آداپتا، اسطوره بین‌النهرین کشف شده در نینوا

/Àdapa/

اسطورۀ بین‌النهرین که بر روی الواح  حفظ‌شده دراَمرنه Amarna ونینوا Nineveh (بابلی میانه ومتٱخر) یافت شده است. این دو گونه، از بعضی جهات با یکدیگر فرق دارند ولی، ابهام اسطوره دربارۀ مقاصد واقعی خدایان یعنی Ea وآنو Anu در هر دو یافت می‌شود.

آداپا یکی از هفت حکیم به‌وسیلۀ ااِ Ea به‌عنوان مرد نمونه و دارای  حکمت مافوق بشری آفریده شد. وی در نقش  یک کاهن در اریدو Eridu به او خدمت  می‌کند، جایی که مسئولیت  هدایای غذایی را نسبت به این خدا  برعهده‌دارد. همچنین می‌بایستی در دریاچه که معمولاً دارای آب آرامی بود، به ماهیگیری بپردازد  یعنی آنجا که، به دارو پاروی قایق‌رانی نیازی نیست. اما روزی باد جنوب قایق او را واژگون کرد. آداپا خشمگین شده و باد را نفرین کرد که تا « بال‌های او را بشکند» قدرت کلمات  او چنان است که باد از حرکت بازمی‌ماند و تا هفت روز وزیدن آن متوقف می‌شود. هفت روز به معنای مدتی طولانی است. شکست باد(که رطوبت و هوای مرطوب را به داخل  مرزها  می‌آورد), ازنظر آنو خدای پوشیده نمی‌ماند. وزیرش او را آگاه می‌سازد  که آداپا مسئول است و آنو می‌خواهد که مجرم برای محاکمه شدن نزد او فرستاده شود.ااِ Ea « که راه آسمان را می‌شناسد» تصمیم می‌گیرد که آداپا را برای سفر به آسمان آماده سازد و به او می‌گوید  جامۀ سوگواری بر تن  کند و او دو خدا به نام‌های دو موری Dumuzi و( نین) گیش زیدا ( Nin) gišzida را جلو دروازۀ آنو ملاقات  خواهد کرد و این‌که از ناپدید شدن دو خدا از روی زمین متأسف است. این رفتار، به مفهوم  فرونشاندن خشم دو خدای گیاهان است که به‌طور مستقیم تحت تأثیر عمل آداپا قرار گرفتند. آداپا به آسمان برده می‌شود و در آنجا، از توصیۀ ااِ  کاملاً  پیروی می‌کند. دو موری و نین گیش زیدا  قول می‌دهند که از او شفاعت کنند و درواقع، همان‌گونه  که ااِ پیش‌بینی کرده است.

همچنین بخوانید:  خدایان محتضر/ Dying gods/

خشم آنو براثر شفاعت آن‌ها فرومی‌نشیند. وی می‌خواهد بداند آداپا ، کجا دانش خود را به دست آورده است و چون می‌کند که ااِ در پشت او است  روغن، جامه و«آب و غذای زندگی» به آداپا تقدیم می‌کند که باعث  می‌شود ‌آن حکیم «مانند خدایان شود». اما، ااِ به آداپا اخطار کرده بود که «آب و غذای مرگ» را نپذیرد و آداپا به امید فرار از مجازات، آن‌ها را رد می‌کند، براثر این حماقت آشکار بشری، آنو به تبسم درمی‌آید و آداپا را به زمین برمی‌گرداند. بقیۀ داستان ازمیان‌رفته است.

 

آداپتا، اسطوره بین‌النهرین کشف شده در نینوا

خدای

منبع:

  • کتاب  اساطیری ایران، اثر ژاله آموزگار،
    انتشارات سمت، چاپ شده در مهر ۱۳۹۵
  • تهیه الکترونیکی: سایت ، اِنی کاظمی

مطالب مرتبط

دیدگاه بگذارید

avatar
  اشتراک  
دنبال کردن