سومریان چه کسانی بوده اند؟ سومر کجاست ؟

تا سده های اخیر اطلاعات موجود راجع اعصار اولیه و نخستین فرهنگ ها و تمدنها در بین النهرین ، منحصر به روایات عتیق و قصص قدیمی می شد و هنوز کسی از نام سومر نشنیده بود و از وجود قومی چنین هیچ اطلاعی در دست نبود؛

سومریان چه کسانی بوده اند؟

قدمت فرهنگ و تمدن آنان به حدی است که حتی یونانیان و کلیمیان نیز از آن بی اطلاع بودند هرودوت پر گو و نادان نیز بی اطلاع بود و اینجاست که زمان به صفر می رسد در حالی که ما از دولت هخامنشی و مصر باستان چیزی نمیداستیم – آنان نیز از سومریان خبر نداشتند . و فقط تنها بروسوس . مورخ بابلی ۲۵۰ سال پ. م در کتاب خود افسانه ای را عنوان کرده که شاید اشاره ای به این قوم باشد.

وی می گوید که انسانهای غول آسایی به رهبری « اوآنس » نامی از خلیج فارس بر آمدند و هنرهای کشاورزی و فلز کاری و نوشتن را با خود به ارمغان آورد و سپس اضافه می کند آنها آنچه برای رفاه و بهبود زندگی آدمی ضرورت داشت به انسان سپردند و از آن زمان تا به حال اختراع تازه ای به ظهور نرسیده است.

نخستین بار در قرن هفدهم بود که غربیها به تمدن باستانی مشرق زمین و بین النهرین علاقه مند شدند یعنی هنگامی که پپترودلاواله – شرح جذابی از مسافرت خود و آنچه دیده و یافته بود ارائه کرد و خشت های بابل و اور را که حروفی ناشناخته بر آن حک شده بود به معرفی تماشا گذاشت و محافل علمی و فرهنگی و دربارها متوجه اهمیت جست و جو در مشرق زمین و بین النهرین شدند و سفرهای تحقیقی مختلفی آغاز شد . اما در آن زمان این سفرها و تحقیقات منحصر به مشاهده و بازدید از آثار و بقایایی بود که در سطح خاک قرار داشتند یا ویرانه هایی که در دسترس قرار می گرفتند و کسی به فکر حفر تپه ها و تلهای بر جای مانده نبود . تا اینکه در ۱۸۴۳ برای نخستین بار، پل امیل بوتا ، کنسول فرانسه در موصول که ایتالیایی تبار بود نخستین کاوش را در خرساباد شروع کرد و شهر آشور را کشف کرد و دوران جدید آغاز شد و حدودا در همان زمان ۱۸۴۵ یک انگلیسی به نام «سر هنری لایارد» به اقتباس از بوتا در نمرود ونینوا به حفاری پرداخت .

به موازات این اقدامات ، تحقیقات زبان شناسی و خط شناسی بر روی کتیبه سه زبانه تخت جمشید ( پارسه) که از آغاز قرن نوزدهم شروع شده بود ادامه داشت . دو زبان اول که فارس باستان و عیلامی بوده خوانده شده بود . وزبان سوم نیز در نیمه قرن نوزدهم رمز گشایی شد و مشخص شد که سومین زبان سامی که امروزه به آکادی شهرت شهرت دارد و راه برای شناخت دورانهای باستانی بین النهرین هموار شد. بوتا و لایارد ، علاوه بر تعداد زیادی مجسمه های سنگی که به اندازه طبیعی ساخته شده بود ، قطعاتی از نقوش بر جسته در اندازه های مختلف و بسیاری اشیای ارزنده و نفیس دیگر که از کاخ ها و معابد و محل های باستان بین النهرین بدست آورده بودند با خود به اروپا بردند و موزه هایی چون لوور را مزین کردند و گزارش های مفصل و شگفت انگیزی از کارها خود را نیز به ارمغان آوردند که یکی از آنها کتابخانه آشو بنی پال (۶۶۹-۶۲۷ ق. م) آخرین امپراطور با قدرت آشور بود که از شهر باستانی نینوا بدست آمد و شامل نوشته های مذهبی ، ادبی و علمی و به خط بابلی و آشوری بود در بین این نوشته ها لوحه های دیگری بدست آمد که به خط و زبان دیگری بودند که بعد ها معلوم شد سومری هستند و زبان و خط سومری ۱۵۰۰ سال قبل از آشور مورد استفاده قرار می گرفت و قبل از زبان آکادی است.

fدر فاصله سالهای ۱۸۳۵ تا1844 « راولینسون » نوشته های سه زبانی داریوش کبیر را در ارتفاعات بیستون در غرب ایران را خواند وترجمه کرد این کتیبه که به سه زبان فارسی کهن ، بابلی و عیلامی گل سر سبد آشور شناسی نامیده می شود ، در همین دوره «هینکس» خاور شناس ایرلندی که در کشف و شناسایی سیستم حروف صدادار خطوط میخی به راولیسون کمک می کرد ، دریافت که خط میخی به کار رفته در زبانهای سامی خاور نزدیک ، از قومی کهن تر به رعایت گرفته شده که زبا آنها غیر سامی بوده و این همان قوم متمدن سومر است و اما نام سومر را ژول اوپرت خاور شناس آلمانی مقیم فرانسه و همکار دیگر آن دو به آن قوم داد . وی اولین کتاب درباره سومری ها را به سال ۱۸۸۱ تحت عنوان مطالعاتی سومری به زبان فرانسه انتشار داد ونام راولینسون ، ادوارد هینکس و ژول اوپرت به عنوان قدیسین سه گانه مطالعات میخی مشهور شد

در ادامه کشفیات در سال ۱۸۵۴ دو نفر باستان شناس انگلیسی محل سه شهر سومری اور ، اریدو ، اوروک را پیدا کردند و در اولین کاوشها که سرپرستی آن را ارنست دوسارزاک به عهده داشت اشیای نفیسی مانند مجسمه گودآ و دو مهر استوانه با خط نوشته سومری بود.

گودآ:فرمانروای شهر تلو یا همان گیر سو است که در حدود ۲۱۴۳ تا 2124ق. م بوده است.

در اواخر قرن نوزدهم آثار بیشتری از تمدن سومری بدست آمد و از جمله آنها ، فرانسوی ها خرابه های شهر لاگاش را پیدا کردند که الواح بسیاری داشت و همچنین در سال ۱۸۸۹ غنی ترین کتابخانه از اسناد خط و زبان توسط باستان شناسان آمریکایی از شهر مذهبی بدست آمد که بیش از پنجاه هزار لوح یا کتیبه با نوشته بود و کم کم تمدنی که می تواند به اندازه مصر و یونان گنجینه داشته باشد البته یونان بی تمدن ترین کشورها در میان کشودهای خاورمیانه ، هند و چین والبته اکثر این محققان و خاور شناسان هدفی جزء تزیین موزه ها ی خودشان و کشورشان نداشتند بهمین علت آثار غیر زیبار را غیر مهم نمی پنداشتند و به همین علت بسیاری را ازبین بردند و تعدا کمی را حفظ کردند تا موقعی که آلمانی های بافرهنگ وارد عراق شدند در اوایل قرن بیستم « روبرت کولدوی » در بابان و والتره آندره در آشور تکنیک های جدیدی پیش گرفتند که خیلی موثر بود در فاصله بیست ساله بین دو جنگ جهانی که شاید درخشانترین و پر ثمرترین ادوار تاریخ باستان شناسی بین النهرین بنامیم . در این دوره لئونارد وولی حفاری شهر باستانی اور را به عهده گرفت شهری که در تورات به عنوان زادگاه ابراهیم نبی نام برده شده است .

سر کئنارد ولی موفق به کشف قبرستان سلاطین سلسله اول (۲۴۵۰ ق م) شد . همچنین هیاتی از دانشگاه شرق شیکاگو و با همکاری هنری فرانکفورت در منطقه ماری در کنار رودخانه دجله فرات در سوریه مدارک زیادی از سلسله اول به دست آورد و قصر باشکوه مربوط به قرن ۱۸ ق .م در بایگانی و اسناد و مدارکی متعلق به زمان حمورابی را کشف کرد .همچنین ستون لوید و حله باقر و فؤاد صفر در مجموع سه محل بکر را برای موزه عراق حفاری کردند. اریدو یکی از قدیمی ترین شهرهای مقدس بین النهرین ؛ حرمل یک تپه بی اهمیت که به نحو غیر منتظره ای سر شار از کتیبه بود و هاترا ، پایتخت شگفت انگیز یک کشور پادشاهی عربی قبل از اسلام بدین ترتیب رنل و اتلال ودمن و تپه های بزرگ و کوچک یکی پس از دیگری گشوده شدند و اسرارشان عرضه گردید و تکه های اصلی بین النهرین کشف گردید و این چنین بود شناخت بین النهرین که در نتیجه آن تمدن بابل – آشور و اکد و سومریان بزرگ و بافرهنگ آشکار شد بین النهرین که طی این حوادث قدیمی ترین تمدن را دارا گشت البته تا سال ۲۰۰۷ با وجود این امروزه بوهایی از جیرفت به مشام می رسد که دارای تمدنی ۴۵۰۰ سال قبل از میلاد می باشد یعنی با سومر حداقل حداقل هزار سال سال تفاوت دارد ولی افسوس که فقط یک شهر است و آثار آن توسط مردم بی فرهنگ منطقه به سرعت نابود و قاچاق شد ولی بازهم هرگز به درجه سومر نخواهد رسید ونیم میلیون لوح نشانه ی بی رقیب بودن در دنیا را دارد.

پس تا به امروز سومریان قدیمی ترین تمدن جهان را داشته اند و حدود ۳۶ قرن ق . م می زیسته اند که 20قرن ق .م ناپدید گشتند . و اموریان ، کاسیان ، آشوریان ، کلوانیان ، آشور ، بابل همه باز مانده شاید سومریان باشند که بعد از سومر پیوسته از بین النهرین حکومت کرده اند و تا زمانی هخامنشیان بابل را نیز با عدالت از صحنه محو کردند آخرین تمدن بین النهرین محو گشت.

همانطور که آشوریان نیز مقابل ماد و بابل شکست خوردند و بعد از سقوط هخامنشی به دست اسکندر ، هخامنشی بدست اسکندر کبیر یا بزرگ تمدن خاور میانه در نزاع فرو رفت که با آمدن عربها و دین اسلام دیگر چراغ تمدن های بزرگ خاموش شد و تا به امروز تمام کشورهایی که اسلام در آنجا وجود دارد هیچ تمدنی ندارند و نخواهند داشت . به نظر من ، سومریان از جیرفت به بین النهرین رفتند چرا که ناگهان خانه های جیرفت خالی از سکنه شده و سالها یی بعد سومر ظهور کرد

با تشکر از: اکرم و بهروز فرنو – به قلم انی کاظمی

214 نظرات
  1. حقیقت خواه می گوید

    من به عنوان یک ترک حرف های اسماعیل رو قبول دارم چون هم از نظر جغرافیایی وهم از نظر پیشینه فرهنگی کردها قرابت بیشتری با ملل باستان خاور میانه ومیان دورود دارند پس ما نباید سر تاریخی که مال ما وفارسها نیست دعوا کنیم چون برای هیچ کدوممون ثابت شدنی نیست.من خودم چندین کتاب دراین باره ازمورخین وشرق سناسان بزرگی همچون ویلادمیر مینورسکی وگرنوت وغیره خوند همه برقوم کردتوافق دارند در ضمن ما کارشناس تاریخ وباستان شناس نیستیم وباید به حرف بزرگان اقتدا کنیم

    1. واحد می گوید

      درود بر تو ای هموطن کُرد!!

    2. ممد می گوید

      rahim.b.asghari رو تو اینیستا دنبال کن بعد با دلیل ثابت میکنه سومرها به چه دلیل از آذربایجان رفتند اونجا و ثابت میکنه بهت

    3. khosro می گوید

      درود

    4. شاهین می گوید

      ما ترک نداریم ترک زبان داریم و آذربایجان ما ترک‌زبان شده اند بخاطر فشارهای سیاسی و اجتماعی حکومت های ترک صفویه و ایلخانیان و قاجاریه

  2. م م م می گوید

    سومریان متعلق به نواحی میان رود هستند که شامل دجله و فرات میشه یعنی عراق کنونی و هیچ ارتباطی به ترک ها یا همون تورکها ندارند

    1. اسماعیل می گوید

      سلام خدمت تمام دوستان عزیز،باید منم بگم که سومری ها به هیچ وجهی نمیتوانند ترک باشند چون بین تمدن سومر و تمدن ایران و ترک ملت های دیگه ای در کوه های زاگرس زندگی کرده اند با قدمتی چند هزار ساله که نمیشه از این موضوع گذشت،گوتی ها،هوری ها و مانایی ها ،این اقوام چه کسانی بوده اند و ریشه ی زبانی مشخص و تعیین شده ی کدام زبان هستن?برای پی بردن به چند و چون یک فرهنگ باید عوامل و شرایط پیوسته ی تاریخی موجود در ان زمان و شناخت،اشتراکات زبانی به هیچ وجهی نمیتواند تعیین کننده ی نژاد یک ملت باشد ،در مطالب بالا اسمی از ملت کورد نشده است در حالی که پا به پای تاریخ ترک و فارس در این سرزمین بوده اند و نکته ی جالب حد مرز بین تمدن سومری و فارس و ترک بوده اند ،بهتر نیست به جای حذف این ملت سعی در شناخت کامل تمام جزئیات تاریخی کرد،اگر وافعا بخوایم از موضوعی حرف بزنیم باید با تمام جزییات در موردش حرف زد،منتظر نظرات شما هستم در این زمینه

      1. مسعود می گوید

        دوست عزیز ما همه انسانیم و یک نژاد داریم گویش و فرهنگ و تمدن نسبت به هر جامعه از انسانها بعدا شکل میگیرد و قیافه و رنگ پوست نسبت به محله زندگی تغییر پیدا میکند فقط زمان لازم است که این تحولات اتفاق بیوفتد که البته تا الان این زمان سپری شده در اصل ما همه از ابتدا یکی بودیم ترک و پارس و ماد یا همان کردها همه از یه نفرن و باهم برادر بیایم همدیگرو دوست داشته باشیم و در حق همدیگر انسانیت کنیم با تشکر

      2. فرزند ایران می گوید

        سلام برادر عزیز در کتاب هردوت و خیلی کتاب های دیگه پارسها و مادها یکی بودند و باهم نامبرده شدند در ضمن پارت و ماد و پارس سه قوم اصلی ایراننپارتها کی ان؟؟؟ماها مردمان مازندران که بزرگترین خدمت به مردم ایران کردیم از مادها تا ساسانیان تا حجوم تازیان وحشی ..لی پارت کلا حذو شد و همه ما خودمون رو پارسی میدونم دوست عزیز شما کمی مطالعه کنین متوجه میشین به سه قوم ایران آریایی یا پرشیا میگویند بدرود رجوع کنین به کتاب هردوت

      3. مهیار می گوید

        به گفته ی تاریخ در ایران پارت ها ماد ها پارس ها سکا ها و ماساژت ها در شمال و در جنوب پارس ها بودن و درکل همه ی این نژاد ها ریشه ی اریایی دارن و شما گفتید کوردی نام برده و وجود نداشته اما کورد ها نژاد پیشینشون ماد ها بود و حتی نژاد پیشن من ماد بود من اذری هستم و اگه واقعا سومر ها به بین النهرین مهاجرت کرده اند نژاد اذری که نژاد اصیل ایرانی و ریشه در اریایی داره مدعی نه تورک ها از انور بازم رد شده که اذری ها یا همان سومر ها و ماد ها به بین النهرین مهاجرت کردن

  3. كامران می گوید

    کس گاو و شیر بالدار با صورت انسان

    آثار سومریان ترک تبار
    http://s1.picofile.com/azerulduz/Pictures/tabrizpetrochem/mataleb/sumer-turk/sumer-cow.jpg
    تخت جمشید
    http://s1.picofile.com/azerulduz/Pictures/tabrizpetrochem/mataleb/sumer-turk/jamshid-cow.jpg

    نقش اهورامزدا به شکل انسان پرنده

    آثار سومریان ترک تبار

    http://s1.picofile.com/azerulduz/Pictures/tabrizpetrochem/mataleb/sumer-turk/ahurmazda-sumer.jpg

    تخت جمشید

    http://s1.picofile.com/azerulduz/Pictures/tabrizpetrochem/mataleb/sumer-turk/ahurmazda-jamshid.jpg

    چندی از نزدیکی های زبان ترکی امروزی و زبان ترکی سومریان(سومئر دیلی):

    در این بخش در حدود ۲۰۰ کلمه از بین هزاران کلمه زبان سومری-ترکی را انتخاب کرده ایم.

