تاريخچه ورزش رزمی موی تای در تایلند

«موي تاي» يکي از هنرهاي رزمي و روش دفاعي از خود است که در آن ترکيبي از فنون مشت، آرنج، بازو و پا به شکل تخصصي براي حمله و دفاع استفاده مي شود.

موي تاي يا به بياني ديگر «بوکس تايلندي» که در زبان انگليسي تاي بوکسينگ ناميده مي شود، هنري رزمي و ملي کشور تايلند است و به عنوان بخش ضروري فرهنگ مردم تايلند از دوران کهن بر جاي مانده است و قدمت آن با تاريخچه مردم «تاي» آميخته است.

موي تاي امتحان قدرت است و درآن از قسمتهاي مختلف بدن به عنوان سلاحي در نبردها استفاده مي شود و هيچ عضوي از بدن غير فعال نمي ماند در واقع مي توان گفت که «موي تاي» نبرد با سلاح هايي است که هميشه همراه آدمي است و افراد بشر به طور خدادادي از آن بهره مند هستند.

 

موی تای چگونه شکل گرفت؟

در قرن ها پيش، قبيله اي به نام «تاي» از سلطنت پادشاهي تاي مونگ يا تاي موآنگ قبل از دوره بودا در سرزمين حاصل خيزي که در دو سمت رود «هوآنگ هو» و رود «يانگ تسه» در «سچوان» ، «هوپه» در جنوب چين قرار داشت مسکني گزيدند که همواره براي زنده ماندن و حفظ خانواده، طايفه و… درحال جنگ بودند. در آن زمان مردم تاي مورد هجوم قرار گرفتند و به سمت جنوب مهاجرت کردند که در آنجا نيز مورد حمله غير بوميان و وحشيان قرار گرفتند و اموال خود را از دست دادند.

زمان های بعد، طوايف «تاي مونگ» به صورت يک ملت مستقل با هم متحد گرديدند و در جنوب رودخانه مکونگ با تشکيل سرزميني مستقل براي دفاع از سرزمين و جلوگيري از تاخت و تاز دشمنان، هنرهاي دفاعي را ابداع نمودند، روشهاي دفاع از خود و تاکتيکها و استراتژي ها به شکل سيستماتيکي با سبکهاي ويژه در کتابهاي قوانين مبارزه چوپاسارت نوشته شدند و تمام روشهاي مبارزه اي که بر پايه آن مي توانستند دشمنان خود را از صحنه نبرد بيرون برانند، در آن گنجانده شد وپاسارت نشان داد که چگونه ميتوان با شمشير چاقو نيزه تبر گرز و کلنگ جنگيد و اين قوانين به کتاب جنگجويان تبديل گشت و مرجعي شد براي کساني که مي خواستند مهارت هاي مبارزه را بياموزند و با وجود احساس عميق و نياز شديد به حفاظت از خود در تمامي لحظه ها، رفته رفته اسلحه هاي طبيعي و خدادادي بشر مانند ضربات مشت، آرنج، زانو و پا که هميشه همراه آدمي است، جايگزين سلاحهاي واقعي گرديد.

ساقها مانند چوبي بلند براي دفاع و ضربه زدن، بازوها به عنوان شمشيرهاي دوتايي براي دفاع کردن، مشت ها براي خرد کردن و آرنجها به عنوان ضربات نيزه، زانوها همانند گرز براي ضربه زدن و دفاع کردن و پاها نيز به عنوان چاقو و تير به کار گرفته شدند. بدين گونه هر قسمت از بدن به عنوان مهارتي در مبارزه، به يک سلاح تبديل شد و اين آغاز داستاني است که چگونه «موي تاي» به وجود آمد.

 

فلسفه موی تای

هنر موي تاي، بر مبناي اميد به زندگي در جنگها و غريزه وجود ملت آزاد، بنيان نهاده شد و بيش از 2000 سال هنر جنگيدن با مشت ها، پاها، زانوها و آرنجها از نسلي به نسل ديگر و توسط بينش اجداد «تاي»ها گسترش يافت، و در واقع «موي تاي» شرح و تعريفي است از ملتي که چيزي جز «موي تاي» نمي توان بر روي آنها نام نهاد.

