جدول زمان بندی شدۀ شاهان ساسانی

boran_pourandokht_queen_of_the_sassanid_persia__by_amelianvs-d8r0uyf.jpg (1280×1817)

جدول زمان بندی شدۀ شاهان ساسانی :

بابک در بخشی از ایالت پارس امارت داشت  
شاپور در پارس امارت داشت از ۲۱۱ تا ۲۱۲ میلادی
۱ ) اردشیر یکم (پاپکان) در پارس امارت داشت

نبرد با اردوان پنجم و کشتن اردوان

شاهنشاهی اردشیر

جنگ اردشیر با رومیان

از ۲۱۲ تا ۲۲۶ میلادی

از ۲۲۴ تا ۲۲۶ میلادی

از ۲۲۶ تا ۲۴۱ میلادی

از ۲۲۸ تا ۲۳۲ میلادی

۲ ) شاپور یکم زمان پادشاهی

جنگ اول شاپور با روم (گوردین)[۱]

جنگ دوم شاپور با روم و اسیر شدن والرین[۲]

مانی مذهب خود را آشکار کرد

از ۲۴۱ تا ۲/۲۷۱ میلادی

از ۲۴۱ تا ۲۴۴ میلادی

۲۵۸ تا ۲۶۰ میلادی

۲۴۲ میلادی

۳ ) هرمزد یکم زمان پادشاهی از ۲/۲۷۱ تا ۲۷۲ میلادی
۴ ) بهرام یکم زمان پادشاهی

در زمان پادشاهی بهرام، رومیان دولت تَدمُر[۳] را منقرض کردند.

از ۲۷۲ تا ۲۷۵ میلادی
۵ ) بهرام دوم زمان پادشاهی از ۲۷۵ تا ۲۸۲ میلادی
۶ ) بهرام سوم تنها چهار ماه پادشاه بود در سال ۲۸۲ میلادی
۷ ) نرسی زمان پادشاهی

شکست دادن گالریوس سردار سپاه روم

از ۲۸۲ تا ۳۰۱ میلادی

در سال ۲۹۶ میلادی

۲۹۷ میلادی

۸ ) هرمزد دوم زمان پادشاهی

وی در جنگ با اعراب کشته شد

از ۳۰۱ تا ۳۱۰ میلادی
۹ ) آذرنرسی زمان پادشاهی در سال ۳۱۰ میلادی
۱۰ ) شاپور دوم (بزرگ ذوالاکتاف) زمان پادشاهی

نبرد اول شاپور با روم

نبرد شاپور با هونها و پیروزی شاپور

نبرد دوم شاپور با رومیان

صلح رومیان با ایران و بازپس دادن پنج ولایت

مهم که در زمان نرسی فتح کرده بودند

نبرد شاپور با رومیان بر سر ارمنستان و گرجستان و معاهده عدم دخالت ایران و روم در ارمنستان و گرجستان

از ۱۰/۳۰۹ تا ۳۷۹ میلادی

از ۳۳۸ تا ۳۵۰ میلادی

از ۳۵۰ تا ۳۵۷ میلادی

از ۳۵۹ تا ۳۶۳ میلادی

۳۶۳ میلادی

 

 

۳۷۶ میلادی

۱۱ ) اردشیر دوم (نیکوکردار) زمان پادشاهی از ۳۷۹ تا ۳۸۲ میلادی
۱۲ ) شاپور سوم زمان پادشاهی

تقسیم ارمنستان بین ایران و روم

از ۳۸۲ تا ۳۸۸ میلادی

از ۳۸۴ تا ۳۹۰ میلادی

۱۳ ) بهرام چهارم (کرمانشاه) زمان پادشاهی از ۳۸۸ تا ۳۹۹ میلادی
۱۴ ) یزدگرد یکم (بزه کار) زمان پادشاهی

آرکادیوس[۴] ولیعهد خود تئودوزیوس[۵] را به یزدگرد سپرد و یزدگرد او را سرپرستی کرد تا به تخت سلطنت رومیان نشست