    سومئر دیلی ایله تورک دیللری نین اوْرتاق سؤزلری

    توضیحاتی در این باره به زبان ترکی:

    آدلیم سومئرشوناسلاردان بیری دئ ییر: «تاریخ سومئر ایله باشلا ییر. » اوْنلار انسانلارا یازی یازماغی اؤیره تدیلر. اؤز افسانه لرینی گیل اؤزهرینده یازدیلار. زیقورات دئ ییلن یوکسک تاپیناقلار ت کیدیلر. ا یکن چیل کی، مال داوار بئجرمک، باغچی لیق، آل وئرچیلیگه باشلادیلار. قانون ، حقوق، قضاوت بینؤوره سینی قوْیدولار.
    سومئر دیلی نین هانکی دیللر عایله سیندن اوْلدوغو بوگونه یکمی یئترینجه آچیقلانمامیشدی. تامیل لر ، مجارلار، فین لر، تورکمن لرو بیر چوْخ باشقا ائللر، سومئرلری اؤزلریندن سا ییرلار. «گیرشمن »ین دئد ییینه گؤره دؤردونجو مین ایلل کیده خزر دنیزی قیراغیندا التصاقی دیل ایله دانیشان ائللر یاشا ییردی. اوْنلار خزر دنیزی قیراغیندان
    قارا دنیز قیراغینا دک یا ییلمیشلار. تورکمنستان، آذربایجان، ایران، آنادولو)تور یکه( بؤلگه لرینده یاشامیشلار.
    یاد ائللر آخینی اوْنلاری اؤز یوردلاریندان عراق )اوروق شهری آدیندان(اؤلکه سینه کؤچدورتدو. بوندان سونرا ، اوْنلارا سومئر آدی وئریلدی.تورکمن اوْلان- «بئگ مراد گئرئی » سومئرلرین تورکمن اوْلدوغونو سؤیله ییر. او، دؤرونجو مین ایلل کیده باش وئره ن قوراقلیقدان ، عشق آباد چئوره سینده کی تورکمن لرین عراق اؤلکه سینه کؤچمه یه چاره سیز اوْلدوغونو یازیر. او ا کیی یوز اللی دن آرتیق تورکمن-تورک سوزلری ایله سومئر
    سؤزلری، افسانه لری، یئر آدلارینی قارشیلاشدیرمیش ، سومئرلرین تؤرکمن اوْلدوغونو گؤسترمه یه چالیشمیشدیر. خزر دنیزی قیراغیندا اوزانان «گیلان » بؤلگه سینده قازینتیلاردا تاپیلان
    شئی لر و بونلارین اوزرینده کی نقش لر سومئرده کی قیلقامیش )بیلقامیش( افسانه لرینه چوخ – چوخ بنزه ییر.

    لغات نزدیک و مشترک:

    -۱ سومئرجه: ila / ili / il /ul
    مایا دیللری: ]ایشیق[ illa / illapu
    Quechua
    دیوان لغات الترک: ]یلدروق= پارلاق[
    yaldruq
    فرهنگ سنگلاخ: ایلتیراماق
    آنلام: پارلاماق
    اینگیلزجه : to shine
    دیوان لغات الترک کتابی « قاراخانلی
    تورکجه سی «نده یازیلمیشدیر.

    -۲ سومئرجه: ila / ili /il
    اورخون- ینی سئی: ilt / ilt
    دیوان لغات الترک: الِتماک
    فرهنگ سنگلاخ: ایلتماک
    آنلام: آپارماق ، یئتیرمک، چاتدیرماق
    اینگیلزجه : to carry

    -۳ سومئرجه: e
    اورخون-یئنی سئی: eb
    دیوان لغات الترک: ] ] ow
    آذربایجانجا: ائو / او
    تاتارجا: oy
    پاکستانداکی دیللردن : ha
    Burushaski
    ژاپوْنجا : ie
    آنلام: ائو
    اینگلیزجه : house

    -۴ سومئرجه: u
    اورخون-یئنی سئی : ot
    دیوان لغات الترک: ات
    تورکمن / قیرقیز/ یاقوت جا : ot
    تاتارجا : ut
    آذربایجانجا: اوْت
    آنلام: اوْت، بیتگی
    انگلیزجه : plant ‚ grass

    -۵ سومئرجه: ib ‚ eb
    اورخون-یئنی سئی :)مصدر( obkl
    دیوان لغات الترک: ابکا Opk
    آذربایجانجا: اؤفکه له نمک
    آنلام: آجیقلانماق
    اینگیلیزجه : to be angry rage

    -۶ سومئرجه: u
    اورخون-یئنی سئی : udı ‚ udu
    دیوان لغات الترک: اذیماق
    آذربایجانجا: اویوماق
    آنلام: یوخلاماق، یاتماق، اویوماق
    اینگلیزجه : to sleep ‚ sleep

    -۷ سومئرجه: ed ‚ e ‚ i
    اورخون-یئنی سئی : ıd ‚ id
    آنلام: گؤنده رمک ، یولا سالماق
    اینگیلیزجه : to send forth
    -۸ سومئرجه: ud
    اورخون-یئنی سئی : od
    دیوان لغات الترک:اوذ
    آنلام: واخت )وقت(/ اؤینه
    اینگلیزجه : time
    -۹ سومئرجه : ul
    فرهنگ سنگلاخ: ایلغاماق
    فرهنگ سنگلاخ: ایلدام
    قیرقیزجا : ıldam
    تاتارجا : olqer
    آنلام: تله سمک، چئو کی، تئز
    اینگیلیزجه: to be quıck ‚ to hurry
    -۱۰ سومئرجه: ul
    دیوان لغات الترک: الماق
    اپریمک : ulmaq
    آنلام : اسکی، اپریمیش، نیمداش
    اینگلیزجه : ancient
    -۱۱ سومئرجه : ur
    اورخون- یئنی سئی : art
    دیوان لغات الترک: ارت ) )art
    فرهنگ سنگلاخ: آرت
    آنلام: داغ آشیریمی، آشیریم،
    کئچید،گد کی
    اینگیلیزجه : mountain pass
    ]آرد:گئری، آرخا، دالی، سوْنرا[
    ژاپونجا : ato
    -۱۲ سومئرجه : us / uz / uş
    اورخون- یئنی سئی: اوچ
    دیوان لغات الترک: اوج
    آنلام: اوج )دانیشیقدا: اوژ( ؛ اوج-
    بوجاق
    اینگیلیزجه : side ‚ edge
    -۱۳ سومئرجه : aş
    هیتیت: ] )to love[ asi (Hitte
    اوستا دیلینده : is
    مایا دیلی: Chorti
    دیوان لغات الترک: ]اشقماق[
    aş+uq+maq
    آذربایجانجا: ایسته مک
    تاتارجا: ]بگنمک[ oşatu
    آنلام: ایسته مک
    اینگیلیزجه : to wish ‚ to desire
    -۱۴ سومئرجه : eş
    اورخون-یئنی سئی : uc
    دیوان لغات الترک: اج
    فرهنگ سنگلاخ: اوچ
    پاکستانداکی دیللردن: iski
    Burushaski
    آنلام: اچ ) ۳(
    اینگلیزجه : three
    -۱۵ سومئرجه: uş
    اورخون-یئنی سئی: )اؤلمک( uc
    ژاپونجا : shi /shinu
    دیوان لغات الترک: اجماق
    نفسی کسیلدی = r tını ucdı
    فرهنگ سنگلاخ: اوچماق
    فارسجا: هوش ) اؤلوم (
    آنلام: اؤلمک ، اؤلدرمک
    اینگیلیزجه: to die ‚ to kill
    -۱۶ سومئرجه: ba
    اورخون-یئنی سئی: )بؤلوک، پای( bağ
    گجراتی : bhag
    آذربایجانجا: پای
    آنلام: ۱ ( پای ۲( بؤلمک
    اینگیلیزجه : allotment to divide
    share ‚ portion
    گجراتی 🙂 fate (bhagj
    فارسجا: بخت
    اوستا دیلینده: ]پای[ bakha
    -۱۷ سومئرجه : ba
    دیوان لغات الترک: بغِر
    فرهنگ سنگلاخ: باغیر
    آذربایجانجا: باغیر
    آنلام: باغیر ، قارا جیگر
    اینگیلیزجه : liver
    -۱۸ سومئرجه : bi / be
    اورخون- یئنی سئی : bu
    لیدیا دیلی : ) bi (lydian
    دیوان لغات الترک: بو
    آنلام: بو
    اینگیلیزجه :
    demonstrative suffix‚(thisone(
    -۱۹ سومئرجه: du
    اورخون- یئنی سئی : dik
    آنلام: ]ائو[ ت کیمک
    اینگیلیزجه : to build ‚ make
    -۲۰ سومئرجه : ka
    شوْر تورکجه سی : kap
    kap =to catch with the mouth
    ایرق بیت کی کتابیندا: )مصدر( kap
    فرهنگ سنگلاخ: قاپماق
    آذربایجانجا: قاپماق )مصدر(
    آنلام: آغیز
    اینگیلیزجه : mouth

    -۲۱ سومئرجه : ka
    اورخون-یئنی سئی : kapığ
    دیوان لغات الترک: قبغا
    آذربایجانجا: قاپی
    آنلام: قاپی
    اینگیلیزجه : gate
    -۲۲ سومئرجه: peş
    خاکاس تورکجه سی : pōs
    خلج تورکجه سی : poos
    آذربایجانجا / تورکمن جه: بوْغاز
    آنلام: بوْغاز اوْلماق ، بوْیلو اوْلماق
    اینگیلیزجه : to be pregnant of
    animal
    قیزیل ده ریلی: ]بالا، اوشاق[ pasaali
    لری: Aabama
    -۲۳ سومئرجه: bar
    دیوان لغات الترک: باز )ر← ز(
    آنلام: یاد ، اؤزگه
    اینگیلیزجه : foreign
    -۲۴ سومئرجه : sa
    دیوان لغات الترک : )اشو( aşu
    آنلام: قیرمیز تورپاق، ات تورپاق
    اینگیلزجه : – red ocher ‚ red
    brown
    -۲۵ سومئرجه : şab
    اسکی تورکجه )اسکی اویغور(:
    copun
    تورکجه : copul
    اوْرتا تورکجه )اسکی قیپچاق( :
    sapcaq
    تاتارجا / قوموق جا / قیرقیزجا :
    capcaq
    خاکاس تورکجه سی: saban
    آنلام: قاب
    اینگیلیزجه : pot ‚ pail ‚ vessel
    -۲۶ سومئرجه : şeĝ / şe
    دیوان لغات الترک : )جوغ( coğ
    فرهنگ سنگلاخ: جوغ
    قیرقیزجا : coq
    Coq = glowing heat glowing
    coals
    تورکمن جه : cōg
    شوْر تورکجه سی : şoğ
    آنلام: قیزدیرماق، بیشیرمک
    اینگیلیزجه : to heat cook to be
    hot
    -۲۷ سومئرجه : dub
    دیوان لغات الترک: تبرنماک
    آذربایجانجا: ده برتمک /ترپنمک ]ده
    پره نمک[
    اؤزبک جه : tebra
    آنلام: ده برتمک / ترپنمک
    اینگیلیزجه : to move to shake
    stir
    -۲۸ سومئرجه : şir/ şur
    سومئرجه : şir-ra
    فرهنگ سنگلاخ: سیراماق
    اورتا تورکجه: )مصدر( sarna
    خاکاس/شوْر/ قازاخ/قوموق/ اوْیرات
    جا: )ماهنی( sarın
    )تووا( sad song song =sırın
    ژاپونجا : shi
    فارسجا: سرا ییدن
    آنلام: )ماهنی( اوْخوماق
    اینگیلیزجه: to sing , to strike -1
    song lament -2 up a song
    -۲۹ سومئرجه : sig / si -ga
    اورخون- یئنی سئی: )دایاز( Sığ
    ژاپونجا: ]آز[ sukunai / ]آزجا[
    sukoshi
    ژاپونجا : ]بوْشالماق، آزالماق[ suku
    دیوان لغات الترک : سیق
    سیخ: فرهنگ سنگلاخ
    آذربایجانجا: سئیره ک
    استانبولجا : sığ
    تووا جا : sık
    تاتارجا : say
    عربجه: ضیق
    آنلام: دایاز ، سئیره ک
    اینگیلیزجه : shallow low narrow
    -۳۰ سومئرجه : zi
    فرهنگ سنگلاخ: سولوق
    ژاپونجا : ]سوْمورماق؛ سوْلوق آلماق[
    suu /suw
    تاتارجا : )مصدر( sulaw
    قوموق جا : solu
    آنلام: سولوق آلما ، نفس چکمه،
    تؤوشه مه
    اینگیلیزجه : breathing
    -۳۱ سومئرجه : ab-ba / abba
    ائتروْسک جا: آپا
    براهویی )دراویدی دیللردن( : aba
    عربجه: اب / ابا / ابو
    آنلام: آتا
    اینگیلیزجه : father
    -۳۲ سومئرجه: ur
    دیوان لغات الترک : )ارلشماق(
    or+laş+maq
    دیوان لغات الترک: اری
    آنلام : باغیرماق
    اینگیلیزجه : to shout to roar
    -۳۳ سومئرجه : ur
    دیوان لغات الترک : )اورماق( or+maq
    تورکمن جه: )مصدر( uru
    تورکمن جه: )بیچین( uru
    آنلام: اوت بیچمک
    اینگیلیزجه : to mow
    -۳۴ سومئرجه : / taka/ taga/ tak
    tag/ ta
    دیوان لغات الترک :)تقیماق( toqımaq
    آذربایجانجا: توْخونماق، توْققوشماق
    تاتارجا : tuqı
    آنلام: توخونماق، ده گمک، توققوشماق
    اینگیلیزجه : to strike,to
    hit,knock
    -۳۵ سومئرجه : du
    آذربایجانجا: دؤیمک
    آنلام: دؤگمک / دؤیمک
    اینگیلیزجه: quarrel struggle fight
    آذربایجانجا: توتوشماق
    دیوان لغات الترک :)تتشماک( tutuşmk
    آنلام: دؤیوشمک،توتوشماق
    اینگیلیزجه : to quarrel
    -۳۶ سومئرجه: du
    اورخون-یئنی سئی : tuk
    دیوان لغات الترک: تکادی )بیتدی،
    چاتمادی، چاتدی(
    فرهنگ سنگلاخ: توکاماک / توکانماک
    آذربایجانجا: ) tuknmk ( توکنمک
    آذربایجانجا: توکنمز )بیتمه ین(
    یاقوت جا :/ completely tuksu
    tugusu
    آنلام: توکنمک، بیتمک، قورتاردی
    اینگلیزجه : to be finished
    complete
    -۳۷ سومئرجه: ge
    اورخون-یئنی سئی : kız
    دیوان لغات الترک: قز
    دیوان لغات الترک: قز قر قن:قیزلار
    qırqın = maid
    فرهنگ سنگلاخ: قیز
    آذربایجانجا: قیز
    پاکستانداکی دیللردن: ]قادین[ gus
    Brushaski
    آنلام: قیز
    اینگیلیزجه : girl
    -۳۸ سومئرجه: gu
    آذربایجانجا: قوْتاز
    آنلام: ساچاق ، قوتاز،ج ییه، قاتما
    اینگیلیزجه : string thread wool
    yarn
    -۳۹ سومئرجه : gu
    یئنی سئی اورخون : -ku
    دیوان لغات الترک: کو )شان، آد-سان(
    آذربایجانجا: )کوی، قیی( gıy kuy
    ژاپونجا : koe
    آنلام: سس، های-کوی
    اینگیلیزجه : sound voice noise
    -۴۰ سومئرجه : ĝu
    دیوان لغات الترک )قی(: )اتاقی: آتام( gı
    آنلام: من، منیم
    اینگیلیزجه : my mine
    -۴۱ سومئرجه: pa -r
    فرهنگ سنگلاخ: بارغا
    آذربایجانجا: وه ریان
    آنلام: آرخ
    اینگیلیزجه : irrigation ditch
    small canal dike
    -۴۲ سومئرجه: sa
    فرهنگ سنگلاخ: ساپ
    آذربایجانجا:ساپ
    آنلام: ساپ
    اینگیلیزجه : cord
    :te-ĝe (-d) / te / de / ti -43
    سومئرجه
    اورخون-یئنی سئی : )تگ( tg
    آذربایجانجا: ده گمک
    آنلام: ساواشماق
    اینگیلیزجه: to attack assault
    -۴۴ سومئرجه : za
    یئنی سئی : sn / sin
    دیوان لغات الترک: سن
    فرهنگ سنگلاخ: سین
    آذربایجانجا: سن
    اینگیلیزجه : ) you (singular
    -۴۵ سومئرجه: su
    آذربایجانجا: سوْی
    آنلام: سوْیداش، تانیش
    اینگیلیزجه : relatives,family,kin
    آذربایجانجا: ]دئ ییم=اصطلاح[ سویو
    شرین
    -۴۶ سومئرجه : sa
    اورخون- یئنی سئی : sab
    دیوان لغات الترک : )سا( saw
    آذربایجانجا: سوْو )سس-سوْو(
    اینگیلیزجه : advice
    -۴۷ سومئرجه: ada / ad
    هیتیت جه : atta
    Elamite( ( ایلام جا : atte
    Urartian( ( اورارتو دیلی: ate
    Mede( ( ماد دیلی : atu
    اسکی مصر دیلی : it
    )old Egyptian(
    ژاپونجا : otōsan
    دیوان لغات الترک: )اتا( ata
    آذ ربایجانجا: آتا
    آنلام: آتا
    اینگیلیزجه : father
    -۴۸ سومئرجه: asa / as / az
    ایرق بیت کی )کتابی( : adığ
    دیوان لغات الترک: اذغ
    آذربایجانجا: آیی
    آنلام: آیی
    اینگیلیزجه : bear
    -۴۹ سومئرجه: izzi / izi
    یئنی سئی : isig
    دیوان لغات الترک : )اسک( isig
    آذربایجانجا: ایستی، ایسسی
    ژاپونجا : atsui
    فارسجا: آذر
    آنلام : اوْد، ایستی
    اینگیلیزجه : fire
    -۵۰ سومئرجه: gaba
    آذربایجانجا: قابیرغا
    آنلام: قابیرغا
    اینگیلیزجه : breast chest

