مرور رده
تاریخ باستان
از زمان پیدایش اولین آثار تاریخی تا رسیدن به سده‌های میانی را تاریخ باستان می‌نامند. تخمین زده می‌شود که این زمان حدود 5000 سال باشد. تاریخ باستان که وارد شدن از پیش از تاریخ به دوره تاریخی می‌باشد، از 30 قرن پیش از میلاد شروع شده است.
در رابطه با پایان دوره تاریخ باستان ، مورخان در اختلاف نظر هستند. برخی از باستان شناسان، پیدایش اسلام و سرنگونی امپراتوری روم غربی ، مرگ یوستی‌نیانوس یکم و روی کار آمدن شارلمانی را پایان تاریخ باستان دانسته‌اند.
کلئوپاترا: آخرین فرعون یا بازیگر سیاسی هوشمند؟
در تاریخ کهن، کمتر زنی به اندازه‌ی کلئوپاترا هفتم چنین دوگانه‌ای از عشق و قدرت را در خود جمع کرده است. در روایات غربی، او اغلب به عنوان زنی اغواگر و معشوقه‌ی دو تن از نیرومندترین مردان روم — یولیوس سزار و مارک آنتونی — شناخته می‌شود. اما در…
اخناتون و انقلاب توحیدی در مصر باستان
در تاریخ هزارساله مصر باستان، نام فرعون‌های بسیاری با عظمت، قدرت و ساخت‌وسازهای بی‌نظیر گره خورده است؛ اما تنها یک نفر بود که جرئت کرد در دل این ساختار کهن، اساس باورهای دینی را زیر سؤال ببرد. نام او اخناتون بود — فرعونی از دودمان هجدهم که…
اسرار اهرام ثلاثه: تکنولوژی ناشناخته یا نبوغ مهندسی؟
در دل بیابان‌های مصر، جایی‌که شن‌های روان حافظ هزاران سال سکوت‌اند، سه ساختار عظیم با ابهتی شگفت‌انگیز برافراشته‌اند: اهرام جیزه. این اهرام، به‌ویژه هرم بزرگ خوفو، قرن‌هاست که تخیل انسان را تسخیر کرده‌اند — نه‌فقط به‌خاطر عظمت فیزیکی‌شان،…
رازهای تخت جمشید: کارکرد، معماری، و پیام پنهان
تخت جمشید، یا پارسه، نه‌فقط یکی از باشکوه‌ترین بناهای تاریخی ایران است، بلکه آینه‌ای از تمدن، قدرت، و نگرش فلسفی شاهنشاهی هخامنشی به جهان پیرامون به شمار می‌رود. این بنای عظیم، در دل فلات ایران و در دامنه کوه رحمت ساخته شد، اما هدف آن فراتر…
زرتشت: پیام‌آور نور در سپیده‌دم تاریخ
در پهنه‌ی تاریخ کهن ایران، در دوران پیش از هخامنشیان، نامی پنهان در مه اسطوره‌ها و درخشنده در آیینه‌ی آیین، طنین‌انداز می‌شود: زرتشت. چهره‌ای که برخی او را نخستین پیامبر تاریخ می‌دانند، برخی او را یک مصلح دینی و برخی دیگر، سایه‌ای افسانه‌ای…
دین زرتشتی پیش و پس از هخامنشیان
اگر زرتشت بنیان‌گذار اندیشه‌ای نو در دل اقوام ایرانی بود، هخامنشیان نخستین قدرت سیاسی‌ای بودند که این اندیشه را در ابعاد حکومتی به کار گرفتند. اما دین زرتشتی، همچون بسیاری از سنت‌های کهن، سیر پرفراز و نشیبی را طی کرد؛ از آموزه‌های ساده و…
هنر و معماری در دوره هخامنشی: از شوش تا پرسپولیس
وقتی سخن از شکوه هخامنشیان به میان می‌آید، ذهن بسیاری بی‌درنگ به یاد پرسپولیس (تخت جمشید) می‌افتد؛ بنایی سنگی، خیره‌کننده و پر رمز و راز. اما واقعیت این است که هنر و معماری این دوره فراتر از یک پایتخت تشریفاتی‌ست.