از ۳۹۹ تا ۴۲۰ میلادی
۱۵ ) بهرام پنجم (گور) زمان پادشاهی

نبرد بی فرجام بهرام با بیزانس و عقد پیمان صلح با رومیان

نبرد با هیاطله و شکست دادن آنها

از ۴۲۰ تا ۴۳۸ میلادی

در سال ۴۲۱ میلادی

در سال ۴۲۵ میلادی

۱۶ ) یزدگرد دوم زمان پادشاهی مسائل مذهبی در ارمنستان از ۴۳۸ تا ۴۵۷ میلادی
۱۷ ) هرمزد سوم زمان پادشاهی از ۴۵۷ تا ۴۵۹ میلادی
۱۸ ) پیروز یکم زمان پادشاهی

وی در نبرد با هیاطله کشته شد

از ۴۵۹ تا ۴۸۳ میلادی
۱۹ ) بلاش آشتی با هیاطله، رسمی شدن مسیحیت در ارمنستان و گرجستان

زمان پادشاهی

 

 

از ۴۸۳ تا ۴۸۷ میلادی

۲۰ ) قباد یکم (کوات، کواذ) زمان پادشاهی           الف:

قیام مزدک خلع قباد از سلطنت و فرار او از زندان و رفتن به نزد هیاطله

از ۴۸۷ تا ۴۹۸ میلادی

۴۹۸ میلادی

۲۱ ) جاماسپ

قباد یکم (کوات، کواذ)

زمان پادشاهی

زمان پادشاهی       ب :

نبرد با بیزانس، فتح دیاربکر و صلح با بیزانس

نبرد با هیاطله و شکست دادن آنان

نبرد با اقوام شرقی، حمایت ماساژتها و هونها از بیزانس

عهدنامۀ استاتوکو[۶] و بازگشت طرفین به موقعیت پیش از جنگ

از ۴۹۸ تا ۵۰۲ میلادی

از ۲/۵۰۱ تا ۵۳۱ میلادی

۵۰۳ میلادی

 

از ۵۰۳ تا ۵۱۳ میلادی

 

 

۵۳۱ میلادی

۲۲ ) خسرویکم زمان پادشاهی از ۵۳۱ تا ۵۷۹ میلادی
 (انوشیروان، دادگر) قلع و قمع مزدکیان، اصلاحات نظامی، اجتماعی فرهنگی و اقتصادی

صلح با بیزانس

نبرد اول با بیزانس، بیزانس متعهد پرداخت غرامت به ایران شد

نبرد دوم با بیزانس بر سر لازیکا[۷]، متارکه جنگ، صلح پنجاه ساله با بیزانس

و پرداخت غرامت بیزانس به ایران، نبرد با هیاطله و تقسیم سرزمین آنها میان ایران و ترکان

لشگرکشی به یمن و اخراج حبشیها، جنگ با ترکان، عقب نشینی خاقان ترکستان

نبرد سوم با بیزانس، و درگذشت انوشیروان

 

۵۳۲ میلادی

 

 

 

 

۵۵۷ میلادی

۵۵۷ میلادی

 

 

 

۵۷۰ و ۵۷۱ میلادی

از ۵۷۲ تا ۵۷۹ میلادی

۲۳ ) هرمزد چهارم (ترک زاد) زمان پادشاهی از ۵۷۹ تا ۵۹۰ میلادی
  نبرد با بیزانس، جنگ با ترکان و شکست ترکان از بهرام چوبین سردار سپاه ایران، کشته شدن خاقان ترکستان به اسارت ایرانیان درآمدن پسر خاقان، ترکان باجگذار ایرانیان شدند  
۲۴ ) خسرو دوم (پرویز) زمان پادشاهی از ۵۹۰ تا ۶۲۷ میلادی
  یاغی شدن بهرام چوبین بر خسرو، رفتن خسرو به بیزانس و بازگشت همراه با سپاه به ایران،

فوت موریس[۸] قیصر بیزانس و به رسمیت

نشناختن خسرو فوکاس[۹] را به امپراطوری روم،

جنگهای متعدد خسرو با بیزانس

فتوحات خسرو، تسخیر آسیای صغیر، سوریه، مصر به دست شهربراز و شاهین سردار ایرانی، آوردن صلیب

مقدس مسیحیان به ایران، لشگرکشی هراکلیوس[۱۰] به ایران و پیروزیهای قیصر، محاصره قسطنطنیه توسط او به دستیاری شاهین سردار ایرانی.