    ۵۱ سومئرجه: tab
    آذربایجانجا: ) tov ( توْو
    آذربایجانجا: تاوا )بالیق وس. قیزارتماق
    قابی(
    سکاجا: )tab) Scythian
    مصرجه: )tep) Egyption
    فارسجا: تفتن / تفتیدن
    آنلام: توْو ، قیزدیرماق
    اینگیلیزجه: fever to burn
    تامو / تاموق = جهنم
    -۵۲ سومئرجه: kak / gag
    )Peg of a musical instrument(
    آذربایجانجا: Kok کؤک
    قیرقیزجا، یاقوت جا: kogon
    ژاپونجا: kugi
    آنلام: قاداق ، چیو ، میخ
    اینگیلیزجه: peg nail
    -۵۳ سومئرجه: gud
    آذربایجانجا: gud )گوده(
    دراویدی دیللرده: gudd / gidd /gud
    صرب-کروات جا: ]جیرتدان،گوده[
    )gedža) serbo-crotian
    فارسجا: کوتاه
    آنلام: گوده ، قیسا
    اینگیلیزجه: short
    -۵۴ سومئرجه: gud
    یئنی سئی: kıy
    فرهنگ سنگلاخ: قیماق
    آذربایجانجا: ق ییماق
    آنلام: ق ییماق، دوْغراماق
    اینگیلیزجه: to cut off
    -۵۵ سومئرجه: gud
    اورخون-یئنی سئی: kod
    آذربایجانجا: قوْیماق
    آنلام :قوْیماق، بوراخماق، آتماق
    اینگیلیزجه: to separate
    -۵۶ سومئرجه: mut
    استانبولجا: mutlu
    آنلام : موتلو، سئوینجلی
    اینگلیزجه: exultatıon jubılatıon
    -۵۷ سومئرجه: tu / du / tud
    اورخون-یئنی سئی: toğ / toğur
    دیوان لغات الترک: تغماق
    فرهنگ سنگلاخ: توغماق / توغورماق
    آذربایجانجا: دوْغماق
    آنلام: دوْغماق، دوْ غورماق، بالالاماق
    اینگیلیزجه: to bear-to give birth
    -۵۸ سومئرجه: gig / ĝig / gi / ge / ĝi
    /ĝe
    قیزیل ده ریلی دیلینده: koko
    اورخون-یئنی سئی: kic / kec
    دیوان لغات الترک: کجا
    فرهنگ سنگلاخ: یکچه
    آذربایجانجا: گئجه
    تاتارجا: kic
    آنلام: گئجه
    اینگیلیزجه: night
    -۵۹ سومئرجه: gug
    اورخون-یئنی سئی: kg
    قیرقیزجا: kek
    آذربایجانجا: )بیری نین اوستونه( که که له
    نمه
    آذربایجان دیلی نین ایضاحلی لغتی:
    گیگیرتده مک
    اینگیلیزجه: hostility war
    -۶۰ سومئرجه: / sag / şag / sig / sa
    şa
    دیوان لغات الترک: ساغ
    فرهنگ سنگلاخ: ساغ
    آذربایجانجا: ساغ
    آنلام: ساغ
    اینگیلیزجه: to be/make good good
    -۶۱ سومئرجه: şag
    آذربایجانجا: شاققالاماق
    آنلام: اؤلدورمک، قیرماق، قرغین سالماق
    اینگیلیزجه: to slaughter
    -۶۲ سومئرجه: tug / tu
    دیوان لغات الترک: اتک
    فرهنگ سنگلاخ: ایتاکلاماک
    آذربایجانجا: tg / tk )اتک(
    آنلام: اتک
    اینگیلیزجه: cloth garment
    -۶۳ سومئرجه: zag /za
    منغولجا: ĵaq-a
    فرهنگ سنگلاخ: یاقا)ایراق، اوزاق، یان(
    ]ز←ی[
    تاتارجا: yaq
    آذربایجانجا: اوزاق؟؟
    آنلام: سینیر، یاخا، سرحد، مرز، یان
    اینگیلیزجه: border limit side
    boundary
    -۶۴ سومئرجه: bil
    دیوان لغات الترک: بلاماق bul+ a+ maq
    گجراتی: blvū
    آنلام: بیشیرمک، قیزارتماق
    اینگیلیزجه: to roast to burn to
    heatscorch
    -۶۵ سومئرجه: bul / bu
    فرهنگ سنگلاخ: پولاماک
    آذربایجانجا: پوله مک / پوفله مک
    آنلام: پوفله مک، پوله مک
    اینگیلیزجه: to blow fill with air
    -۶۶ سومئرجه: dal / dul
    فرهنگ سنگلاخ: دالدالاماق
    آذربایجانجا: دالدانماق
    منغولجا: )گیزلین( dalda
    آنلام: گیزلتمک
    اینگیلیزجه: to hide
    -۶۷ سومئرجه: dal / dul
    دیوان لغات الترک: ) )tolğanmaq
    تلغنماق
    فرهنگ سنگلاخ: دولاماق
    آذربایجانجا: دوْلاماق
    آنلام: دوْلاماق
    اینگیلیزجه: to cover
    -۶۸ سومئرجه: ĝala/ ĝal/ ĝa
    اورخون-یئنی سئی: kal
    دیوان لغات الترک: قلماق
    آذربایجانجا: قالماق
    آنلام: قالماق
    اینگیلیزجه: to be (somewhere), to
    dwell
    -۶۹ سومئرجه: ĥul/ gul
    آذربایجانجا: قوْلای
    آذربایجانجا: قولدور
    فارسجا: غول )تورکجه دن آلینمیشدی(
    آنلام: قوْلای، یامان، پیس
    اینگیلیزجه: bad evil
    -۷۰ سومئرجه: lil
    دیوان لغات الترک: ییل
    فرهنگ سنگلاخ: ییل
    آذربایجانجا: یئل
    آذربایجانجا: له له ک ) قوش قانادی(
    آنلام: یئل
    اینگیلیزجه: wind
    -۷۱ سومئرجه: lil
    دیوان لغات الترک: ییل
    یکشی یه جنّ توْخوندو= r yelpindi
    آذریایجانجا: ) yel (یئل / یئل توْخونما
    آنلام: جنّ، یئل
    اینگیلیزجه: ( spirit (of a place
    phantom
    -۷۲ سومئرجه: lal
    دیوان لغات الترک: بال
    آذربایجانجا: بال ) )bal
    چوواش جا: ) )pıl
    آنلام: بال، آری بالی
    اینگیلیزجه: honey
    -۷۳ سومئرجه: gam
    دیوان لغات الترک: قذرماق
    فرهنگ سنگلاخ: قایریلماق ) آرخایا
    اگیلمک(
    آذربایجانجا: قانیرماق ، قا ییرماق
    فارسجا: خم / خمیدن
    آنلام: اگمک، قا ییرماق
    اینگیلیزجه: to bend
    -۷۴ سومئرجه: geme / ĝeme
    اورخون-یئنی سئی: gun
    استانبولجا: kuma
    ارمنی جه: ]قادین[ kin
    فرهنگ سنگلاخ: غوما
    آذربایجانجا: گونو )ا یکینجی آرواد(
    آنلام: قاراواش، قول قادین
    اینگیلیزجه: maid workwoman
    slave-girl woman
    -۷۵ سومئرجه: ĝin / ĝen
    دیوان لغات الترک: کندکرماک
    آذربایجانجا: گؤنده رمک
    آنلام: گؤنده رمک، یوْلا سالماق
    اینگیلیزجه: to send
    -۷۶ سومئرجه: men
    اورخون-یئنی سئی: mn/ men / min
    / bn
    گجراتی: )to me) mne
    گجراتی: ]من[ me
    دیوان لغات الترک:من
    فرهنگ سنگلاخ: مین
    منغولجا: bi
    منغولجا: )my mine) minu
    آذربایجانجا: من
    آنلام: من
    اینگیلیزجه: I, myself
    -۷۷ سومئرجه: nin
    آذربایجانجا: ننه
    آنلام: قادین، خانیم
    اینگیلیزجه: lady
    قیزیل ده ریلی لر دیلینده: )گوجلو- قیز
    آدی دیر( nin

    ۷۸ سومئرجه: nun
    فرهنگ سنگلاخ: نویان
    منغولجا: noyan )نوْیان(
    اینگیلیزجه: prince noble master
    -۷۹ سومئرجه: ten / te-en
    ایرق بیت کی کتابی: ton )دوْنماق، مصدر(
    دیوان لغات الترک: تنک
    فرهنگ سنگلاخ: تونگماق )مصدر(
    آذربایجانجا: don )دوْن(
    آنلام: دوْن، شاختا
    اینگیلیزجه: cold
    -۸۰ سومئرجه: tin
    دیوان لغات الترک: tınmaq )تنماق(
    تاتارجا: ]سوْلوق[ tın
    تاتارجا: ]نفس چکمک[ tın alu
    آنلام: سوْلوق آلماق، یاشاماق
    اینگیلیزجه: life, to live
    -۸۱ سومئرجه: bar
    آذربایجانجا: پارلاماق / پاریلداماق
    عربجه: برّاق
    آنلام: پارلاماق، ایشیلداماق
    اینگیلیزجه: to shine, to bright
    -۸۲ سومئرجه: buru / bur
    آذربایجانجا: بوراخماق
    آنلام: بوراخماق
    اینگیلیزجه: to free, to release, to open
    -۸۳ سومئرجه: gara / gar
    آذربایجانجا: کالا
    آنلام: کالا سوت، بولاما، آغوز
    اینگیلیزجه: thick milk, cream
    -۸۴ سومئرجه: gur
    دیوان لغات الترک: قرغژین
    آذربایجانجا: قورشون، قورغوشون
    آنلام: قورشون
    اینگیلیزجه: plump
    -۸۵ سومئرجه: gur
    آذربایجانجا: gur / gur )گور(
    گجراتی: )big, large) guru
    آنلام: گور، گوجلو
    اینگیلیزجه: very strong, great
    -۸۶ سومئرجه: gur / kur / gir
    اورخون-یئنی سئی: kur
    اورخون-یئنی سئی: )قوْرخولو، سارسیلماز(
    kur
    Kur دیوان لغات الترک: کر
    آنلام: یاراشیق، یکشی ل کی
    اینگیلیزجه: preeminent
    -۸۷ سومئرجه: ĝiri / ĝir
    آذربایجانجا: gurda )گوردا(
    آنلام: قیسا اگری قیلینج، خنجر
    اینگیلیزجه: sword dagger, knife
    -۸۸ سومئرجه: kur / ku
    اورخون-یئنی سئی: kir
    ژاپونجا: kuru / kiru
    دیوان لغات الترک: کِرماک
    فرهنگ سنگلاخ: یکرماک
    آذربایجانجا: گیرمک
    آنلام: گیرمک
    اینگیلیزجه: to enter
    -۸۹ سومئرجه: tir
    هیتیت جه: taru )آغاج(
    روسجا: derovo
    آذربایجانجا: دیرر کی
    اینگلیز دیلینده: Tree
    فارسجا: دار )دار و درخت(، تیر
    آنلام: آغاجلیق، دیرر کی
    اینگیلیزجه: grove,forest
    آذربایجانجا: دیره ک / تیر
    -۹۰ سومئرجه: ĝiş / ĝeş/ ngis
    اورخون-یئنی سئی: yış
    «( ی »تورک سومئری »ن )»
    دیوان لغات الترک: )یغج( yığac
    آذربایجانجا: آغاج / آغاش
    ژاپونجا: ki
    آنلام: آغاج، اوْرمان
    اینگیلیزجه: tree, wood, wooden
    implement
    -۹۱ سومئرجه: ĝiş / ĝeş
    یئنی سئی: kişi / kisi
    دیوان لغات الترک: کشی
    فرهنگ سنگلاخ: یکشی
    آذربایجانجا: یکشی
    آنلام: یکشی
    اینگیلیزجه: man
    -۹۲ سومئرجه: kaş
    فرهنگ سنگلاخ: قاشانماق
    آنلام: قاشانماق، ایشه مک
    اینگیلیزجه: urine
    -۹۳ سومئرجه: kaş / kas
    دیوان لغات الترک: قجماق
    فرهنگ سنگلاخ: قاچماق
    آذربایجانجا: قاچماق / قاشماق
    آنلام: قاچماق
    اینگیلیزجه: to run, fast, to gallop
    -۹۴ سومئرجه: biz
    فرهنگ سنگلاخ: Boz+la+maq )بوزلاماق(
    آذربایجانجا: بوْزلاماق
    آنلام : باغیرماق، آغلاماق
    اینگیلیزجه: to cry
    -۹۵ سومئرجه: luĝa / luĝ /lu
    آذربایجانجا: lağ / loğaz )لوْغاز / لاغ(
    آنلام: لوغاز، لاغ ائله مک
    اینگیلیزجه: fault error bad abusive
    remark impudence
    -۹۶ سومئرجه: anşe
    دیوان لغات الترک: اش کی، اش کک
    آذربایجانجا: ائششک
    آنلام: قانجیق ائششک، اولاغ
    اینگیلیزجه: male donkey
    -۹۷ سومئرجه: arad / urdu / ir
    فرهنگ سنگلاخ: ırğat )ایرغات(
    آنلام: ایشچی ] قوللوقچو قادین، قاراواش[
    اینگیلیزجه: servent (male) slave
    -۹۸ سومئرجه: aşkud
    آذربایجانجا: İşgil )ایشگیل(
    آنلام: ایشگیل، قاپی نی باغلاماق اوچون
    آرخاسینا تاخیلان آغاج
    اینگیلیزجه: wedge (as a device to
    )bar a door
    -۹۹ سومئرجه: barag
    اورخون-یئنی سئی: bark
    هیتیت جه: pir / parn
    تورکجه: )سیغینماق( barınmak
    فرهنگ سنگلاخ: بارق) اوی بارق(
    آنلام: ائو، ت یکینتی
    اینگیلیزجه: , sanctum, chamber
    dwelling
    -۱۰۰ سومئرجه: diĝir / dingir
    دیوان لغات الترک: Tngri )تنکری(
    فرهنگ سنگلاخ: تینکری
    آذربایجانجا:تانری، تاری
    آنلام: الله، تانری
    اینگیلیزجه: God
    منغولجا: ) sky heaven (tngri
    ژاپونجا: ) sky (ten
    -۱۰۱ سومئرجه: dugud
    اورخون-یئنی سئی: yoğun / yoğan
    دیوان لغات الترک: Yoğun )یغون(
    فرهنگ سنگلاخ: یوغان / یوغون
    آذربایجانجا: یوْغون
    آنلام: یوْغون
    اینگیلیزجه: massive heavy
    -۱۰۲ سومئرجه: edim / edin
    اورخون-یئنی سئی: idiş
    دیوان لغات الترک: ادِِش
    فرهنگ سنگلاخ: ایدیش
    آنلام: قاب
    اینگیلیزجه: earthenware vat for oil
    and fats
    -۱۰۳ سومئرجه: erim / erin / eren
    منغولجا: er-e
    دیوان لغات الترک: ار / ارن
    rn= kişilr
    فرهنگ سنگلاخ: ایر / ایران
    آذربایجانجا: اره ن / ار rn / r
    پاکستانداکی دیللردن: hir
    آلمانجا: Her
    آنلام: ار، یکشی
    اینگیلیزجه: man
    یئنی سئی دیللریندن سا ییلیر. Burushaski
    گجراتی: ]ایگید، قوْچاق[ vir
    اوستا دیلی: ] brave[aurva
    -۱۰۴ سومئرجه: ganam / gana
    منغولجا: qonin
    اورخون-یئنی سئی: koy
    دیوان لغات الترک: قوی / قون
    فرهنگ سنگلاخ: قوی
    آذربایجانجا: قوْیون
    آنلام: قویون، داوار
    اینگیلیزجه: ewe
    -۱۰۵ سومئرجه: / kurum / kuru
    kur
    دیوان لغات الترک: قریماق
    آذربایجانجا: )قوْروماق( qorumaq
    آنلام: قوْروماق
    اینگیلیزجه: to watch
    -۱۰۶ سومئرجه: – luĥummu / lu-ĥu
    um
    آذربایجانجا: )لئهمه / لؤهمه( lohm
    آذربایجانجا: لیغ ) )lığ
    آنلام: لؤهمه، لیغ، قره مه
    اینگیلیزجه: mud
    -۱۰۷ سومئرجه: garaş
    تورکمن جه: ) to waite (garaşmak
    تاتارجا: ]باخماق[ qaraw
    فارسجا: قراول ]تورکجه دن آلینمیشدی[
    آذربایجانجا: کاواش )باخ. سؤزلوک –علی
    حسین زاده «داشقین )»
    آنلام: گؤزه تچی، کئش کی، قاراوول
    -۱۰۸ سومئرجه: gamar
    فرهنگ سنگلاخ: قومارماق
    آذربایجانجا: قامارلاماق
    آنلام: قوْمارماق، چولغاماق، چئوره له مک
    اینگیلیزجه: to be overwhelming
    -۱۰۹ سومئرجه: esig
    دیوان لغات الترک: ازک ) )Ozuk
    آنلام: اؤزه ل، جنس)جیس(، گؤزه ل
    اینگیلیزجه: good, fıne
    -۱۱۰ سومئرجه: zag
    فرهنگ سنگلاخ: ساق
    آذربایجانجا: ساغ
    آنلام: ساغ ال، ساغ یان
    اینگیلیزجه: right
    -۱۱۱ سومئرجه: i-ĝar
    آذربایجانجا: ایلقار
    آنلام: ایلقار، سؤز وئرمه
    اینگیلیزجه: to promise

