پس از پایان حکومت پهلوی و با پیروزی انقلاب اسلامی ایران ادامه پیدا می‌کند .از اوایل پادشاهی ناصرالدین شاه قاجار مردم از ظلم وابستگان حکومت ناراضی بودند . پس از تاسیس دارالفنون و آشنایی متناوب ایرانیان با تغییر و تحولات جهانی کم کم حکومت استبدادی به پایان رسید .

بازرگان و تجارت خسارت‌بار با رادیکالیسم

 30 دی‌ماه 1373 مهندس مهدی بازرگان اولین نخست‌وزیر دولت بعد از پیروزی انقلاب اسلامی که برای معالجه به زوریخ سفر کرده بود، هنگام سوار شدن به هواپیما برای سفر بـه آمریکـا جهـت معالجـه در پلـه هـاى هواپیمـا سـکته و فـوت کـرد.پیکر او به…

ساختار جالب اجرایی در دوره صفویان

وکالت نفس نفیس همایون وکیل نفس نفیس همایون، سهم عمده ای در امور سیاسی داشت و از فرماندهان برجسته نظامی شمرده می‌شد و در انتخاب مأموران به مقام صدر هم، نفوذ قابل ملاحظه اعمال می‌کرد. در روزگار شاه اسماعیل اول، وزیر اعظم را وکیل نفس نفیس…

تشکیلات اداری در عصر صفویه

مراتب اداری علما مقام های ویژه ای که به علمای روحانی در عصر صفویه داده می شد، در خور اهمیت فراوان است و اختیارات آنان را در شئون مملکت و اداره امور نشان می‌دهد. به روایت مولف تذکره الملوک مقامات عالی روحانی در دربار صفوی عبارت بودند از:…

عاقبت معروف‌ترین خائن ایران

از زمان مرگ کریم‌خان، سلسله زندیه دچار هرج ‌و ‌مرج شد؛ شاهزادگان مدعی حکومت به جان هم افتادند و حکومت چند‌پاره شد. در‌ نهایت لطفعلی خان، شاه شد و از معدود شاهانی شد که مردم‌داری کرد و فضایل اخلاقی برجسته داشت؛ به قول «سر هارفورد جونز…

شاه تپلی که همیشه بی‌پول بود و در ایتالیا مُرد

محمدعلی شاه که پیش از سلطنت محمدعلی میرزا بود، کلا شاه ناجوری بود! برخلاف پدرش اصلاً مشروطیت را قبول نداشت و شاید هم گمان می‌کرد پدرش بی‌عرضه بوده که مردم را در کار مملکت مشارکت داده و می‌خواست اشتباه پدرش را جبران کند. برای‌همین از ‌همان…

چهره مرموز تاریخ معاصر با ۸ بار ازدواج و ۳۶ تا بچه

عبدالحسین میرزا فرمانفرما، پسر دوم فیروز میرزا (پسر عباس میرزا نایب السطنه) پدر «فرامانفرمائیان» است. بی‌گمان وی یکی از چهره‌های مرموز تاریخ معاصر ایران است. که در صحنه سیاسی این دوران نقش و حضور محسوسی داشته است. عبدالحسین میرزا…

پزشکی که فرنگ زیاد می‌رفت اما فرنگی نشد/ «محمد قریب» دکترها را در ایران محبوب کرد

«محمد قریب» پیش‌از آن‌که در یکم بهمن ۱۳۵۳ شمسی، گونه مرگ را ببوسد، آن‌قدر قشنگ زندگی کرده بود که انگار قصه گفته بود برای مردم. حکایتش را بعدها تعریف کردند در یک سریال تلویزیونی، اما قصه‌های قریب بیش‌از این‌ها بود. …

نسبت مورخان و خط نستعلیق

شادروان همیشه زنده، محمدرضا شجریان در کتاب راز مانا که گفت‌وگویی همدلانه درباره هنر موسیقی و مسائل حاشیه آن است به صراحت و فراست گفته بود: مشکل‌ترین هنرها خط نستعلیق است. این گفتار برای استاد شجریان که در قله موسیقی ایرانی بود؛ اما در عین…

سلسله صفویه چگونه سقوط کرد؟

مقارن ورود شاه طهماسب دوم به قزوین، کشورهای روسیه و عثمانی با استفاده از تشنجات داخلی هر کدام در پی تجاوزات توسعه طلبانه خود بودند. پتر کبیر با استفاده از فرصت از راه دربند و باکو، در گیلان نیرو پیاده کرد. شاه طهماسب پیغام فرستاد که خود از…

کشوری که ۶ روز دو نخست وزیر داشت /مهندس بازرگانِ روشنفکر در شمار نیروهای انقلاب

 اواسط دومین ماه زمستان درست زمانی که نخست وزیرِ مستقر رای اعتماد کابینه اش را ۲۰ روز جلوتر از پارلمان گرفته بود، حکم نخست وزیری اش در حضور رهبر جدید سیاسی قرائت شد و از این تاریخ به مدت شش روز کشور دارای دو نخست وزیر بود؛ اولی غیرقانونی…

از مرگ شاه عباس اول تا سقوط اصفهان

 شاه صفی (۱۰۵۲-۱۰۳۸ ه-ق) شاه عباس در دوران حکومت خود در تربیت جانشینی لایق برای خود کوتاهی کرد و از سوی دیگر صفی میرزا فرزند لایق خود را کشت؛ سلطان محمد میرزا و امامقلی میرزا را فرمان را تا از نعمت بینایی محروم شدند. از این رو در بستر مرگ…

همه چیز درباره سلطنت شاه عباس اول

شاه عباس در اول رمضان ۹۸۷ ه-ق در هرات متولد شد. (اسکندر  بیگ منشی، ۱۳۷۷، ۲۰۶) هنگام ولادت او، پدرش محمد میرزا، حکومت هرات داشت. هنوز یک سال و شش ماه از تولدش نگذشته بود که از نعمت مادر بی‌بهره شد. سالهای کودکی عباس میرزا در هرات گذشت. در…

سرانجام خلبانی که شاه، مسعود رجوی و بنی‌صدر را فراری داد چه شد؟

 بهزاد معزی، خلبانی که شاه را در چنین روزی از کشور فراری داد، در حالی پنج روز قبل در پاریس مُرد که خیانت‌های زیادی علیه ایران و انقلاب کرده بود.سرهنگ بهزاد معزی، عضو قدیمی سازمان منافقین که سابقه فراری دادن شاه مخلوع پهلوی در…

آیا آمریکا به شاه پشت کرد؟

آخرین سفر محمدرضا پهلوی پادشاه مخلوع ایران با چشمان گریان از صبحگاه ۲۶ دی ماه ۱۳۵۷ (۴۲ سال قبل در چنین روزی) آغاز شد و کمتر از دو سال دیگر تا ۵ مردادماه ۱۳۵۹ به طول انجامید تا این‌که شاه، راهی سفر روز حساب شد. در واپسین روزهای منتهی…

کریم خان زند ؛ پادشاهی بی‌رحم با نام نیک!

کریم خان زند در سطح فردی نسبت به دیگر حکمای ایران عاقل‌تر بود، اما ضعف‌هایی نیز داشت. در سطح اجتماعی اصلاحات کریم خان دامنه‌دار نبود و دوره کوتاه حکومت وی تنها یک دوره آرامش موقتی محسوب می‌شد.«حکومت کریم خان زند را می‌توان…