اردشیر پاپگان در نامۀ تنسَر

به هنگام پرداختن به اردشیر پاپگان نمی توان از نامۀ تنسَر، موبد موبدان زمان او به گشنَسپ شاهک گیلان، صرف نظر کرد. زیرا بسیاری از حقایق در نامۀ تنسر غوطه ور است. با این همه نباید پنداشتکه نامۀ تنسر منبعی بی چون و چراست. بنابر روایات عربی و…

پارسیان هند، حافظ های دست نوشته های کهن

میان تالیف متون و کتب پهلوی در سده های نخستین اسلامی و استنساخ این متون در ایران و هند فاصله زمانی بسیاری است. بسیاری از متون دوره میانه از ایران خاصه یزد و کرمان به هند رسیده است و مزداپرستان این دیار به استنساخ آنها همت گماشته اند. این…

زن ایرانی در دوره هخامنشی

زنان هخامنشی. ماریا بروسیوس. ترجمه هایده مشایخ. هرمس. تهران. 1382. ده + 265 ص. در سالهای اخیر انتشار کتابهای مربوط به تاریخ و فرهنگ ایران باستان رونقی دوباره یافته است. البته، و متأسفانه، بسیاری از این کتابها برای سیراب کردن عطش عموم و…

لوح های گلی تخت جمشید

● چند گونه كتیبه و لوح در تخت جمشید وجود دارد؟ کتیبه های مختلفی از دوره هخامنشی در تخت جمشید وجود دارد. ۱) سنگ‌نبشته‌های پادشاهان هخامنشی که به زبان و خط میخی «پارسی باستان» بر روی نمای سنگی‌ کاخ‌ها و بناهای تخت‌جمشید نوشته شده و معمولاّ…

برج بابل

سقوط برج بابل شاید اسطوره بنیادی شهرها باشد. مردمی از نژادها و زبان‌های مختلف در بابل، شهر بزرگی که کاتبان انجیل را مجذوب و وحشت‌زده کرده بود، در جستجوی ثروت و مکنت گردهم آمدند و برای اولین بار تلاش کردند در کنار یکدیگر زندگی کنند و در این…

متون کهن هندی

مهاباراتا نگاره‌ای از کتاب رزمنامه، ترجمه فارسی مهاباراتامهاباراتا سروده‌ای حماسی از سده پنجم یا ششم پیش از میلاد به زبان سانسکریت است. مهاباراتا با بیش از یکصدهزار بیت بلندترین سروده جهان است. کار نوشتن آن تا سده سوم یا چهارم میلادی…

بهـرام پنجم و جنگ با خاقان تُـرک

در میان منابع بومی، طبری گزارش میکند که جنگ با خاقان تُـرک ( شاه اقوام بیابانگرد شمال شرقی، خیونان یا هون ها ) در سال هفتم حکومت بهـرام پنجم، حدود 424 میلادی، آغاز شد. در این هنگام بهرام نگران از دریافت تدارکات جنگیِ فرمانروای آن سوی شمال…

کاسی ها

در هزاره سوم ق.م کاسی ها مهمترین قبایل بومی آسیایی ( غیر آریائی ) دامنه های زاگرس به شمار میرفتند. محل اصلی سکونت آنان لرستان، کرمانشاه و بخشی از همدان امروزی بوده است که از چندین قرن پیش از تاریخ یاد شده ( هزاره سوم ق.م ) در آنجا ساکن…

شخصیت شاهپور دوم ( ذوالاکتاف )

گزارش های آمیانوس مورخ رومی معاصر شاهپور دوم، ما را به خوبی با برخی از ویژگی های شخصیت شاهپور دوم آشنا میکند. حتی پی میبریم که او بالایی بلند داشته است و یک سر و گردن از ملتزمان خود بلندتر بوده است. و به جای تاج، کلاهی زین، گوهرنشان و…

بانک اِگیبی و شرکاء ( نخستین بانک تاریخ ایران )

پیداست که با فرمانروایی کوروش بزرگ اقتصاد ایران وارد مرحلۀ نوین و جهانی خود شد، که تا فروپاشی حکومت ساسانیان، روند همگانی آن کم و بیش دست نخورده ماند. گشودن لیدی، کشور ثروتمندی که مردمش به متکبران ضرب سکه شهرت داشتند و گشودن بابل، یکی از…

خرید مجموعه کتاب های تاریخی و مذهبی

ویسپَرَد و آیین یزشن گاه

ویسپرد « آثـرونان ( موبدان ) را ایستاده خواهم، ارتشتار را ایستاده خواهم،... شهریار کشور را ایستاده خواهم، جوان نیک اندیش، نیک گفتار و نیک کردار بهدین را ایستاده خواهم، جوان سخنگوی ایستاده خواهم،... زنی را ایستاده خواهم که در اندیشۀ نیک…

طبقات اجتماعی در دوره ساسانی

با توجه به اینکه اوستا شکل نهایی خود را در روزگار ساسانیان گرفته است، ( گرداوری از زمان بلاش یکم اشکانی تا دوران ساسانیان ) میتـوان جا به جا نشانه هایی هم از زندگی اجتماعی و روزمره ی مردم را در این کـتاب بازیافـت. در زامیـاد یَشـت ( کـیان…

رویدادهای مهم تاریخ مصر از آغاز سدۀ ۲۰ پیش از میلاد

فشارهای همه جانبه ای که بر مردم مصر وارد می شد، قیام هایی را به دنبال داشت. این قیام ها که اکثر با خشونت همراه بود، تخریب مقابر و ویرانی ساختمان های دولتی را نیز موجب می شده است. این وقایع همزمان با پایان یافتن دورۀ امپراطوری باستان مصر…

تاریخچه پول در ایران

تاريخچه پول در ايران انسان‌های اوليه که دسته جمعی می‌زيستند، نيازی به تعويض کالا نداشتند. بعد از به وجود آمدن طوايف و قبايل مبادله‌ی کالا به کالا رواج يافت. مبادله‌ی کالا به دلايلی با مشکلاتی همراه بود. برای رفع مشکلات ابتدا از فلز…

آیا اجداد ما دایناسور ها را دیده اند؟

در سراسر جهان نقاشی هایی از دوران باستان وجود دارند که با فسیل های امروز یافته شده از دایناسور ها مطابقت دارند این نکته نشان می دهد که بر خلاف گفته ی دانشمندان که دایناسور ها قبل از ورود انسان ها به چرخه ی حیات نابود شده اند در دوران هایی…