تاریخ ما
گزیده‌ای از تاریخ و تمدن جهان باستان
مرور رده

ساسانیان

آخرین شاهنشاهی ایران ساسانی یا ساسانیان  پیش از ظهور اسلام و حمله اعراب به ایران است که از سال( ۲۲۴ تا ۶۵۱ میلادی (۴۲۷ سال) ) بر ایران فرمانروایی کردند.

شاهنشاهی ساسانی را اردشیر بابکان با شکست اردوان چهارم، آخرین شاهنشاه اشکانی بنا کرده است و ایران را مجدداً پس از سقوط هخامنشیان برای نخستین بار یکپارچه ساخته و زیر فرمان یک دولت شاهنشاهی درآورد.

دورهٔ ساسانی یکی از مهمترین و تأثیرگذارترین دوره‌های تاریخ ایران شناخته می‌شود. آخرین شاهنشاهی ایرانی پیش از حمله اعراب به ایران و اسلام‌آوردن ایرانیان شاهنشاهی ساسانی است.تمدن ایرانی در دورهٔ ساسانی از بسیاری جهات به نهایت شکوفایی و رونق خود رسید.

تخت ابونصر

در شش کيلومتري شرق شيراز، بر بالاي يک تپه بقاياي بناها و يک حصار سنگي، ديوارهاي آجري، ساختمان‏هاي خشتي و آستانه‏هاي سنگي فرو افتاده ديده مي‏شوند. در آن‏جا تعدادي نقش برجسته از نوع نقوش تخت جمشيد نيز وجود دارند. از نقش برجسته‏ها و…

زنان در سنگ نوشته های ساسانی

ناهید زندی : برپایه نوشته‌های بازمانده از ایران کهن می توان تا اندازه‌ای به ارزش و جایگاه زن در جامعه پی برد، اگر چه اسناد بر جا مانده بیشتر بیانگر موقعیت زنان پادشاهان، درباریان و اشراف زادگان است و کمتر می‌توان با بهره‌گیری از آن از…

یادگار زریزان » کهن ‏ترین تعزیه‏ نامه ایرانی

«یادگار زریران كهن‏ترین تعزیه‏نامه ایرانی است كه به ما رسیده است. بخشی از این نمایشنامه گفتگوی بازیگران و به سخن دیگر آنچه شنیدنی است و بخشی دیگر، یعنی شرح كارهای آنان كه باید به نمایش گذارده شود (آنچه دیدنی است) به نثر. یادگار زریران…

ادبیات و شعر و تاریخ‌نویسی در عصر ساسانی

تاریخ‌نویسی: سایر آثار ادبی و نگارش تاریخ‌ها به زبان پهلوی كه جنبه مذهبی نداشتند و اغلب پس از برچیده شدن شاهنشاهی ساسانی گردآوری و نگاهداری شده به شرح زیر خلاصه می‌گردد:1- خدای‌نامه « خوتای نامك Xvatai - Namag یا شاهنامه » : در…

جنگ نهاوند (فتح الفتوح مسلمین)

در سال بیست ویکم هجری ( ۶۴۱) بین سپاه ایران و اعراب در حمله اعراب به ایران در نزدیکی نهاوند که در منطقهٔ کوهستانی واقع شده اتفاق افتاد. جنگ نهاوند که مسلمین آن را فتح‌الفتوح نامیدند یکی از مهم‌ترین جنگ‌هایی است که بین اعراب مسلمان و…

خسرو اول انوشیروان دادگر (خسراو انوشک ربان عادل)

طبری گوید وقتی که که قباد فرار کرده ، نزد هیاطله رفت ، دختر دهقانی را در نیشابور گرفت . از او خسرو متولد شد. قباد او را بسیار دوست میداشت ، زیرا تولد او با فوت بلاش و بر طرف شدن جنگ خانگی متصادف شد و او این تصادف را به فال نیک گرفت . چون…

