شرکت در آزمون نظام مهندسی با مدرک ارشد؛ شرایط و سابقه کار
خیلی از فارغالتحصیلان کارشناسی ارشد فکر میکنند مقطع تحصیلی بالاتر، مسیر متفاوتی برای ورود به آزمون نظام مهندسی باز میکند. واقعیت این است که تفاوت اصلی فقط در یک چیز خلاصه میشود و آن سنوات کمتر است. در بقیه موارد، داوطلب ارشد دقیقاً همان مسیری را طی میکند که یک داوطلب کارشناسی طی میکند.

سنوات لازم برای ثبت نام در آزمون نظام مهندسی با مدرک ارشد
سنوات لازم برای شرکت در آزمون نظام مهندسی، بر اساس مقطع تحصیلی متفاوت محاسبه میشود:
-
کارشناسی: حداقل سه سال
-
کارشناسی ارشد: حداقل دو سال
-
دکتری: حداقل یک سال
این سنوات از تاریخی که روی گواهی موقت یا دانشنامه درج شده تا روز برگزاری آزمون نه زمان ثبتنام، محاسبه میشود. این تفاوت را جدی بگیرید، چون بین ثبتنام و برگزاری آزمون معمولاً چند ماه فاصله است و ملاک، همان روز برگزاری آزمون است، نه روزی که فرم ثبتنام را پر میکنید. نکتهای که خیلی از داوطلبان ارشد را نگران میکند این است که آیا باید سابقه بیمه یا گواهی اشتغال هم ارائه بدهند؛ جواب منفی است. تنها چیزی که بررسی میشود، همین فاصله زمانی بین تاریخ اخذ مدرک و روز برگزاری آزمون است، نه سابقه کار واقعی.
شرایط عمومی ثبت نام برای دارندگان مدرک ارشد
جدا از سنوات، داوطلب ارشد باید همان شرایط عمومی همه داوطلبان را داشته باشد: تابعیت جمهوری اسلامی ایران، نداشتن محرومیت از اشتغال مهندسی و قرارگرفتن رشته تحصیلی در فهرست رشتههای مجاز آزمون نظام مهندسی (یا تایید کمیسیون همارزی، اگر رشته دقیقاً منطبق نیست).
دو نکته هم وجود دارد که ممکن است داوطلبان تازهکار ندانند، در مرحله ثبتنام، عضویت در سازمان نظام مهندسی و ارائه کارت پایان خدمت الزامی نیست؛ این دو فقط برای دریافت پروانه اشتغال، بعد از قبولی، مطرح میشوند.
-
نکته: مدرک ارشد بهتنهایی هیچ امتیازی در قبولی ایجاد نمیکند. همه داوطلبان، صرفنظر از مقطع تحصیلی، در صورت قبولی، پروانه اشتغال پایه سه دریافت میکنند؛ ارشد بودن، نمره یا رتبه بهتری تضمین نمیکند.

مراحل ثبت نام در آزمون نظام مهندسی برای دارندگان مدرک ارشد
ثبتنام فقط از طریق سامانه دفتر مقررات ملی ساختمان انجام میشود. برای این منظور باید این مراحل را طی کنید: ایجاد حساب کاربری، تکمیل اطلاعات هویتی و تحصیلی (رشته، مقطع، دانشگاه، تاریخ فراغت از تحصیل)، بارگذاری عکس پرسنلی، انتخاب رشته و صلاحیت و انتخاب استان محل آزمون و در نهایت پرداخت هزینه ثبتنام.
اگر قصد شرکت در چند رشته-صلاحیت را دارید، باید این مراحل را برای هرکدام جداگانه تکرار کنید؛ این مسئله نیز ربطی به مقطع تحصیلیتان ندارد و برای همه داوطلبان یکسان است.
کمیسیون هم ارزی، جایی که مدرک ارشد واقعاً اهمیت پیدا می کند
کمیسیون همارزی رشتهها پیش از ثبتنام، تعیین میکند مدرکتان اجازه ثبتنام در کدام رشته-صلاحیت را میدهد. اگر ترکیب کارشناسی و ارشدتان دقیقاً با یکی از رشتههای اصلی یکی نیست، باید پیش از پرکردن فرم ثبتنام، از کمیسیون همارزی تأییدیه بگیرید. اگر مدرک کارشناسیتان اصلاً در فهرست رشتههای مجاز نباشد، داشتن ارشد در همان حوزه هم این مشکل را حل نمیکند؛ ارشد جایگزین یک کارشناسی نامعتبر نمیشود.
از طرف دیگر، بعضی ترکیبهای کارشناسی و ارشد، مسیرهایی باز میکنند که با کارشناسی بهتنهایی ممکن نیستند. برای نمونه طبق مصوبات کمیسیون همارزی، کارشناسی معماری همراه با کارشناسی ارشد در هر یک از گرایشهای مرتبط با شهرسازی، اجازه ثبتنام و دریافت پروانه در رشتههای مرتبط با شهرسازی را میدهد.
مصوبات کمیسیون همارزی بهمرور بهروزرسانی و حتی با رای دیوان اصلاح میشوند، پیش از ثبتنام، حتماً آخرین نسخه را از سازمان نظام مهندسی استان خود یا منابع رسمی استعلام بگیرید.
جمع بندی
شرکت در آزمون نظام مهندسی با مدرک ارشد، از نظر فرآیند و شرایط عمومی، هیچ فرقی با کارشناسی ندارد؛ تنها تفاوت رسمی، دو سال سنوات بهجای سه سال است. جایی که مدرک ارشد واقعاً وارد بازی میشود، پیش از ثبتنام است: باید بدانید طبق مصوبات کمیسیون همارزی، ترکیب کارشناسی و ارشدتان اصلاً اجازه ثبتنام در کدام رشته-صلاحیت را میدهد. بعد از روشنشدن این نکته، بهترین کاری که میتوانید انجام دهید، تمرین با نمونه سوالات آزمون نظام مهندسی است؛ چون فرمت آزمون کتاب باز، تستی و با نمره منفی است و لازم است در کنار تسلط بر مباحث، با شیوه طراحی سوالات آشنا شوید و روی مهارت مدیریت زمان تمرین کنید.