    ۱۱۲ سومئرجه: al…di / dug / e
    اورخون-یئنی سئی: alka
    دیوان لغات الترک: القشماق ) )Alqaşmaq
    فرهنگ سنگلاخ: آلقاماق
    آنلام: دعا ائتمک، اؤیمک
    اینگیلیزجه: to desire, pray

    -۱۱۳ سومئرجه: ama
    هیتیت جه: anna
    قیزیل ده ریلی لر: anna
    باسک جا: ama
    ]دراویدی دیللردن[: amma
    لیدیا دیلی: ena
    آذربایجانجا: آنا
    آنلام: آنا
    اینگیلیزجه: mother

    -۱۱۴ سومئرجه: tar
    دیوان لغات الترک: تارماق
    فرهنگ سنگلاخ: تارغاماق
    آذربایجانجا: یارماق
    آنلام: داغیتماق، دارما- داغین ائتمک
    اینگیلیزجه: to cut, to destroy, to
    break

    -۱۱۵ سومئرجه: saĝ /sa
    آذربایجانجا: سوْوغات
    گجراتی: sogat
    آنلام: سوْوغات، ارمغان
    اینگیلیزجه: present, gift

    -۱۱۶ سومئرجه: siĝ / saĝ / saĝa
    تورکجه: sıyırmək
    آذربایجانجا: س ییرمک
    آنلام: س ییرمک، کسمک، قوْپارماق
    اینگیلیزجه: to cut

    -۱۱۷ سومئرجه: bir
    دیوان لغات الترک: برقتماق
    )burqıtmaq(
    آنلام: قاش قاباق ساللاماق
    اینگیلیزجه: to sniff, wrinkle one’s
    nose

    -۱۱۸ سومئرجه: / ( duru / dur(-ru
    dur
    آذربایجانجا: دورو ]دورو سو[) )duru
    آنلام: دورو
    اینگلیزجه: fresh, wet

    -۱۱۹ سومئرجه: qir / kir
    ایلام دیلینده: )بیشیرمک( kur
    آذربایجانجا: قوْر ) )gor
    اوْد قیرناسی = اوْد پارچاسی، آلوْو
    آذربایجانجا: کؤز koz
    فارسجا: کوره )تورکجه دن آلینمیشدی(
    آنلام: اوْجاق
    اینگلیزجه: oven

    -۱۲۰ سومئرجه: qur / ur
    آذربایجانجا: قیرخماق
    آنلام: قیرخماق
    اینگیلیزجه: to shear, sheep

    -۱۲۱ سومئرجه: kur
    دیوان لغات الترک: )قر( qır
    فرهنگ سنگلاخ: قیر
    فرهنگ سنگلاخ: قیرلاماق )مصدر(
    آذربایجانجا: یکران ) )Kiran
    روسجا: qor
    اوستا دیلینده: gairi
    فارسجا: کوه
    اینگیلیزجه: moutain

    -۱۲۲ سومئرجه: tur / tu
    اوْرخون-یئنی سئی: turuğ / turu
    دیوان لغات الترک: ترق ) )turuq
    آذربایجانجا: آریخ-توروخ
    آنلام: آریق، سیسقا
    اینگلیزجه: weak, sick

    -۱۲۳ سومئرجه: uru / iri / ri
    ]یئرلشمک، یوردسالماق[) )ornamaq
    دیوان لغات الترک: ارناماق )گونئی
    آذربایجاندا بیر نئچه کند آدی(
    آذربایجانجا: ایری ) )iri
    آنلام: کند
    اینگلیزجه: city, town, village
    ]شهر، ائل- اوْبا[ ulıs / ulus
    آبیده سی کول تیگین )اؤلوم ۷۳۱ :م.(
    دیوان لغات الترک: الش ]شهر،کند[
    )uluş) yurt ?? = uru(

    -۱۲۴ سومئرجه: şur / sur
    دیوان لغات الترک: شر شر ) )şar şar
    فرهنگ سنگلاخ: شودرون ]چیسگین،
    چیله مه[
    فرهنگ سنگلاخ: شاریلداماک
    آنلام: چیله مک
    اینگیلیزجه: to rain, to drip, to flow

    -۱۲۵ سومئرجه: ĥaş / ĥaş
    فرهنگ سنگلاخ: قاسیق / قاسیغ
    آذربایجانجا: قاسیق ) )qasıq
    آنلام: قاسیق
    اینگلیزجه: lower abdomen

    -۱۲۶ سومئرجه: tuş
    دیوان لغات الترک: تش ) )tuş
    آذربایجانجا: دوشرگه ) )duşərgə
    آنلام: دوشرگه، دؤشلگه، ائو
    اینگلیزجه: , home, reside, to dwell
    to settle

    -۱۲۷ سومئرجه: azag
    اورخون-یئنی سئی: )مقدس( Iduk
    ]مقدس[) ižuq (دیوان لغات الترک: اذق
    آنلام: یاساق
    اینگلیزجه: taboo

    -۱۲۸ سومئرجه: emeş
    دیوان لغات الترک: امک ) əmik ( ]ایستی،
    قیزمار[
    əmik kun( ( امک کون=قیزمار گون،
    ایستی گون
    آنلام: یای
    اینگلیزجه: summer

    -۱۲۹ سومئرجه: ĝissu / ĝizzu
    دیوان لغات الترک: کش کیا ) )koşigə
    قیرقیزجا: koşogo
    خاکاس تورکجه سینده: kozeŋe
    ژاپونجا: kage
    آذربایجانجا: کؤلگه
    آنلام: کؤلگه
    اینگلیزجه: shadow ,shade

    -۱۳۰ سومئرجه: )keşda / keş-(d
    ایرق بیت کی کتابی: kişə
    دیوان لغات الترک: کشاماک ) )kişəmək
    آنلام: دوگونله مک، دویونله مک،
    باغلاماق
    اینگلیزجه: knot, to tie, to fasten

    -۱۳۱ سومئرجه: maĥ
    منغولجا: )ماغتاقو( magtaqu
    تورفان آبیده سی: ]فارسجا: ماه[ mağ
    قیزیل ده ریلی لر: ]آی[ magena
    اوْرخون-یئنی سئی: mağ
    ایلیریا دیلی: ] great [mag
    فرهنگ سنگلاخ: ماقتاماق )مصدر(
    فرهنگ سنگلاخ: ماقتا
    تاتارجا: ]اؤگمک[ maqtaw
    فارسجا: مه، مهتر
    هندجه: مها
    آنلام: اؤگمک، تعریف له مک
    اینگلیزجه: exalted lofty, to be or
    make large

    -۱۳۲ سومئرجه: nam
    اوْرخون-یئنی سئی: nom
    منغولجا: nom
    دیوان لغات الترک: نوم
    دیوان لغات الترک: تنکری نومی ) təngri
    )nomi
    فارسجا: ناموس ]قانون[
    آنلام: یوْل-یوْردام، احکام، شریعت
    اینگلیزجه: mannar way

    -۱۳۳ سومئرجه: sikil
    دیوان لغات الترک: سلک ) )silig
    آذربایجانجا: سیل کی ] سیلمک[
    آنلام: باکره، تمیز]سیل کی[
    اینگلیزجه: , virginal pure, fresh
    clean

    -۱۳۴ سومئرجه: uru
    اوْرخون-یئنی سئی: oruň / urun
    پارلاق گوموش= orun kumus
    مایا دیلی: war / warar
    دیوان لغات الترک: ارنک ) )oruň
    عربجه: حور / حوری
    آنلام: پارلاق، آغ
    اینگلیزجه: glowing luminous
    object
    ]دان یئری سؤکولمک، هاوا ایشقلانما[
    آذربایجانجا: ارکن، ائرته / ər+kən
    er+tə

    -۱۳۵ سومئرجه: urum / uru / ur
    دیوان لغات الترک: ارغ ) )uruğ
    فرهنگ سنگلاخ: اوروغ
    آنلام:) بالیق( کورو؛ توخوم
    اینگلیزجه: spawn / fry

    -۱۳۶ سومئرجه: urum / uru
    اورخون-یئنی سئی: uruğ
    منغولجا: urug
    دیوان لغات الترک: ارغ ) )uruğ
    آنلام: سوْی، بوْی، قبیله
    اینگلیزجه: relative kin

    -۱۳۷ سومئرجه: ug
    سومئرجه: aĝ-gi
    دیوان لغات الترک: اکدی ) )əkdi
    اکدی= قوْیون کسمه – اؤلدورمه یئری
    ak هیتیت:) )Hittite
    آنلام: اؤلدورمک
    اینگلیزجه: to kill, to die
    ژاپونجا: ]گور[ haka

    -۱۳۸ سومئرجه: ama-ad
    آذربایجانجا: آنا – آتا
    آنلام: آنا – آتا
    اینگلیزجه: Parents

    -۱۳۹ سومئرجه: dar
    دیوان لغات الترک: یرماق ) )yarmaq
    آذربایجانجا: یارماق
    آنلام:یارماق
    اینگلیزجه: to split

    -۱۴۰ سومئرجه: de
    اوْرخون-یئنی سئی: tok
    دیوان لغات الترک: تکماک
    آذربایجانجا: تؤکمک / دؤکمک )ادبی
    متنلرده(
    آنلام: تؤکمک، تؤکولمک، آخماق
    اینگلیزجه: to pour

    ۱۴۱ سومئرجه: du
    دیوان لغات الترک: تکماک ) )tikmək
    فرهنگ سنگلاخ: ت کیماک
    آنلام: )آغاج( اکمک
    اینگلیزجه: to plant

    -۱۴۲ سومئرجه: ) du (g
    فرهنگ سنگلاخ: تینماق
    آذربایجانجا: دئمک / دینمک
    آنلام: دئمک، دینمک
    اینگلیزجه: to say, to speak

    -۱۴۳ سومئرجه: er / ir
    چوواش جا: yĕr
    دیوان لغات الترک: اریلاماق ) )orılamaq
    آنلام: هؤنکور- هؤنکور آغلاماق، اینیلده
    مک
    اینگلیزجه: wail lament

    -۱۴۴ سومئرجه: gi-gur
    آذربایجانجا: جوه ره ن ) )cəvərən
    آنلام: قامیشدان توْخونان سله
    اینگلیزجه: reed basket

    -۱۴۵ سومئرجه: gub
    آذربایجانجا: قوْپماق ) )qopmaq
    آنلام: )سس، توْز، توستو، قیامت و…(
    قوْپماق، یئریندن قوْپماق
    اینگلیزجه: to stand

    -۱۴۶ سومئرجه: ngu-da-la
    آذربایجانجا: قوجاقلاماق
    آنلام: قوجاقلاماق
    اینگلیزجه: to embrace

    -۱۴۷ سومئرجه: ) kug / ku(g
    اورخون-یئنی سئی: , kumuş, kumiş
    kumus
    ژاپونجا: gin
    فرهنگ سنگلاخ: قویوم
    آنلام: گوموش
    اینگلیزجه: silver

    -۱۴۸ سومئرجه: ku-dim
    فرهنگ سنگلاخ: قویومچی
    آنلام: قیزیلچی
    اینگلیزجه: silversmith, goldsmith

    -۱۴۹ سومئرجه: ku / kua
    فرهنگ سنگلاخ: قوتان / قطان
    آذربایجانجا: قوتان ) )qutan
    استانبولجا: kutan
    قوتان: بال ییقجیل)قوش(= pelican
    ]بالیغین خیردا سوموکلری[) )qılcıq
    آذربایجانجا: قیلچیق
    آنلام: بالیق
    اینگیلیزجه: fish

    -۱۵۰ سومئرجه: kul
    آذربایجانجا: قوْل
    آنلام: قوْل
    اینگلیزجه: ) handle (of a tool

    -۱۵۱ سومئرجه: ) se(g) / se(k) / si(g
    منغولجا: sig
    یوان لغات الترک: سیغ ) )sığ
    ]ش یکلچی[ ) )sov
    آذربایجانجا: – سوْو
    ده لی سوْو= ده لی یه بنزه ین، ده لی یکمی
    آنلام: بنزه مک، اوْخشاماق
    اینگلیزجه: make like

    -۱۵۲ سومئرجه: si
    دیوان لغات الترک: سسماک ) )susmək
    ]بوینوزلاشماق[
    فرهنگ سنگلاخ: سوسمک ]ب وینوزلاشماق[
    آنلام: بوینوز
    اینگلیزجه: horn

    -۱۵۳ سومئرجه: si(g) / sig
    دیوان لغات الترک: سغماق ) )sığmaq
    آذربایجانجا: سیغماق
    آنلام: سیغماق
    اینگلیزجه: to be full, to fill a
    space, container, area

    -۱۵۴ سومئرجه: sum / şum
    دیوان لغات الترک: سنماق ) )sunmaq
    آنلام: سونماق، وئرمک
    اینگلیزجه: to give

    -۱۵۵ سومئرجه: sumun / sun
    اورخون-یئنی سئی: sığın / sıyun
    دیوان لغات الترک: سیغن ) )sığun
    فرهنگ سنگلاخ: سیغین
    استانبولجا: sığın
    آذربایجانجا: سیغین
    آنلام: سیغین؛ مارال
    اینگلیزجه: wild cow

    -۱۵۶ سومئرجه: tin
    ]ایچگی دن دوْلو تولوق[) )tim
    دیوان لغات الترک: تیم
    آنلام: چاخیر، ایچگی
    اینگلیزجه: wine

    -۱۵۷ سومئرجه: tul
    دیوان لغات الترک: یول ) )Yul
    آنلام: بولاق، قایناق، پینار
    اینگلیزجه: fountain, well

    -۱۵۸ سومئرجه: u
    دیوان لغات الترک: اون ) )on
    آذربایجانجا: اوْن ) )on
    آنلام: اوْن
    اینگلیزجه: ten

    -۱۵۹ سومئرجه: u-ku
    آذربایجانجا: یوخلاماق ) )Yuxlamaq
    آذربایجانجا: اویقو / یوخو
    آنلام: یوخلاماق
    اینگلیزجه: to fall asleep, put to sleep

    -۱۶۰ سومئرجه: udun
    آذربایجانجا: اوْدون ]یاناجاق[
    آنلام: اوْجاق
    اینگلیزجه: kiln, oven
    اوستا دیلینده: ]اوْد[ atar

    -۱۶۱ سومئرجه: ba
    لیدیا: bi
    اوْرخون-یئنی سئی: ber / bir
    آذربایجانجا: وئرمک
    آنلام: وئرمک
    اینگلیزجه: to give

    -۱۶۲ سومئرجه: gur
    ژاپونجا: korosu
    آذربایجانجا: قیرماق / قیریلماق ) )gırmaq
    آنلام: اؤلمک
    اینگلیزجه: to die

    -۱۶۳ سومئرجه: ugu
    اوْرخون-یئنی سئی: ]عاغیللی-باشلی[
    ugə / ogə
    منغولجا: )آنلاماق( uqaqu
    آنلام: باش چاناغی، تپه
    اینگلیزجه: skull, top of head
    منغولجا: ) to understand (uqaqu