در دوره «سوخوتاي»، پايتخت قديم تايلند (1175-1377-سال بودايي) هنر موي تاي فقط براي مردم عادي محدود نمي شد. آنها «موي تاي» را نه تنها براي نبرد در جنگها بلکه به عنوان فردي که دانش و مهارت خود را بالا مي برد، مي آموختند. در اين دوره «موي تاي» به همان شکل به عنوان هنري براي پادشاه شناخته شد. عظمت و هيبت پادشاه در دانستن موي تاي بود که وي را مبارزي شجاع، قوي و همچنين بوکسوري توانمند جلوه مي نمود.

موي تاي از سوخوتاي به عنوان فعاليتي اجتماعي جزو سرگرمي ها محسوب مي شد، تبديل شد. ولي بزرگترين موج خروشاني از علاقه براي موي تاي به عنوان يک ورزش قرنها پيش، يعني زماني که به دوره آيودها با پايتخت پيشين تايلند، معروف است، زير نظر پادشاه نارسوان به وجود آمد. در طي اين دوره، شخص پادشاه نيز موي تاي را نيز تمرين مي کرد و به دستور او تمامي سربازان، موي تاي را به همراه تعليمات نظامي آموزش مي ديدند و از آن نيز استفاده مي کردند. کم کم موي تاي از ريشه خود به حرکت درآمد و تکنيکهاي جديد مبارزه پديدار شدند. تغييرات ديگري که موجب گسترش موي تاي گرديد توسط پادشاه ديگري از دوره آيودهايا و به نام پراکاسوآع که معروف به پادشاه ببر بود پديد آمد.

 

 

او نيز به موي تاي بسيار علاقه داشت و اغلب به طور ناشناس در مبارزه و رقابتهاي محلي و روستاها شرکت مي کرد و با مبارزه با قهرمانان، مهارتهاي خود را افزايش مي داد. در طي سلطنت ايشان، مردم در صلح و آرامش زندگي مي کردند. اين پادشاه ارتش را وادار کرد تا آموزش موي تاي، رسماً جزو تعليمات نظامي باشد. در اين زمان علاقه به موي تاي به اوج خود رسيد و به سرگرمي مردم، ارتش و همچنين پادشاه تبديل گشت.ثروتمند، فقير، پير، جوان همه خواستار موي تاي شدند و در هر روستا مسابقاتي را برپا مي کردند و براي قهرمان، جايزه تعيين مي نمودند. اين مسابقات مايه افتخار مردم بود و هر دور از مسابقه را شرط بندي مي کردند. هم اکنون نيز در تايلند اين رسوم ادامه دارد.

برپایی مسابقات مهم در زمان پادشاهي راما، جزو دستورات سلطنتي گرديد و به قهرمانان از سوي پادشاه، عنواين نظامي اعطا مي شد. هم اکنون نيز مسابقات مهم با حضور اعضاي خانواده سلطنتي افتتاح مي گردد. به هر حال، دوره پادشاهي راما، آغاز دوره طلايي ديگري براي موي تاي بود. او مبارزان قوي را براي برگزاري مسابقات بزرگ، گرد خود مي آورد. در گذشته، مسابقات همانند امروز، داخل رينگ برگزار نمي شد، بلکه هر جايي که قابل دسترس بود، مانند يک محوطه يا يک زمين صاف از يک روستا انجام مي گرديد.

از زمان راماي پنجم، تاي بوکسورها در محوطه اي که اطراف آن را با طناب محصور کرده بودند، قرار مي گرفت و با دستهاي برهنه، مبارزه مي کردند. قضاوت نيز فقط با يک داور وسط صورت مي گرفت. رفته رفته رينگ مناسبي از جنس چوب ساخته شد و زمان مسابقه با ساعت اندازه گيري گرديد.