فوت شاهین، حمله هراکلیوس به دستگرد خلع و قتل خسرو پرویز

 

 

 

 

 

 

از ۶۰۳ تا ۶۱۷ میلادی

 

 

از ۶۲۲ تا ۶۲۷ میلادی

 

 

 

از ۶۲۶ تا ۶۲۷ میلادی

 

از ۶۲۶ تا ۶۲۸ میلادی

۲۵ ) قباد دوم (شیرویه) زمان پادشاهی

استرداد صلیب مقدس مسیحیان به رومیان

۶۲۷ تا ۶۲۹ میلادی
۲۶ ) اردشیر سوم زمان پادشاهی ۶۲۹ میلادی
۲۷ ) خسرو سوم زمان پادشاهی ۶۲۹ میلادی
۲۸ ) جوانشیر زمان پادشاهی ۶۲۹ میلادی
۲۹ ) بوران دخت زمان پادشاهی

صلح نهایی با بیزانس و حفظ نصیبین برای ایران

۶۳۰ میلادی

۶۳۰ میلادی

۳۰ ) گشنسپ بنده زمان پادشاهی ۶۳۱ میلادی
۳۱ ) آذرمیدخت زمان پادشاهی ۶۳۱ میلادی
۳۲ ) هرمزد پنجم زمان پادشاهی ۶۳۱ میلادی
۳۳ ) خسرو چهارم زمان پادشاهی ۶۳۱ میلادی
۳۴ ) پیروز دوم زمان پادشاهی

پدرش مهرگشنسب نوادۀ قباد اول و مادرش

چهاربخت نوادۀ خسرو اول (انوشیروان) بود

۶۳۱ میلادی

 

۶۳۱ میلادی

۳۵ ) خسرو پنجم (خورزاد، فرّخ زاد) زمان پادشاهی ۶۳۱ میلادی
۳۶ ) یزدگرد سوم زمان پادشاهی

نبردهای مرزی با مسلمین (زنجیر، پل، بویب و…)

نبرد قادسیه و تسخیر مدائن توسط مسلمین جنگ جلولا

یزدگرد سفیری به چین فرستاد و از فغفور چین یاری طلبید

جنگ نهاوند

کشته شدن یزدگرد و انقراض سلسله ساسانی

فغفور چین پیروز پسر یزدگرد را به عنوان شاه ایران به رسمیت شناخت

پیروز به چین رفت و اجازه تأسیس آتشکده را در شانگهای (چان گای) از فغفور گرفت.

از ۲/۶۳۱ تا ۶۵۲ میلادی

از ۶۳۴ تا ۶۳۶ میلادی

 

۶۳۶ میلادی

۶۳۸ میلادی

 

۶۳۸ میلادی

۶۴۲ میلادی

۶۵۲ میلادی

 

 

 

۶۷۴ میلادی

زمام دارانی که از سلسله ساسانی نبودند

 

۱ ) خسرو بهرام پنجم (گور) تخت شاهی را پس گرفت ۴۲۰ میلادی
۲ ) بهرام ششم (چوبین) که پس از به تخت نشستن بهرام ششم خوانده شد و چند ماه بیشتر پادشاه نبود ۵۹۰ میلادی
۳ ) بیستام (ویستهم، گستهم) در خطّۀ ماد به مدت چهار سال اعلام خودمختاری کرد از ۵۹۲ تا ۵۹۶ میلادی
۴ ) شهربراز دو ماه سلطنت کرد، مصر، سوریه و آسیای صغیر را به رومیان برگرداند ۶۲۹ میلادی

[۱] . Gordianus.

[۲] . Valerianus.

[۳] . Tadmor.

[۴] . Arcadius.

[۵] . Theodosius.

[۶] . Statoko.

[۷] . Lasika.

[۸] .  Maurikius.

[۹] . Fukas.

[۱۰] . Heraclius.

منبع : کتاب تاریخ ایران در دوره ساسانیان

نویسنده : دکتر اردشیر خدادادیان

نشر الکترونیکی سایت

خرید مجموعه کتاب های تاریخی

ممکن است شما دوست داشته باشید

خرید مجموعه کتاب های تاریخی

1
دیدگاه بگذارید

avatar
  اشتراک  
جدیدترین قدیمی‌ترین بیشترین رای
دنبال کردن
شهروز
مهمان
شهروز
امتیاز :
     

مطالب شما را بسیار دوست میدارم و تمام ایمیلهایتان را نگه میدارم تا چندبار بررسی کنم و در یادم نگه دارم و البته امیدوارم که همه آنها درست باشد.

سپاس از تلاشهای سودمندتان