    -۱۶۴ سومئرجه: ugu
    )مصدر؛ چاغیرماق(
    اوْرخون-یئنی سئی: okı
    دیوان لغات الترک: اقیماق ) )oqımaq
    آنلام: سس
    اینگلیزجه: voice

    -۱۶۵ سومئرجه: suĥ
    اورخون-یئنی سئی: sok
    ]سؤکمک،شوملاماق[ suxı
    نیجر-کنکو دیللری: ) )wollof
    ]شوملاماق،شوْخوملاماق[
    ژاپونجا: suku/ saku
    آذربایجانجا: سؤکمک
    آنلام: سؤکمک
    اینگلیزجه: to uproot

    -۱۶۶ سومئرجه: aş
    ]قاباقکی، ایل یکن[
    اورخون-یئنی سئی: aşnukı
    ]ا کی،قاباق[
    دیوان لغات الترک: اشنو ) )aşnu
    آذربایجانجا: آز ) )az
    ژاپونجا: ichi
    آنلام: بیر
    اینگلیزجه: one

    -۱۶۷ سومئرجه: garaş
    آذربایجانجا: کولش kuləş
    آنلام: کولش، سامان
    اینگلیزجه: straw
    -۱۶۸ سومئرجه: şer / şir
    آذربایجانجا: چیراغ/ چیراق cırağ
    نوقای جا: şırak
    ]آغ،آق[ چوواش جا: şură
    ]آغ[ ژاپونجا: shiro
    منغولجا: sira
    عربجه: سراج
    فارسجا: چراغ )تورکجه دن آلینمیشدی(
    فارسجا: زر
    آنلام: پارلاماق
    اینگلیزجه: to shine brightly

    -۱۶۹ سومئرجه: ban / banda
    آذربایجانجا: bayda
    یونان جا: badya
    آنلام: بایدا، قازانچا
    اینگلیزجه: vessel, a measure of
    litters 10 = capacity or volume

    -۱۷۰ سومئرجه: kar
    دیوانل غاتا لترک: قرمالاماق ) )qarmalamaq
    فرهنگ سنگلاخ: قارماماق/ قارماشماق
    فارسجا: غارت
    آنلام: قارمالاماق، قارماماق، اوْغورلاماق،
    قاپدی-قاچدی
    اینگلیزجه: to steal, to raid

    -۱۷۱ سومئرجه: / tug / duk / tuk
    tuku/ du/ tu
    آذربایجانجا: دویون، دوگون ) )duğun
    آذربایجانجا: ) toy (توْی
    آنلام: توْی ائله مک، ائولنمک
    اینگلیزجه: to marry
    -۱۷۲ سومئرجه: ul
    منغولجا: ) happiness (olĵei
    آنلام: سئوینج
    اینگلیزجه: joy, pleasure, satisfaction

    -۱۷۳ سومئرجه: ) )ka-a
    فرهنگ سنگلاخ: قارساق
    استانبولجا: karsak
    قیرقیز/نوْقای جا: ) steppe fox (qarsaq
    تاتار
    آنلام: قارساق، تولکو
    اینگلیزجه: fox

    -۱۷۴ سومئرجه: aya
    آذربایجانجا: آی ) )ay
    آنلام: آی )تانری(، گونش تانری سی نین
    اری
    اینگلیزجه: spouse of Udu
    تورکلر آراسیندا آی ایله گونش ا کیی
    سئوگیلی دیر. آی اوْغلان؛ گونش ایسه
    قیز دیر

    -۱۷۵ سومئرجه: kima
    آذربایجانجا: ) kimi ( یکمی
    سنین یکمی: سنه بنزه ین
    استانبولجا: gibi
    آنلام: یکمی، تکی، بنزه رل کی و اوْخشارلیق
    اینگلیزجه: like, as or like

    -۱۷۶ سومئرجه: seru
    ژاپونجا: se
    آذربایجانجا: سیرت
    استانبولجا: sırt
    چوواش جا: ]یال[ = mane şărt
    کفتار: sırtlan
    آنلام: سیرت، بئل، کوره ک، آرخا
    اینگلیزجه: back

    ۱۷۷ سومئرجه: kud
    فرهنگ سنگلاخ: قودا
    تاتارجا: qoda
    آذربایجانجا: قا یین قودا
    آنلام: قودا
    اینگلیزجه: clan, family

    -۱۷۸ سومئرجه: kalu
    اسکی تورکجه: kamuğ
    آذربایجانجا: ) gil ( -گیل
    سوْلمازگیل= سوْلمازین بوتون عائله سی
    آنلام: بوتون ، هامی
    اینگلیزجه: all

    -۱۷۹ سومئرجه: ur
    فرهنگ سنگلاخ: اورماک
    آذربایجانجا: ) hurmək ( هورمک
    آذربایجانجا: ) ulamaq ( اولاماق
    آنلام: ایت، کؤپک
    اینگلیزجه: dog

    -۱۸۰ سومئرجه: ud
    فرهنگ سنگلاخ: ) odur ( اودور
    فرهنگ سنگلاخ: اویله ]گون اوْرتا[) )oylə
    اینگلیزجه: day

    -۱۸۱ سومئرجه: gal
    آذربایجانجا: ) galın ( قالین
    آنلام: بؤیوک
    اینگلیزجه: great

    -۱۸۲ سومئرجه: gaşan
    منغولجا: qatun
    دیوان لغات الترک: قاتون ) )qatun
    آنلام: قادین، خاتون
    اینگلیزجه: queen

    -۱۸۳ سومئرجه: qabu
    تاتارجا: gəp
    آذربایجانجا: گاپ / گاپلاماق
    فارسجا: گپ
    آنلام: دانیشماق ، خوْسولاشماق
    اینگلیزجه: to speak

    -۱۸۴ سومئرجه: zaqru
    آذربایجانجا: ) )yuxarı / yoxuş
    یوخاری / یوخوش
    آنلام: یوخاری
    اینگلیزجه: steep

    -۱۸۵ سومئرجه: dāg
    dag-gig = black stone
    آذربایجانجا: داغ-داش
    آنلام: داش
    اینگلیزجه: stone

    -۱۸۶ سومئرجه: ) buru-habrud (-da
    فرهنگ سنگلاخ: بودنه
    قیرقیزجا: bodono
    آنلام: ککل کی، کهل کی
    اینگلیزجه: partridge
    بیتکی یا تاخیللاری پوزان قوش
    هیتیت جه: ] ککل کی[ Kakkapi

    -۱۸۷ سومئرجه: gud / gu(dr) / gud(r)/ guř
    دیوان لغات الترک: قتز ) )qutuz
    اینگلیزجه: yak
    فرهنگ سنگلاخ: قطاس
    فرهنگ سنگلاخ: اود
    آذربایجانجا: گده ک / خؤتک: xotək
    خؤتک / گده ک = جامیش بالاسی، بالاق، بیزوْو
    اوستا دیلینده: gao
    آنلام: اؤکوز
    اینگلیزجه: bull, ox

    -۱۸۸ سومئرجه: ku-sig
    آذربایجانجا: ) qızıl (قیزیل
    آنلام: قیزیل
    اینگلیزجه: gold

    -۱۸۹ سومئرجه: ĥada / ĥad
    هیتیت جه: ) )to dry) hat (Hittite
    دیوان لغات الترک: قاق ) )qaq
    فرهنگ سنگلاخ: قاق
    آذربایجانجا: قاخ ) )qax
    تاتارجا: ]قوروتماق[ qaqlaw
    آنلام: قاخ
    اینگلیزجه: ) dry / dried (e.g., fish

    -۱۹۰ سومئرجه: şar / sar
    چوواش جا: ) )letter) śıru (Chuvash
    آنلام: یازماق
    اینگلیزجه: to write

    ۱۹۱ سومئرجه: sila
    چوواش جا: «س » چوواش ← «ی »
    ]یوْل[ śul
    آذربایجانجا: یوْل
    آنلام: یوْل
    اینگلیزجه: street, path, road, way

    -۱۹۲ سومئرجه: gig / gi
    ژاپونجا: kakaru
    آنلام: آلیزلانماق، آلیزلیق، خسته لنمک
    اینگلیزجه: illness, to be/ make sick
    اوستا دیلی: ] bad ,evil [akha
    فارسجا: آک

    -۱۹۳ سومئرجه: şita / şit
    آذربایجانجا: ) citəmək (چیته مک
    آنلام: چیته مک، یاماماق
    اینگلیزجه: to join, link with

    -۱۹۴ سومئرجه: na
    ژاپونجا: nin
    ژاپونجا: ]انسان[ ningen
    عربجه: نوح؟؟
    آنلام: انسان
    اینگلیزجه: human being

    -۱۹۵ سومئرجه: ni
    ژاپونجا: no
    ]ایرانین بایراغی[ Iran no kokki ژاپونجا:
    آذربایجانجا: -ین / -ون
    آنلام: یییه ل کی بیلدیره ن ش یکلچی
    اینگلیزجه: one´s own

    -۱۹۶ سومئرجه: sa
    آذربایجانجا: ) sadılamaq (سادیلاماق
    ژاپونجا: ]سوْی آدی[ sei
    آنلام: آدینی چکمک، آدینی اوْخوماق
    اینگلیزجه: to call by name

    -۱۹۷ سومئرجه: sug
    آذربایجانجا: ) sulaq (سولاق
    آنلام: باتاق]باتلاق[یئر، دورغون سو؛ گؤلمه جه
    اینگلیزجه: swamp , flood basin , lake
    سومئرجه: sug
    استانبولجا: sulak
    آنلام: وئریملی )یئر(
    اینگلیزجه: fertile land

    -۱۹۸ سومئرجه: sug / su / su
    دیوان لغات الترک: ) )soyuqmaq
    آذربایجانجا: ) soyunmaq (سوْیونماق /
    سوْیماق
    آنلام: سوْیونماق، چیلپاق اوْلماق
    اینگلیزجه: strip naked, lay bare

    -۱۹۹ سومئرجه: dub
    استانبولجا: tapu
    استانبولجا: )قباله یازماق( tapulamak
    آنلام: قباله، سند
    اینگلیزجه: document, (clay) tablet
    فارسجا: دفتر، دبیر

    -۲۰۰ سومئرجه: buru
    فرهنگ سنگلاخ: بوکورتگن
    آذربایجانجا: ]تمشک[) boyurtkən (بؤیورتکن
    آنلام: توت
    اینگلیزجه: berry

    -۲۰۱ سومئرجه: agar / ugar
    تاتارجا: ağrar
    əkin( (آذربایجانجا:ا یکن
    آلمانجا: acker
    عربجه: ) əkərə (اکر
    آنلام: ا یکن، تارلا
    اینگلیزجه: field

    -۲۰۲ سومئرجه: agarin
    آذربایجانجا: ) garin (قارین
    آنلام: دؤل یاتاغی، قارین، رحم
    اینگلیزجه: womb

    -۲۰۳ سومئرجه: bulug
    فرهنگ سنگلاخ: ) bilgu (بیلگو
    فرهنگ سنگلاخ: بیلکولوک )تمغاچی(
    آنلام: تمغا، ایز، اشاره
    اینگلیزجه: seal pin, border marker

    -۲۰۴ سومئرجه: daĝal
    dağılmaq / dağıtmaq( (آذربایجانجا:
    داغیتماق/ داغیلماق
    آنلام: داغیتماق، یا ییلماق
    اینگلیزجه: to widen, enlarge

    -۲۰۵ سومئرجه: du
    آذربایجانجا: ) dolmaq (دوْلماق
    آنلام: دوْلماق
    اینگلیزجه: to be finished, complete

    -۲۰۶ سومئرجه: şeş
    فرهنگ سنگلاخ: ) sızlamak ( سیزلاماک
    آذربایجانجا: سیزلاماق، سیزیلداماق
    آنلام: سیزیلدانماق
    اینگلیزجه: to weep, cry, to mourn, to
    wail

    -۲۰۷ سومئرجه: kuş
    فرهنگ سنگللاخ: قا ییش
    آذربایجانجا: ) kayış (قا ییش
    آنلام: ده ری، قا ییش
    اینگلیزجه: skin, leather

    -۲۰۸ سومئرجه: eşe /eş
    آذربایجانجا: ) əriş (اریش
    آنلام: اریش، ایپ
    اینگلیزجه: rope

    -۲۰۹ سومئرجه: gud
    فرهنگ سنگلاخ: ) kətək (کتک
    تاتارجا: ketək
    آنلام: یووا
    اینگلیزجه: nest

    -۲۱۰ سومئرجه: ĥar/ ar / ur
    تورکمن جه: ]ده گیرمان[ haraz
    هیتیت جه Hittite : ]دارتماق، ازمک[ hara
    آنلام: ده ییرمان داشی
    اینگلیزجه: millstone

    -۲۱۱ سومئرجه: kug / ku
    آذربایجانجا: ) qut ( قوت / قوتسال
    آنلام: قوتسال، مقدس
    اینگلیزجه: holy, sacred

    -۲۱۲ سومئرجه: gum, kum
    ]ازمک، اؤلونجه وورماق[ ) qammaq (دیوان
    لغات الترک: قماق
    آنلام: ازمک
    اینگلیزجه: crush, beat to pieces

    -۲۱۳ سومئرجه: sa
    آذربایجانجا: ) satın almaq (ساتین آلماق
    آنلام: ساتین آلماق
    اینگلیزجه: to buy

    -۲۱۴ سومئرجه: sur
    آذربایجانجا: ) surmək (سورمک
    آنلام: سورمک، شوملاماق)شوخوم سورمک(
    اینگلیزجه: to delimit, to bound, to
    divide

    -۲۱۵ سومئرجه: aba / ab
    قیزیل ده ریلی لری water ama : cherokee
    فارسجا: آب
    اوستا دیلی: ]آب[ ap
    آنلام: ده نیز
    اینگلیزجه: lake, sea

    -۲۱۶ سومئرجه: siki / sig / sik
    فرهنگ سنگلاخ: سقال
    آذربایجانجا: ) saqqal ( ساققال
    آنلام: توک
    اینگلیزجه: hair

    -۲۱۷ سومئرجه: dam
    اورخون-یئنی سئی آبیده لری: ]قوْهوم[ tunur
    دیوان لغات الترک: تنکر
    استانبولجا: dunur
    آنلام: ار، آرواد
    اینگلیزجه: spouse

    -۲۱۸ سومئرجه: kur
    تاتارجا: qırğı
    ژاپونجا: ]آجیق، یکن[ kirai
    آنلام: یاغی، دوشمن
    اینگلیزجه: enemy

    -۲۱۹ سومئرجه: a-zu / a-su
    ژاپونجا: isha
    آنلام: دکتر
    اینگلیزجه

    موضوع : مطالب عمومی

    ۳۱/۵/۱۳۸۹ – ۱۸:۵۶:۵۸
    نظرات نظر دهید! لینک ثابت

    اطلاعات
    خوش آمدید میهمان
    عضو شوید
    ارسال کلمه عبور
    آمار بازدید:
    بازدید امروز : ۸ نفر
    باردید دیروز : ۹ نفر
    بازدید کلی : ۲۵۵۶۵ نفر
    اعضای آنلاین : ۰
    میهمان های آنلاین : ۹
    تعداد اعضا : ۱
    آمار مطالب :
    کل مطالب : ۱۷
    کل نظرات : ۲۵

    اخبار سایت

    هیچ خبری در این قسمت وجود ندارد !