کوروش و داریوش: دو پادشاه، دو راه متفاوت در فرمانروایی
تاریخ ایران باستان سرشار از چهره‌های درخشان و تأثیرگذار است، اما در میان همه آن‌ها، دو نام بیش از دیگران می‌درخشند: کوروش بزرگ و داریوش بزرگ. این دو پادشاه هخامنشی، هر یک به شیوه‌ای متفاوت بر ایران و بخش بزرگی از دنیای آن روزگار حکومت کردند…
اشکانیان و جنگ‌های فرسایشی با روم
در سده‌های پیش از میلاد، جهان در آستانه‌ی شکل‌گیری توازن جدیدی از قدرت ایستاده بود. در شرق، دودمان اشکانی (پارت‌ها) با تکیه بر نیروی سواره‌نظام، شبکه‌ای از ایالات نیمه‌خودمختار، و مهارت در جنگ‌های چریکی، توانسته بود میراث ایرانی را پس از…
ساسانیان و ظهور مانی و مزدک؛ دین و قدرت در کشمکش
در دل یکی از منسجم‌ترین شاهنشاهی‌های تاریخ ایران – ساسانیان – اتفاقی رخ داد که کمتر در تاریخ سیاسی ایران بی‌سابقه بود: ظهور دو چهره کاریزماتیک مذهبی که نه‌تنها آموزه‌هایی نو ارائه دادند، بلکه نظم سیاسی موجود را به چالش کشیدند.
نبرد گوگمل: نقطه پایان هخامنشیان؟
در واپسین سال‌های قرن چهارم پیش از میلاد، شرق و غرب در آستانه برخوردی سرنوشت‌ساز ایستاده بودند. داریوش سوم، واپسین شاهنشاه هخامنشی، در برابر جوانی از مقدونیه صف‌آرایی کرد که نامش تا قرن‌ها پس از آن همچون اسطوره‌ای تکرار شد: اسکندر مقدونی.
آداب رسمی ژاپن؛ احترام، هماهنگی، سنت، مدرنیته
ژاپن، سرزمین آفتاب تابان، فرهنگی غنی و سنت‌هایی دارد که تلفیقی از تاریخ، زیبایی‌شناسی و مدرنیته هستند. این کشور با ترکیب منحصر‌به‌فردی از احترام، نظم و هنر، یکی از جذاب‌ترین تمدن‌های جهان را شکل داده است. آشنایی با آداب و رسوم ژاپن نه تنها…
داریوش بزرگ چگونه به قدرت رسید؟
داریوش بزرگ، یکی از بزرگترین شاهان هخامنشی، پس از مرگ کوروش بزرگ و جانشینی کمبوجیه به قدرت رسید. او در آغاز کار خود به عنوان ساتراپ (استاندار) ساتراپی پارس منصوب شد. پس از مرگ کمبوجیه در سال 522 پیش از میلاد و در پی بحران قدرت و…
شاه عباس چه خدماتی به ایران کرد؟
شاه عباس اول، مشهور به شاه عباس کبیر، پنجمین پادشاه سلسله صفوی بود که از سال ۹۹۶ تا ۱۰۳۸ هجری قمری (۱۵۸۸ تا ۱۶۲۹ میلادی) بر ایران حکومت کرد. او به عنوان یکی از بزرگترین و قدرتمندترین پادشاهان تاریخ ایران شناخته می‌شود و خدمات بسیاری به…
حمله مغول‌ها به ایران چگونه بود؟
حمله مغول‌ها به ایران یکی از فاجعه‌بارترین رویدادهای تاریخ ایران بود که در قرن هفتم هجری قمری (سیزدهم میلادی) رخ داد. این حمله با هجوم ارتش چنگیزخان مغول به مناطق شمال شرقی ایران آغاز شد و به تدریج تمام سرزمین ایران را فراگرفت.مغول‌ها…