تجارت در دوره ساسانیان

تمرکزگرايي دولت ساساني تغييرات مهمي در تجارت آن دوره ايجاد کرد، علاوه بر آن استقلال شهرهاي کارواني سوريه و بين‌النهرين نيز از بين رفت. عموما بازرگاني تحت حکومت ساسانيان همراه با سلسله مراتب قانوني، به خوبي سازماندهي شده بود.در اواخر سده…

تقسیم بندی طبقات اجتماعی در دوره ساسانی

تقسیم بندی طبقات در دوره ساسانی بر همان اساسی است كه در اوستا آمده است، طبقات چهارگانه ساسانی عبارت بودند از:الف- روحانیون (آسروان asravan )ب- جنگیان (ارتشتاران)ج- مستخدمان اداری (دبیران)د- توده مردم (روستاییان…

آثار ساسانی عشق آباد (چال‌طرخان)

تاريخ كهن ری و سير پيشرفت تمدن در اين خطه نياز به بحثی گسترده دارد كه در اين مختصر، مجال آن نيست منظور از نوشتن اين مقاله كوتاه مكان‌يابی يكي از آثار با ارزش باستاني ري است كه تاكنون با وجود كاملا مشخص بودن محل آن در معرفي مكان آثار اشتباهی…

دانشگاه جندی(گندی) شاپور قدیمی‌ترین دانشگاه جهان

دانشگاه جندی شاپور (که بصورت جندیشاپور نیز نامیده شده) در سال۲۷۱ بدست شاهنشاهان ساسانی در دزفول بنیاد نهاده شد. این فرهنگستان همچنین دارای یک بیمارستان آموزشی و یک کتابخانه بود. بیمارستان جندی شاپور نخستین بیمارستان آموزشی جهان بود. در این…

خرید مجموعه کتاب های تاریخی و مذهبی

دلایل فروپاشی یا شکست ساسانیان از اعراب

اشارهمعمول بوده كه مسلمان شدنِ ایرانیان را معلولِ فروپاشى دولت ساسانى و استیلاى سیاسى و نظامى تازیان بر ایران زمین بشمارند; و چنان وانمایند كه اگر سپاه ایرانیان در «قادسیّه» شكسته نمى شد، شاهنشاهىِ دیرینه ساسانى همچنان بر مدار كهنِ…

آتشکده آذرفرنبغ کاریان

آتشکده کاریان در شهر فیروز آباد (یا در دهستان هرم و کاریان) که در 120 کیلومتری شیراز قرار دارد. آتشکده کاریان که نام دیگر آن آتشکده آذرفرنبغ یا آذر خورداد است به معنی آتش فره ایزدی است و اِختصاص به موبدان داشت.این آتشکده در زمان…

فروپاشى دولت ساسانى و گروش ایرانیان به اسلام

اشاره معمول بوده كه مسلمان شدنِ ایرانیان را معلولِ فروپاشى دولت ساسانى و استیلاى سیاسى و نظامى تازیان بر ایران زمین بشمارند; و چنان وانمایند كه اگر سپاه ایرانیان در «قادسیّه» شكسته نمى شد، شاهنشاهىِ دیرینه ساسانى همچنان بر مدار كهنِ خویش…

طاق کسری (ایوان مدائن)

هان ای دل عبرت بین از دیده عبر کن هان -_- ایوان مدائن را آیینه عبرت دانطاق کسری . (اِخ ) مشهورترین بنائی که پادشاهان ساسانی ساخته اند. قصری است که ایرانیان طاق کسری یا ایوان کسری مینامند و هنوز ویرانه ٔ آن در محله ٔ…

کتابسوزی اعرابِ مسلمان در ایرانِ ساسانی

پیرامون کتابسوزی اعراب در ایران کتاب “دو قرن سکوت” مفید استبی شک، از آسیبهای معنوی حمله اعراب هرچه نوشته و گفته شود کم است. پیرامون کشتار و چپاول ایرانیان در زمان حمله اعراب تاریخ نگاران معروف اعراب و ایرانی مانند : ابن خلدون ،…