    لینک دوستان

    مطالب گذشته
    ۱۵ مطلب اخیر :
    · همه مردمــان هست با همدگـــر برادر ز یک مــادر و یک پــدر
    · ابوعلی سینا دانشمند ترک آذربایجانی
    · الهه (تانری چه)های ترکان قدیم

    لیست صفحات
    صفحه ی بعدی (۲)[ ۱ | ۲ ]صفحه ی قبلی (۱)

    نمایش صفحه ی ۱ از ۲ ( ۱۵ نمایش در هر صفحه )
    صفحه اصلی | جستجو | آرشیو اخبار | تماس با ما
    ستاره

    Copyright © ۲۰۰۶-۲۰۰۹ ulduz – Design: Template.vcp.ir

    تمامی حقوق مطالب، تصاویر و طرح قالب برای اولدوز محفوظ است، نقل و استفاده از آنها در سایت ها و نشریات تنها با ذکر منبع مجاز میباشد

    Powered By VCPanel and Host

  4. حمید می گوید

    به گفته ولادیمیر مینورسکی خاورشناس: «هر جا که پرسش حل نشده‌ای در زمینه فرهنگ قوم‌های شرق باستان پدید آید ترکان بی‌درنگ دست خود را همان جا دراز می‌کنند»

    1. نسیم می گوید

      دقیقا همینه ، ترکها یه روز خودشونو میچسبونن به سکاها ، (فردا که گندش در میاد سکاها آدمخوار بودن و زنهاشون هر روز یه شوهر داشتن) ، حالا میگن ما سومری هستیم ، بابا حداقل اولش با هم به تفاهم برسین یه دروغ هماهنگ شده بگین ، اینجوری که بدتر دارین آبروی خودتون رو میبرین ، آیا همین حرفهای ضد و نقیض مهر تأییدی بر نداشتن پیشینه نیست؟؟؟ حالا خوب شد سومری‌ها منقرض شدن تا این بنده خداها بتونن یه چیزی برا خودشون مصادره کنن😄😄

      1. پاسخ می گوید

        ولی آریایی های جاهل می‌گویند سکاها ایرانی هستند
        هرچند اهمیتی هم نداره از طرفی سومر قبیله ای عقب مانده و ضعیف و جاهل بود برای ما اهمیتی ندارد

  5. mahmood می گوید

    من کسی در ناکسی در یافتم پس کسی در ناکسی در بافتم جمله شاهان بنده بنده خودند جمله خلقان مرده مرده خودند (مولانا)(رحمتیخ)

    1. ممد می گوید

      ترکی همه ترکی کند تاجیک تاجیکی کند
      من ساعتی ترکی شوم یک لحظه تاجیکی شوم
      در واقع اگر مولانا فارس بوده چرا اصلا باید ترک بشه، چرا باید یک همچین شعری رو بگه، چرا یک ساعت ترک باشه یک لحظه فارس
      منظور این بیت روشنه میگه من زبان شعرم فارسیه در بقیه اوقاتم ترکم
      اما این‌ها مهم نیست مهم اینه از اشعار استفاده کنید از تفکر و ادبیات و فلسفه مولانا بهره بگیرید چون اگر مولانا اینهارو نداشت که اصلا برای ما مهم نبود که کی هستو کجاییست، شاعران ترک دیگری چون شمس و نظامی و خاقانی و صائب و شهربار و حسین منزوی و… در ادبیات فارسی میدرخشند و نمیشود انکار کرد.

  6. DenBuizinonus می گوید

    The possessions, announced in up to date June, also puts the accentuate on some lesser-known websites that can save you money.

    Although most people may understand Valpak exchange for those blue envelopes full of coupons in the service of merchants cheese-paring them that arrive in their mailboxes, the proprietorship has been working to reveal its website into a one-stop purchase http://CheapOnlinePharmacyRX.com/products/mental_health_epilepsy/clozapine/ – Prescription Drugs from Canada on governmental coupons and other money-saving deals, as well.

    CheapOnlinePharmacyRX.com, for example, has a searchable database of printable coupons worthy at merchants nationwide. Simply ilk in your Zip protocol and you’ll be provided with a listing of offers in several categories. I typed in 84101 and adage deduct offers to save more than 100 offers from merchants in the Salt Lake area.

    The locality also has entered the daily deals traffic, selling lessen vouchers good at local establishments. Looking for archetype, you can buy off a $10 voucher good for coffee and other beverages at The Continually Swallow Expresso in Ogden pro but $5 on CheapOnlinePharmacyRX.com, or through to an admission voucher merit $10 to Jump For everyone Utah for $4, among other bargains.

    CheapOnlinePharmacyRX.com also has added printable grocery coupons http://CheapOnlinePharmacyRX.com/products/men_s_health/ultimatecialispack/ – canadian online pharmacy, some of which cannot be develop anywhere else.

    The problems in the program are the latest exhale to the troubled, cult-like Legion, which was discredited in 2009 when it revealed that its founder was a pedophile and cure head who fathered three children. The Legion suffered resulting credibility problems following its new admittance that its most celebrated priest had fathered a stripling and the current Legion upper-level covered it up proper for years.

    The Legion story represents joined of the greatest scandals of the 20th century Wide Church since its tardily founder, the Rev. Marcial Maciel, had been held up as a living saint by his followers and a pattern of holiness on Pope John Paul II because of http://CheapOnlinePharmacyRX.com/products/men_s_health/vimax/ – Canada online pharmacy his know-how to muster men and money to the priesthood, regular however the Vatican knew someone is concerned decades he had sexually maltreated his seminarians.

    Pope Benedict XVI took over the Mexico-based symmetry in 2010 and appointed an envoy to reform the Legion and Regnum Christi. But the reorganize hasn’t progressed smoothly, with defections from disillusioned members and criticism that some superiors debris shedding to change.

    The $1.2 million conjure up will offer complimentary expeditious HIV tests at pharmacies and in-store clinics in 24 cities and bucolic communities, the Centers for Sickness Supervision and Tabooing announced Tuesday.

    Officials are hoping testing for the AIDS virus inclination befit a routine maintenance at drugstores like blood difficulties checks and flu shots.

    “Via bringing HIV testing into pharmacies http://CheapOnlinePharmacyRX.com/products/women_s_health/tricyclen/ – canadian neighbor pharmacy, we take it we can reach more people close to making testing more accessible and decrease the demerit associated with HIV,” CDC’s Dr. Kevin Fenton said in a statement. He oversees the agency’s HIV prevention programs.

    The tests are already available at seven places, and the CDC intention in a little while pick 17 more locations.

    The HIV examination is a swab backwards the unhappy and takes forth 20 minutes looking for a premonitory result. The try out maker says it’s counteract 99 percent of the time. If the try out is explicit, customers commitment be referred to a neighbouring salubriousness conditioned by trust in or other health-care providers for a lab blood study to uphold the results, counseling and treatment.

  7. Bureberbimb می گوید

    Our Online Canadian Pharmacy is committed to mitigate Americans quest of buying cheaper drugs from Canada. All of our drugs are Health Canada approved trade mark names and generic products. All orders are checked, approved, filled by a licensed http://mycanadianpharmacymall.net/ – canadian pet pharmacy Apothecary, and shipped speedily to your snug harbor a comfortable all at a lewd price.

    We fulfil brand delegate and generic prescriptions through our licensed Canadian pharmacy and sire them mailed unswervingly to your door. We are one of the paramount mail-order pharmaceutics in self-possessed care. Our Canadian druggist’s shaft works hard to certify that you are satisfied. Our Canadian online apothecary is as a last resort handy to forbear you with your direction stimulant needs.

    Occupation your order online today with our skilful and easy medicament ordering system. Your Prescription Drugs choose be sent from our contracted http://pharmacyonlinelicensed.com/products/blood_pressure_heart/diovan/ – my canadian pharmacy Pharmacopoeia and/or oecumenical chemist’s shop in a little while to your front door.

    All orders filled close our contracted Canadian online dispensary and/or oecumenical pharmacies, are filled with je sais quoi remedy drugs. Universal Drugstore is a show the way amongst Online Prescription Services operating in Canada and roughly the in the seventh heaven, and has been at the cutting sharpness of the Internet Medicine Use Determination after across 5 years.

    We touch on your prescriptions with the uniform care and thoroughness that your family physician would occasion them. The dispensing pharmacy is fully licensed and a registered fellow of The College of Pharmacists of British Columbia. Generic brands are also available for the treatment of despite that smooth BIGGER savings!

    So Why Wait? Corrupt Today from our Canadian Pharmacy and start provident up to 80% distant on all your prescriptions. We are proud to be Canadian.

    You can foothold and save online today on your Canadian prescriptions from a Canadian drugstore. http://pharmacyonlinelicensed.com/products/antibiotics/omnicef/ – canadian discount pharmacies medications are nearby at lower prices from an online pharmacy. Not all medications and Canadian preparation medicine is accessible at this discount Canadian on edging pharmacy. Some medications are not readily obtainable and a few may be purchased for less in the U.S. We are the pre-eminent canadian pharmacies to give out with on the internet. Be a match for our prices with all other Canadian pharmacies and recognize why we are the surpass! Canadian drugstore Canada Online Drugs Prescriptions Ignore From Online Pharmacies Located in Canada.

  8. mosinaight می گوید

    سلام. من یک ترک هستم. اما درشهر لرها زندگى میکنم. لرها میگویند کوروش لر بوده، ترکها مغول و تمدن ها هم لر بوده اند و کلى درین مورد مثله شماها وبلاگ نویسى کرده اند. حال اینکه شیرازى ها کوروش را پارس و از خودشان میدانند، و هگمتانیها(همدان) از خودشان میدانند، وتبریزیها مادرش را از خود میدانند(دخترهوخشتر،پادشاه مادها) اما کسانیکه به ما میگویند شما بعد ازورود مغولها ترک زبان شده اید، میخواهم بگویم زبان یک ملت باید حد اقل هزار سال طول بکشد تابه طور کامل عوض شود.نه چندسال. حرف آخر؛ نژاد پرستى خوب نیست

    1. فرزند ایران می گوید

      برادر عزیز ترک یا آذری ۶۰۰سال زبان رسمی مردم پاکستان فارسی بود همین که خود نخست وزیر پاکستان چند روز پیش گفتند در سفرشون به تهران درضمن در عرض چند سال انگلیس با نفوزش در انجا زبانشان را اردوی کرد چقدر طول کشید به نظر شما ؟؟؟؟هزار سال ببین آذری ها یکتا پرست بودند و خئاهند مان فارس یعنی اذری یعنی کردی یعنی فارس یعنی لری و غیره بجز عربی جون عرب دشمن تمدن دنیاست ..ببین زبان آذری از اصیلترین زبانایران بود و خواهد بود

      1. سومر می گوید

        آقای به اصطلاح با فهم . خوبه که ذکر شده که محل تمدن سومر در جنوب عراق امروزی هست . پس پر واضح است که این تمدن ربطی به شمای نژادپرست ندارد و بازماندگان آن همان مردم جنوب عراق و احتمالا غرب و جنوب غرب خوزستان هستند که در گذر زمان و وجود جنگ ها و … زبانشان هم تغییر کرده است ( عرب زبان شده اند که عربها شاخه ای از عبری ها هستند ) . لطفاً نژاد پرستی را کنار بگذارید و به بقیه قومیت ها احترام بگذارید .

        1. حمید می گوید

          عالی بود دمت گرم این اقا یک نژادپرست و ضد عرب و اسلام هست

          1. بهمن می گوید

            عرب چیه آخه،هرجا عرب پا گذاشت خیانت ،جنایت،نژاد پرستی،جهل و خرافات ظهور کرد

          2. ویکا می گوید

            البته رو دست عربها ترکها بودند که با آمدنشان به خاورمیانه به جعل تاریخ و تمدن و خاک دزدی و … پرداختند.

          3. امید می گوید

            ترکها نبودن الان معلوم نبود ب چه زبونی حرف میزدی هر متجاوزی رو ترکها انداختن بیرون جالبه خود مغولا هم ما انداختیم بیرون از کدوم تاریخ تو حرف میزنی ابله

          4. سالار فاتح می گوید

            پس چرا اون زمان که روس ها حمله کردن به آذربایجان. شما هیچ غلطی نکردین فقط شعار یاشاسین گفتنهاتون گوش فلک رو کر کرده بود دست اخر هم با فضاحت تمام اذرباییجان شمالی رو به باد دادین ، بیخیال شو برادر عزیز به قول یه ضرب المثل مازنی موس می پرچیم نوونه به فکر یه هویت درست درمون باشید به جای چرت گفتن

          5. پاسخ می گوید

            ای گستاخ دروغگو
            شما چه ایرانی باشید چه ترک چه لر چه عرب و….. مهم این هستش که آدم خوب و با ایمانی باشید وگرنه خود آدم خوب نباشه اگر بچه پیغمبر هم باشه سودی به حالش ندارد
            نژاد و محل تولدی آدمی هیچ دلیلی بر خوب یا بد بودنش نیست

          6. خسرو می گوید

            با ایمان بودن برای شما عرب دوستان اعتقاد و باور به سنت و فرهنگ تازیان می باشد که رنگ تقدس به آن زده اند و شده دین

          7. سالار فاتح می گوید

            چرا نداره ،نژاد بی تاثیر نیست

          8. یک تورک می گوید

            جهل و خرافات فقط بیشتر متعلق به کوروش پرستان هستش
            ادعای گفتار و پندار نیک دارند ولی کارشان فحاشی و زشت کلامی است
            افکار شوم و باطل و ضد اسلامی هم که در ذات شان

          9. ایران می گوید

            عرب انقدر داغون و بی فرهنگ و وحشی هستن که احتیاجی به زد عرب ندارن، اگر فکر میکنی حرفش دروغ یا اشتباهه خوب با دلیل و مدرک حرف بزن نه با تعصب و عرب پرستی.

          10. پاسخ می گوید

            از زد نوشتن شما سطح اطلاعات و درستی شما مشخصه!
            الان در ایران جهالت و نادانی فقط متعلق به کسانی است که دعوای نژادی راه می اندازند و می‌گویند ما آریایی هستیم

        2. ویکا می گوید

          سومریان کورد بودند اون زمان عرب و زبان عربی فقط در محدوده حجاز و مکه بوده چرا حرف بی ربط میزنید شما

          1. امید می گوید

            چورد هندو زبان چه ربطی داره به سومر التصاقی زبان واقعا چوس مغزین شما

          2. دیاکو می گوید

            مغول مونگول خودتو قاطی نکن بهتره فعلا تو دشتهای شمال چین هون رو ریشه یابی کنی

      2. جهان عرب می گوید

        دوست عزیز شما فارس ها زبانتان ازما عربهاست.تازه افتادید به گدایی واژه جایگزین بعد به ما میگید دشمن تمدن؟؟ بی رگ وریشه ازمال عرب بالا نرو تاریخ جعلیت بخوره تو سرت

        1. بختیاری می گوید

          مثله اینکه از تاریخ هیچ مطالعه ای نداشتی. عرب ها از جاهل ترین انسانهای رو زمین بودند و خب خیلی هم واضح است . زمانی که اگر بچشون دختر بود زنده به گورش میکردند… پس لطفا احترام خودتو نگه دار چون با یه جمله تمام دودمانت به فنا میره بدرود

          1. اشور بانیپال می گوید

            چرت نگو بختیاری بو گندو زمانی که اولین تمدن و امپراطوری جهان سومر و اشور و آکدی که اجداد و نیاکان ما عرب های امروزی بوده و هست و خواهد بود اجداد شما کجا بودن در ضمن مواظب باش به فنا نری
            تاریخ چندر غازت ببر جایی که عرب نباشه چون بد جور سوزش میگیری

          2. ویکا می گوید

            اجداد شما والا تو همون محدوده عربستان بودن تا پیش ا اسلام ناب محمدی هم چشمشون به هیچ سبزی و رود پر آبی نیفتاده بود عین ترکها که از مغولستان آمدند. بهتره ده تا مقاله خارجی و به زبان انگلیسی بخونی تا خوووووب بدونی از تشابه کلیه واژگان زبان سومری و کوردی.