مردم و پادشاهان، نقش بسيار مهمي در تبديل اين هنر رزمي به ورزش داشته اند. يکي از اولين قدم هايي که در شکل گيري اين ورزش برداشته شد، توسط يک تايگر کينگ (پادشاه ببر) بود او نه تنها در فنون و تاکتيک هاي مبارزه، تحول ايجاد کرد بلکه تجهيزات آنرا نيز بهبود بخشيد، بر اساس دستور او دستها و ساعدها با نواري که از موي اسب ساخته مي شد، پوشيده مي گرديد تا اولاً ، از دستهاي مبارزه گر حفاظت کند.

ثانياً ضربات کاري تري به حريفان وارد نمايد. بعدها اين ابزار با طنابهاي کنفي و نوارهاي کتان جايگزين گرديد. نقل شده است در مبارزات ويژه با توافق طرفين، از خورده شيشه که با چسب به پوشش طنابهاي کنفي و مشتهاي مبارزين مي چسبيد، استفاده مي شد. در طي زمان تغييرات در اين ورزش، نه تنها به قوانين مبارزه اي اعمال گرديد بلکه به تجهيزات و وسايل آن نيز کشيده شد.

 

 

يک سري از تغييرات اساسي بودند. ضربه پا يا زانو به ناحيه بيضه مبارز، تا سال 1930 کاملاً قانوني بود و مبارزان براي محافظت اين قسمت، از پوست درخت و قشرهاي سخت دريايي که با يک تکه پارچه مابين پاها و دور کمر بسته مي شد، استفاده مي کردند. بعدها با سفر يک تاي بوکسور به کشور مالزي، نوع رايج اين حفاظ که در مسابقات بوکس استفاده مي شد، رايج شد و جايگزين سنتي آن گرديد. در سال 1930 تغييرات عمده اي در اين ورزش به وجود آمد و آن کدبندي شدن و قوانين امروزي بود که براي اين ورزش تعريف شد، نوارهاي طنابي از دور دستها حذف گرديد و به جاي آن از دستکش بوکس استفاده شد. همزمان با ارائه دستکش، نوآوري هاي ديگري مانند تقسيم-بندي اوزان يک مبارزه گر با حريف خود با هر وزن و اندازه مسابقه مي دادند، اما در قوانين جديد به جاي آن که يک نفر، قهرمان کلي شود براي هر وزن يک قهرمان در نظر گرفته شد.

استاديومهاي موي تاي به جاي محوطه هاي مبارزه و رينگهاي موقتي، در دوران حکومت راماي هفتم، قبل از جنگ جهاني دوم تأسيس گرديد. از آن دوران تا کنون، بوکسورهاي کشورهاي دور و نزديک از اقصي نقاط جهان نيز در اين مسابقات شرکت کرده، اعتبار و شهرتي را به خود اختصاص دادند. اين مسابقات امروزه در بانکوک در استاديوم هاي مهمي، چون راجادمرن و لودمپيني همچنان ادامه دارد.

تبليغات جهاني براي موي تاي از سال 1973 با چاپ تمبرهايي حاوي تصاوير موي تاي آغاز گرديد و اين سري از تمبرها در آن سالها به عنوان پرفروش ترين تمبرهايي بود که در رقابت بين المللي نامه نگاري شناخته شد. هنر رزمي موي تاي در دوره قبل از آيودهايا «سبک چاي يوت» روش مبارزه چند وجهي ناميده مي شد. از آن زمان که کشور سيام نام خود را به تايلند تغيير داد، اين ورزش هم موي تاي ناميده شد. موي تاي از زمان پيدايش تا کنون تغييرات بسياري را به خود ديده است. تا چندي پيش يک مهارت کامل در نبرد نزديک به حساب مي آمد ولي حالا يک ورزش محسوب مي شود، اما در اصل مجموعه اي است از سنت هاي قديمي که يک روح اصيل در مبارزات آن آميخته است. موي تاي مبارزه اي است با شيوه سنتي در دنياي مدرن.