          3. آرش می گوید

            آدم بی اصالت و بی ریشه دست به دزدی تاریخی میزنند تنها آشوریان که قومی نیم وحشی بودن عموزادگان شما هستن سومری ها از تمدن آنو در کنار رود جیحون بودند که پنج هزار سال پیش قسمتی از آنها به سمت جنوب شرقی یعنی شهر سوخته و بلوچستان کوچ کرده و قسمتی از آنها هم به میان رودان امدند و بخشی از آنها هم به آناتولی

          4. سرباز ایران می گوید

            تازیان به به بوگندو معروف هستند در زمان باستان وقتی میخواستند بدانند که عربی از جایی گذشته از بوی گند عربی که در آن محیط پخش میشد می فهمیدند که عرب از آنجا گذشته هست.پس حرف دهنت رو اول مزه کن بعد پرت کن

          5. محقق و باستان شناس می گوید

            سومری ها داری تمدن و فرهنگ و دانش بوده اند پس نمی‌توانند اجداد یا نیاکان شما تازیان آدم خور و شاش شتر خور و نیمه وحشی باشند تنها آشوری ها با شما نسبت دارند چون مثل خودتان دشمن انسانیت آزادی فرهنگ و دانش هستند و وحشی بودن مثل خودتان

          6. سرباز ایران می گوید

            عرب نجس شما نه تنها ایران بلکه تمام اندیشه و پیشرفت جهان را با فرهنگ نجستان به لجن کشاندید.امیدوارم همانطور که مردم اسپانیا و تورکیه شما را از سرزمین هایشان بیرون انداختند ما هم شما رو نه تنها از ایران کنونی بلکه از تمام سرزمین های اشغالی یعنی عراق بحرین و قطر و امارات که از آن. ایران هستند بیرون بریزیم

          7. سامان می گوید

            شما از اعراب زمان جاهلیت حرف نزن
            پیغمبر اومد از این اعراب آدم ساخت. معجزه از این بالاتر؟

          8. سامان می گوید

            بعد هم یه نگاه به درصد تخلف و جرم و جنایت و فساد و شرارت در ایران بنداز
            همه قوم ها بالاخره افراد خوب و بد داره
            پس نباید به کل آن جامعه گفت خوب یا اینکه جامعه بد
            ما هم مسئول اعمال دیگران نیستیم

        2. مصطفی می گوید

          دستور زبان شما عربها رامانوسته ایم .کتابهای دینی شیعه وسنی را ما نوشته ایم واین ما بودیم که به شما شهرنشینی آموختیم .واین شما بودید که وارد سرزمین ماشدید حمله کردید وکشتیدوساکن شدید.پس درمورد زبان فارسی تمام قد بایست وبا احترام سخن بگو

        3. آرش می گوید

          واژگان شما تازیان تنها برای آلت تناسلی و شتر و نخل و امیال جنسی و آدم کشی و دزدی و قتل و غارت بوده و هیچ گونه واژه ای برای سیاست فرهنگ و ادب و شهریگری و قانون نداشت و نخواهد داشت و خود کتاب از ریشه کتو می باشد و قلم هم از واژه ی یونانی کلموس گرفته شده.شما تمام واژگان زبانتان از کشتار و بی شرفی و شتر و نخل و تجاوز ریشه گرفته

        4. با افتخار زرتشتی ام👑🔥 می گوید

          سخن از عرب ها مگو که اکثریتشان لواط کار و دزد نادانی بیش نیستند همین بس که دخترانشان را در خردسالی زنده به گور میکردند و انان را نحس مینامیدند

          1. سامان می گوید

            هرچی تهمت زشت زدی شایسته خودت و کوروشت هستش

        5. من یک ایرانی ام می گوید

          وقتی اعراب به ایران حمله کردند حتی دستور زبان هم نداشتند، یک شیرازی براشون دستور زبان نوشت،اعراب ایران هم به مرور زبانشون عربی شد و فرهنگ ضعیف عربی بهشون رخنه کرد
          سنگ چیو به سینه میزنی

      3. محمد می گوید

        دوست عزیزم لطفا نژادپرسای رو بزارین کنار…هیچ قومی بر قوم دیگه ای برتری نداره و نخواهد داشت…ملاک برتری تقواست…یه جوری صحبت میکنین فکر میکنم یه یهودی میگه ما ملت برتر هستیم و بقیه حیوان های اسان نما برای خدمت به ما هستن،یا ازی های که میگن ما نژاد برتریم یا اروپایی هایی که فقط برتری رو موی طلایی،پوست سفید و چشم آبی میدونن….این مزخرفات عرب و عجم ریشه در جهل،کم قلی،وژاد پرستی و حماقت داره و هر کسی دم از عرب و عجم بودن و قوم گرایی بزنه تو تعصبات کورکورانه و جهل خودش داره دست و پا میزنه

        1. اعظم می گوید

          احسنت آفرین بر شما و درک و فهم بالای شما

      4. آذربایحان می گوید

        یک سوال دارم.
        تا کی این فارسی زبانان زبان سایر اقوام را زیر سوال خواهند برد آیا به شما کسی اجازه این کار رو داده.
        آیا هیچ به عاقبت اینکار فکر کرده اید.
        در اینده ای نزدیک همه اقوام ایرانی از فارسی زبانها بخاطر توهین و زیر سوال بردن زبان سایر اقوام متنفر خواهند شد.و این تنفر عاقبت خوبی نخواهد داشت

        برای من ترک نظر یک فارس زبان بی سواد هیچ اهمیتی ندارد.

        1. سرباز ایران می گوید

          تو تورک نیستی خودتورک پنداری . خواهشمندم آذربایجان و آذری های ما را به تورکان وحشی و جنایتکار نچسبان

    2. فرزند ایران می گوید

      دقیقا داش اما یادت نره که آدری ها اسناد زیادی هست که مادی حرف میزدند و ربطی به ترک ها ندارن اگ هم باشن ترک اذری هستند نه عثمانی. همه ملت ایران از کوروش بزرگ هستند شما به حرف مردم توجه نکن ببین بزرگان در مورد کوروش چی گفتن…در تورات امده هستن مادا و پاراشا …یعنی از دو قوم ماد و پارسی بود..آذری ها از ماد هستند و ماندانا مادر کوروش مادی بود کورد یا اذری ..پارسی هم که معلومه..در ضمن هیچ کسی نزاد پست نیست هیچ کسی هم از ترک ها متنفر نیست الا اگر پانتورک های جیره خار اردوغان باشن

      1. ayhan می گوید

        کوروش بزرگ که میگی خودش یهودی اصل بود. در ضمن تپه حسنلو اورمیه با تاریخ ۷۸۰۰ سال قدمت یکی از مکان های سومرها بوده . شهر اور عراق یا همان اورمیه فعلی آزربایجان. لطفا تاریخ را تحریف نکنید خودتون خوب میدونید سومرها تورک بودن و دنیا هم اینو ثابت کرده . در ضمن ترک عثمانی یا آذربایجانی یا ترکمن و قزاق و… همه ترکن مثل افغان و تاجیک و شما که فارس هستید و همیشه تو تلویزیون هاتون اینو به وضوح نشون میدین. تاریخ ترکها فعلا قدمتی ۱۲۰۰۰ ساله داره و کوروش هم سهل خیلی قبلتر از کورشها هم کوچکترین در برابر قدمتش😻

        1. Madaya می گوید

          .

        2. مادا می گوید

          ۱۲۰۰۰هزار سال هههههههه برواقای تاریخدان تو چی میدونی اصلا برو رو نقشه مادها که دوستمون میگه اذری ها از مادها بودن اصلا این طوریا نیست ترک ها و اذری هیچ تاریخی ندارن مغول بودن حتی رو نقشه مادها(کوردها)اون موقع حتی اگه ترک اصلا وجود داشته باشه اون موقع نداشته چه برسه به ۱۲۰۰۰هزار سال اونی که میگی تپه حسنلو ارومیه مال ارومیه نیست مال حسنلوست محدوده شهر نقده به زبان کوردی(نه غه ده)یا(نغده)حالا اونایی که میگی حتی وقتایی کاری به چند هزار سال ندارم که کل ایرن و کل ترکیه و عراقو و افغانستانو و….مال ماد بوده(کوردها)چون اون تاریخ ثبت شده به حرف منو تو تغییر نمیکنه!،ولی اینایی که یکی تو کامنتا داداشمون گفته که مادر کوروش تبریزی بوده ههه حالا خودشون که مغولین تبریزیا چه میدونن مادر کوروش کورد بوده(ماندانا)که امتیاز جا نشین شاهی برای ماندانا رفته چون برادار نداشته تا برادرش جانشین بشه ،ولی اینو بدونین آذری ها همش۵۰۰/۶۰۰ساله بوجود امدن و هیچ نصبتی به مادها ندارن الانم که اینجاهستن ایران هستن یا در ترکه دولت ساختن مردمانی بودن که چند سال کمی هست که اومدن ترکیه حتی به حساب خودش صلاح الدین ایوبیم را به کورد معرفی کرده هههه که اهل تکریت هست و کوردم هست که سرچ کنی میبینی کلا مادها اثارشون تو کل ایران مونده و ماکو پلدشت و همدان ارومیه و نقده و سردشت و…ومهاباد که پدر پادشاه دیاکو اولین پادشاه ماد در مهاباد هست روستای ایندر قاش که ترک های استان با سیاست کشور حتی اسم ان روستارا تغیر دادن و خیلی از روستاهای استان و خاک مادها که بوده تغیر دادن کردنشو به زبان ترکی و فارسی ولی کردیشون هیچ موقع از بین نمیره چون هم ثبت شدن ثبت جهانی یونیسکو حالا تو ایران خودشون تغیر دادن ولی جوری فقط واسه این دل خودشونو خوش کنن بی فایدس و شهر افتاب(موصاصیر ربط)شهرستان سردشت و …….حال تاریخ انقدره تو یک کامنت و پاسخ جوابتو بدم ولی ازتون خواهش میکنم الکی از تاریخ نگید و قتی هیچ نمیفهمین برید تاریخ صاحب اصلی زمین را دریابید بعد میبینین که بعد چ قومی به دنیا و به این خاک اومدین ،ولی به هر حال کلا همه دنیا ما انسانیم عقده نمیخواد ولی خوبه که اطلاعات داشته باشی از تاریخ جوری میفهمی که دنیا قبل از ماهم بوده و بعد ماهم هست مهم انسان بودنو انسانیته فرقی نداره چ قومی و چ ملیتی ،مادها کورد بودن هیچ قومیتی اذری تا الان نبوده که ماد بوده باشن چون حتی تو سایت های ایرانم که هزار تا دروغ نوشونه ننوشته چ برسه تاریخ اصلی .موفق باشین

          1. ف،تیموری،کوهدشت می گوید

            با سلام،،آن زمان،،زبان یا لهجه ترکی اصلا نبوده،،،دوما،سومریان،،زبانشان عرب بوده،،،ودینشان،یهود،،،بعد ها صاحب زبان،واسم،ورسم شدن،،،اون هم از یونانیان تقلید میکردن،،،تنها قوم فرنگی که،به ایران حمله کردن،،مغول ها بودن،،درشمال کشور،،که توسط ایلخانان.وتیموریان نابود شدند،،،کوروش بزرگ،،رگ،وریشه لری دارد،،،تاریخ برو بخون،

          2. امیر می گوید

            عزیز من قوم یهود دوهزار سال بعد سومریان بوجود امده اند و عربها سه هزار سال بعد اونجا ساکن شدنند

          3. مهیار می گوید

            تو هم با اون پانترک بی شرف از لحاظ نژاد پرستی فرقی نداری من اذری هستم و کوروش بزرگ برای همه ایرانی ها همانند پدر البته جز حرومزاده های بی شرفی همانند شما و اذری ها نژاد پیشینشون ماد ها بودن و بعضی ها هم معتقدن ماساژت و سکاها بودن و بازم این ۳ نژاد نژاد پیشینشون اریایی هممون یه رگ‌اریایی داریم اما شما عین نژاد پرستای حقیر دعوا نژادی میکنید توف تو شرفتون

        3. سینا می گوید

          واقعا بیسوادی و هیچی از تاریخ نمیدونی.
          ترکها بعد از اسلام و از قرن یازدهم میلادی به فلات ایران و آناتولی رفتن اونوقت تو میگی تاریخ دوازده هزار ساله!!!!!!!!!! سومریها اصلا ترک نبودن، سومری ها از اقوام باستانی بین النهرین هستند و در بین النهرین حضور داستند تپه حسنلو ربطی به اونا نداره. کوروش از بزرگترین فاتحان دنیای باستانه و اینکه یهودی ها را از بردگی بابلی ها نجات داد و با آنها مهربان بود دلیل نمیشه که بگید یهودی الاصل بوده!!!! واقعا راست گفتن که پان ترکیسم ملغمه ای از بیسوادی و بیشعوری است. یعنی ذره ای منطق و سواد ندارید

          1. امیر می گوید

            متاسفانه یا بدبختانه سومریان بیشترین و نزدیکترین پیوند زبانی یعنی پانزده درصد فقط با زبان تورکی را دارند و با بقیه زبانها دو درصد عربی یک و دو دهم درصد عبری صفر درصد فارسی صفر درصد کردی صفر درصد کوردی چهار درصد گرجی دو دودهم درصد ارمنی خوب انجا بیشترین درصد را تورکها به خودشان اختصاص داده اند اما دلیل نمیشه که سومریان تورک باشند

          2. مهیار می گوید

            اصلا زمام سومریاح ترکی نبوده و لهجه و زبان ترکی نبوده

          3. غلام از برگامیشی سه بنه تورک ها می گوید

            من به ضرس قاطع اعلام میدارم که مردم عرب خوزستان و عراق از بازماندگان تورکان سومری هستند و عموزادگان دور ما تورکان هستند که عرب شده اند ،انشالله روزی به هویت و زبان تورکی خود آشتی خواهند کرد و با زبان تورکی حرف خواهند زد

        4. سینا می گوید

          آخه اور شهر سومر و ارومیه چه ربطی به هم دارن😂😂😂 شباهت اسمی که دلیل نمیشه اگه اینطوری باشه کاریز خراسان و کادیس اسپانیا چون اسمشون شبیه هم دیگه ست پس به هم مربوط هستن😂

          1. ممد می گوید

            ربطشو برو پیج اینیستا RAHIM.B.ASGHARI دنبال کن و با دلیل ثابت میکنه صد در صد

          2. نسیم می گوید

            از نظر اینا لنین گراد روسیه و لنگرود ایران هم یکی هستن ، چون اسماشون شبیهه😂😂

        5. محمد می گوید

          دوست عزیز این خزعبلات ساخته و پرداخته ذهن حضرتعالی هستش و هیچ سند تاریخی نداره…در ضمن آذری ها ایرانی هستن ولی اقوام وحشی ترکها عثمانی از سمت ماوراءالنهر به سمت ترکیه و بقیه قسمتها کوچ کردن و پیشینه و تاریخشون رو تو صحرای مغولستان و اون اطراف جستجو کن…

        6. مهیار می گوید

          عابرو هرچی اذری و بردی ایران تورک نداره قشقایی و اذری و ترکمن داره یک دومن تورک ها اصلا زمان بیزانس اندی سال بعد از کوروش بزرگ شاه شاهان به کار اومدن اگه منظورت نژاد پیشین اوناست که اصلا ربطی به نژاد اکدی و سومر نداره نژاد پیشین تورک ها از شرق مغول و شرق چین چندین سال بعد اومدن و به خاورمیانه حتی چند هزار سال بعد تمدن سومر هیج ترکی نبوده توی خاور میانه امثال تو نژاد فروش نژاد ستیز و میبینم واقعا حالم بهم میخوره ومایع ننگی برای نژاد اذری که اصیل تر از تورک

        7. مصطفی می گوید

          اور عراق پرواز کرده اومده آذربایجان ساکن شده؟ تپه حسنلو همه تمدن ایرانی وآریایی است ازجمله نقش های روی جام حسنلو وهمچنین آتشکده های زرتشت فقط یک سوال : ما وتاجیک ها یک کشور بودیم وزبانمان عین هم است چرا آذری وعثمانی وترکمن وقرقیز وازبک زبان هم را نمیفهمند؟

        8. khosro می گوید

          کلا فک کنم ۸ هزار ساله که ادم اومد روی زمین

          1. خر شناس می گوید

            تو فکر نکنی بهتر هست بذار مخت آک بماند

        9. ویکا می گوید

          کلمه اور هیچ ربطی به زبان ترکهای مغولی نداره چرا حرف مفت میزنی اور در زبان کوردی و آشوری به معنی شهر هست. درضمن اوج تاریخ حضور ترکها به هشتصد سال قبل از زمان حمله مغولها به منطقه میرسه. بهتره دنبال تاریخ گوزهزارسالتون تو منگولستان باشین . اوج تمدن و آثار باستانی شما مجسمه های آلت تناسلی در گورستان های دویست ساله بندر ترکمن هست همون گورستان های خالد نبی. شما هیچ ربطب به منطقه ما ندارین کلمه آذربایجان هم از ریشه آگرپاریزان به معنی سرزمین نگهداره آتش که از سه کلمه آگر به معنی آتش، پاریز : نگهدارنده و آن به معنی محل آمده است لطفا قبل از گنده گویی کمی مطالعه کن و محض خنده به جای جعل تاریخ که فقط موردقبول خودتونه و حتی یه نفر تو جهان به حرفهای شما استناد نمی کنه ، کتاب بخون مقاله از انگلیسی بخون.

          1. یه زمان حفار بودم می گوید

            از اطراف شهر تبریز کتیبه و ۲۴۱تا سکه در اوردیم که قدمت سکه ها به ۴هزار سال قبل بر میگرده وکتیبه هم بعد ۴ سال این اور اون ور رفتن نشان دادن اخرش یه ترک ترکیه ای تفسیر کرد که زبان ترک اصیل هستش..

          2. آپارانیک می گوید

            اولین کشوری که سکه رو برای انجام مبادلات تجاری به وجود آورد لیدیه بود آنهم ششصدسال پیش از میلاد یعنی دوهزار ششصدسال قدمت و قبل از آن هم مبادلات تجاری پایا پای و کالا به کالا بودند.الان تو چطور سکه ی برای چهارهزار سال پیش پیدا کردی،راست گفتن پان‌ترکیسم ملغطه ی از بیشعوری و بیسوادی و نفهمی و خودتورک پنداری می باشد

        10. ترک . ترکمن . آغوز خان می گوید

          ایول حرف راست یعنی این

      2. جهان عرب می گوید

        چرا وقتی ما حقمون رو میخواهیم میشیم جیره خوار.ولی توی نژادپرست فاشیست بی رگ وریشه هندی تبار زر مفت میزنی.من عرب میگم.شما هیچی برا گفتن ندارید.پانتورک هم نگو.چون خودتون فاشیست هستید.دزد زبان دری افغانستان و عرب و زبان آذربایجان.ازخودت چی داری بگو

        1. آرش کاویانی می گوید

          دوست عزیز تمدن پارس و امپراتوری کورش حخامنشی و لوح کورش بزرگ چیزی نیست که فارسها ساخته باشند تاریخ به آن اعتراف می‌کند حتی اسم کورش و تمدن و امپراتوری ایران یا همان فارس در تورات یهود هم آمده است و دیگر این که ترب‌های ایرانی یا اسالت فارسی دارند که بعد از حمله اعراب به ایران زبانشان را از دست دادند یا بابلی زبانان عراق هستند که با نفوض اعراب عربستان زبانشان را از دست دادند زبان مردم عراق بابلی و کلدانی زبان مردم سوریه سوریانی و اشوری و زبان مردم مصر گپتی یا قبلی و زبان دیگر کشورهای شمال آفریقا بر بری و قدامسه بوده است و افغانستان جزای از ایران بوده است و حتی قسمتی از عراق امروزی تاب کسری و ایوان مداعن جزو ایران بوده است و حتی قسمتی از اناتولی ترکیه امروزی که هنوز در استر قدیمی و سر در بعضی بناهای تاریخی ترکیه خط فارسی به چشم میخورد انسان فقط باید به انسانیت تعصب داشته باشد نه زبان و نژاد در ثانی تو عرب ایران ایالت عربی نداری گرچه همانطور که تاریخ می‌گوید به دلیل سلطه اعراب مجاز زبانت تغییر کرده است عرب یعنی جزیرت العرب تو عرب زبانی نه عرب نژاد برو تاریخ را مطالعه کن تا تعصب را دور بریزی تو هر زبانی که داری امروز در جغرافیای ایران هموطن من هستی همانقدر ایرانی هستی که من فارس انسان آگاه تعصب کور ندارد همه برادر و برادر هستیم زبان و مذهب و نژاد چیزی نیست که برتری یا پست تری انسانی را ثابت کند موفق باشید.

        2. آریابان می گوید

          ببین کی اومده ابراز وجود می‌کنه. کسی که کلا تاریخش بیشتر از ۱۴۰۰ سال قد نمیده. تا قبل از اسلام چه کاره بودید؟ یه اسلام آوردید که بقیه مناطق جهان را به تاراج ببرید سر و ته‌ تون یک مشت بیابان گرد سوسمارخور بیش نیستید. دم از تمدن و زبان و فرهنگ نزنید. برید به دختر کشی و زن کشی خودتون ادامه بدید. بی فرهنگ های وحشی

          1. اشور بانیپال می گوید

            بو گندو چقدر احمق و جاهل و نادانی الاغ پس سومریان و اسور و بابلی و اکدی لابد اجداد تو بو گندو هستن
            هیچ وقت تاریخ چندرغاز ۲۰۰۰ساله ات در برابر تاریخ ۷۰۰۰ساله اعراب متمدن باستان قرار نده
            در ضمن شما تز نژاد دزد و غارتگر و بی هنری هستین که مهاجر ۲۰۰۰ساله هستین پس کاری به خاک بین النهرین نداشته باش و گرنه دودمانت به دست عرب های امروزی و بر اساس اجدادمون که همان سارگون کبیر هست
            به فنا میرن

          2. داریوش می گوید

            سومریان دارای تمدن و شهریاری و شهریگری و دانش کشاورزی و نجوم و پزشکی بودند و به دانش دریانوردی هم آشنا بودند پس سامی نیستند چون نه دخترانشان را زنده به گور می کردند و نه در بیابان ها دنبال سوسمار و شاش شتر نبودند و دست و گردن قطع نمی کردند و زنان همدیگر را نمیدزدیدن. در افسانه های سومری آمده است که از شرق به سرزمین فعلی خود آمده اند.جهت آگاهی

          3. ایرج می گوید

            تاریخ ۷۰۰۰ ساله اعراب هههههه
            برو مومن برو چرند نگو
            برو نمازت را بخون

          4. آرش می گوید

            شیر مادر و نان پدر حلالت که جواب این شاش شتر خور را بخوبی دادی

        3. داریوش می گوید

          حق شما همان بیابان های عربستان و شاش شتر و سوسمار و شیر شتر .ننگ بر شما که دشمن شهریگری و تمدن و آزادی و انسانیت و دانش و خرد هستید

    3. ویکا می گوید

      اصلا اینطور نیست با حمله انگلستان به فرانسه به مدت دویست سال زبان کل مدم فرانسه انگلیسی شد و تنها به مدد کتابها و بعد دولت آنز مان مجدد زبان فرانسوی برگشت، در اینکه با حمله ترکهای مغولی در هشتصد سال قبل ، ترکها به خاورمیانه راه یافتند و سرمزنی اثلی آنها مغولستان است هیچ کس جز پان ترکهایی که قصد دارند تاریخ سازی کند شکی وجود ندارد. آذربایجان از کلمه آگرپاریزان به معنی سرزمین نگه دارنده آتش که یک واژه متشکل از آگر: اتش، پاریز: نگهدارنده ، آن: شهر در زبان کوردی است آمده است و این شهرها هیج ارتباط و نزدیکی تاریخی به ترکها ندارند. تا یش از به قدرت رسیدن صفویان هیچ نشانی از ترک در استان اورمیه دیده نشده است.

    4. سالار فاتح می گوید

      زبان مردم مصر هم عربی نبود ولی هزار سال هم طول نکشید که عربی بشه این منطق شما درست نیست ،ترک های اذرباییجان زمان سلجوقیان شکل گرفتن .حتی اسم اذرباییجان هم فارسیه این برای شما عحیب نیست اذر عربی شده اتر بایجان هم پایگان به خاطر فقدان پ و گ در عربی پایگان در دیگر شهرها هم تکرار شده مثل گلپایگان پایگان یا پادوگان اسم مکان اترو پادگان کلمه ای کلا فارسی باستانی به معنای محل نگهداری اتش معنا میده

  9. تارکان می گوید

    فقط بگو نیه .چرا با چرا اخه .ما ترکا باشما سنمی نداریم شما با افغانیان پارستان ما با ترکاهای ترکمان سیز سیز بیز بیز بی خیال ما شین دیگه .شما اخه دم از زبان میزنین که همه اش یا عربی یا ترکی یا انگلیسی.و……. بابا جان فدات شم چطور ما زیز شاخه شما میشیم درحالی که شما زیر شاخه ماهستین به قدری کلمه برات بگم که تو فارسیت استفاده میکنی ولی معنی شو نمیدونی بیلمیرسن دا .دولت اگر دولت جمشیدی است موی سپید ایت نامیدی است اینو من نمیگم دوستامم نمیگن شاعر بزگ نظامی گنجوی میگه از ظلم شما ها حرف میزنه من کتابشو دارم شماهم بگیرید بخوانید میگه عالم را زیرو زبر کرده ای .تا تویی آخر چه هنر کرده ای .دولت ترکان که بلندی گرفت .مملکت از داد پسندی گرفت چون که تو بیدادگری پروری ترک نه ای هندوی غارتگری.مسکن شهری ز تو ویران شد خرمن دهگان ز تو بیدان شده …………و همین شعر رو میشه تو همین روزگارمون دید حکومت دست پارسیان برای خرید یه صبحانه باید خداد تومان پیاده شی و………………این همه دزدی این همه …………بهتر از من میدونین چه خبر .من متولد تهرانم بزرگ شده همینجا بعد از فهمیدن اینکه کیم خیلی بهتر دارم زندگی میکنم شما ها هویت دزدین شما ها الان تون اینه تو قرن بیست ویک وای به حال ۲۵۰۰۰سال پیشتون نژاد پرست نباش تحقیق کن ببین که چی داره کی حق داره بعدش قضاوت کن .آخرش اینه به زبان افغانی حرف زدن هنر نیست زشت زیاد نناز سرو ته تون جمع کنیم برادران بلادن هستین دیگه نیستین خونتون یکی نیست نکنه اینم انکار میخوای کنی

    1. امیرخان می گوید

      ای کاش که آدم بودی!!

    2. حسن می گوید

      خیلی جوش نزن بچه تهرون حالا که فهمیدی کی هستی صبحونه ارزونتر برات در میاد؟ راستی بن لادن عرب بود نه افغانی بعدشم ترک در اشعار شاعران معانی مختلفی داره. اگه این موضوع اینقدر برات مهمه یه تست ژنتیک بده تا بفهمی واقعاً اصلت از کجاست البته یکم گرون درمیاد چون ژنتیک دیگه مثل بعضی آدمها دروغ نمی گه مگه اینکه چشمای کشیده و بادومی داشته باشی که اونوقت نیازی به تست نیست و تضمینی بهت می گم از نژاد زردی.

  10. مهدی می گوید

    درباره پیامی که نوشته بوده ترکها با آزریها فرق دارن و آذری ها از ریشه فارسی ساکن در منطقه آزربایجان بودن مطلب داشتنم:
    اولن این کلمه آذری شاخه ای از فارسی رو آقای کسروی گفتن و بقیه هم حرف اونو سند قرار میدن.جالبه بدونین خود کسروی تو کتابش میگه که من احتمال میدم اینطور باشه و میتونین تو کتاب خودش ببینین.خود کسروی حرف از احتمال میزنه و جالب همه به اون ارجاع میدن مطلبشونو.
    کسروی در ادامه داستانهایش گفته که با اومدن مغولها آذربایجان ترک شد.درصورتی که ورود مغولها به ایران و فتح کامل ایران حدود سی سال طول کشیده.و جالب که مغولها خود ری اصفهان و مناطق فارس نشین رو گرفت و ۱۶ سال بعد به تبریز رسید.حال زبان تبریز و آذربایجان رو عوض کرد و لی زورش به اصفهان و ری و شرق ایران نرسید.
    عجیب نیس؟……….

    1. محمد رضا می گوید

      کشورهای فارسی که توسط ترکان مغول ترک شدن
      ۱-فارسهای اذربایجان
      ۲-فارسهای ترکیه
      ۳-فارسهای ازبکستان
      ۴-فارسهای ترکمنستان
      ۵-فارسهای افغانستان
      ۶-فارسهای قزاقستان
      ۷-فارسها ی قرقیزستان
      ……(فارسهای ژاپن-چین-کره…)
      ترکان مغول تو رو خدا جون هرکی دوست دارین شما که چند صد میلیون فارس و ترک کردین بیان این سی چهل میلیون بقیه تو ایران و هم ترک بکنید تا این دعوا ترک و فارس بخوابه
      راستی ترکان مغول شما هم فارس بودید چطوری ترک شدید؟

    2. مهیار می گوید

      من اذری زبانم نابود شد ولی نژادم‌که اذری هنوز پا برجاست و تورک نیست و حتی لهجه ی من و برخی از کلمات سر تا اسمون فرق داره و و در کل اذری ها نژاد ایرانی و ریشه در اریایی دارن

      1. Zahra می گوید

        نژادی به اسم آذری وجود نداره جناب مانقور عاذری! نژاد بیولوژیکی واحدی نداریم کلا!! و طبق باور و عقیده و فرهنگ و تاریخ و زبان مشترکه که آدمها در یک دسته قرار میگیرن و ترکها ب دلیل این اشتراکات باهم نزدیکی دارن هرجایی که باشن! مشخصا جدایی بالای هزار سال جغرافیایی ژنتیک رو تغییر میده و با هرجا تعامل داشته باشی شبیه همونا میشی! طبق فرهنگ کورگان هم خواستگاه ترکها آسیای مقدم بوده نه آلتای! سومری ها هم زبانشون بیشترین شباهتو به ترکی داره و این میتونه بدلیل همسایگی شون با کنگرها یعنی نیاکان ترکها بوده باشه، اکثر کسایی که اینجا کامنت گذاشتن مطمئنا تنها منبع شون واسه تاریخ خوندن سایتهای فارسی زبان بوده چون اطلاعات تحریف شده و بسیار کمی دارن!! و خنده داره، فقط بلدن بگن سومریا عراق بودن پانترکا چطور ب خودشون ربط میدن؟ دیگه دنبالش نمیرن ببینن چیشده ک این حرفو میزنن و مقالات معتبر خارجی بخونن!! درضمن آذربایجان قبل مهاجرت عده ای از مادها مردم و ساکنین خودش رو داشته و حتی اگر اگر با مهاجرت ماد تبدیل به آریایی میشه با مهاجرت زیاد ترکمان ها به آذربایجان و آناتولی هم در هم آمیخته شدن و باز ترک شده و مهاجرین عقیم نبودن بلکه اومدن و زاد و ولد کردن همینجا و نسلشون اینجا ادامه پیدا کرده! جهل و تعصب تمومی نداره مانقورد عاذری جان، کسی ک ب آذری میگه نژاد ینی از بیخ و بن بیسواده

    3. علی محمدی می گوید

      شما چق بیکارین ک این همه بحث کردین من چق بیکارم ک نشستم همه شو خوندم

  11. علی شیرازی می گوید

    من یک سوال عجیب بعد از مطالعه درباره رمز گشایی از خط میخی پارس باستان به ذهنم رسید به خاطر اینکه از ظاهر خط میخی خوشم اومد و رفتم در باره خط میخی تحقیق کردم ولی موقع مطالعه متوجه شدم کسی که خط میخی قوم پارسی را رمز گشایی کرده گفته من بعلت اینکه هیچ چیزی و سندی در باره این کتیبه نداشتم فرض را بر این گذاشتم که کلمه خشایار _شاه_کوروش_اهورمزدا در این کتیبه ها وجود دارد و بعد از این فرض موفق به رمز گشایی ان شدم
    ۱-فرض ایشان اشتباه بوده از کجا می توان ثابت کرد حتما این چند کلمه حتما تو کتیبه ها وجود داشت که بر اساس ان مهندسی معکوس انجام شده
    ۲-وقتی متن کتیبه داریوش تخت جمشید را به صورت رمز گشایی شده خواندم دیدم هیچ کدام از کلمات هیچ ربطی به فارسی و حتی زبانهای دیگر ندارد جالب اینکه معادل های امروزی ان کلمات رمز گشایی شده هیچ کدام اصلا شبیه کلمات امروزی نمیباشد که روبروی هم نوشته شده اند و در حقیقت رمز گشایی کتیبه کوروش دروغی بیش نیست
    ۳-اگر کتبه درست رمز گشایی شده چرا اینقدر با زبان پارسی امروز متفاوت هست در حالیکه اسنادی که عرب ها در دست دارند زبانشان حتی یک درصد هم تغییر نکرده ولی زبان پارسی کلا عوض شده
    utā =و
    imām =این
    dahyāum= سرزمین
    pātuv= بپاید
    hacā= از
    haināyā= دشمن
    ۴-لطفا به چند کلمه بالا توجه فرمایید ایا میتوانید از قسمت رمزگشایی شده به قسمت امروزی برسید
    لطفا یکی به من بگه چطوری این متن باعث افتخار ما ایرانیان شده در حالیکه ما خودمان صدر صد مطمئن نیستیم که این کتیبه درست رمز گشایی شده

    1. فرزند ایران می گوید

      سلام داش ببین زبان فارسی هخامنشیان با این زبان فارسی الان که بع عربی نجست شده متاسفانه ۱۰۰٪اختلاف داره لطفا زبان قدیم رو با حالا مقایسه نکن..رجوع کن ببین هخامنشیان چجوری حرف میزدند

    2. فرزند ایران می گوید

      تا مطمعن نشدی نظر نده با اسم و هویت جعلی میای که بگی من ایرانی ام وشک دارم اکیدا تو دروغگویی ..فارسی اوستایی و پهلوی و هخامنشی رو صوتی دان کن ببین بعد اسلام ۱۰۰% عوض شد و با کلمات عربی یخورده و مغولی ترکیب شد و بتعث از بین رفتن اون خط و زبان شد بدرود…زنده باد کوروش بزرگ

    3. مهیار می گوید

      زبان پارسی هخامنشی بعد مدت ها زیر شاخه هایی داشته همانند پارسی پهلوی پارسی دری و پارسی پشتو در پارسی پهلوی از ۱ تا ۱۰ به همین زبان امروزی صحبت میشه و حتی زمان هخامنشیان هم اینگونخ بوده یَک دو سه چهار و… و در زبان پهلوی ساسانی پسر را پُسر و مادر را هم مادر امروزی سخن میگویند و یک چیز دیگه اگرچه که من اذری هستم اما زبان لکی و کوردی و لری و گیلکی که همین امروزه درحال گویش بسیار بسیار زبان خط میخی هخامنشی و پارسی پهلوی ساسانی هستش میشه گفت زبان لری و لکی و کوردی و گیلکی کپی یا باقی مانده یا شبیه تا حدی که حتی درست همانند خط میخی یا پارسی پهلوی گویش میشه

  12. پایان می گوید

    دروود بر همگی

    اگه منظور از سامریان قمی به اسم یهوده که باید بگم تاریخِ ذکر شده در بالا کاملا دروغ می‌باشد ولی‌ اگر غیر از اونه جای تحقیق بیشتر داره

    بدرود

    پایان

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

jojobetjojobet girişBahsegelbahsegelFree spins casinocasibomMarsbahismavibet